در مکتب نهج البلاغه؛ سیمای منافقان

به گزارش وب گردی خبرگزاری صداوسیما؛ در این مطلب وب گردی قصد داریم، خطبه شماره ۱۹۴ از کتاب ارزشمند نهج البلاغه با ترجمه محمد دشتی را مرور نماییم، ضمنا صوت خوانش خطبه و ترجمه آن ضمیمه شده است:

از شرح خوئى بر مى آید که این سخنرانى در شهر کوفه ایراد شده است:

وصف منافقان

خدا را بر توفیقى که بر اطاعتش داده و ما را از نافرمانى باز داشته، ستایش مى کنیم، و از او مى خواهیم که نعمتش را کامل، و دست ما را به ریسمان محکمش متّصل گرداند.

۱. مشکلات رسالت
و شهادت مى دهیم که محمّد (صلّى اللّه علیه و آله و سلّم) بنده و فرستاده اوست، که در راه رضایت حق در کام هر گونه سختى و ناراحتى فرو رفت، و جام مشکلات و ناگواری‌ها را سر کشید، روزگارى خویشاوندان او به دو رویى و دشمنى پرداختند، و بیگانگان در کینه توزى و دشمنى با او متّحد شدند. اعراب براى نبرد با پیامبر عنان گسیخته، و با تازیانه بر مرکب‌ها نواخته و از هر سو گرد مى آمدند، و از دورترین سرزمین، و فراموش شده‌ترین نقطه ها، دشمنى خود را بر پیامبر (صلّى اللّه علیه و آله و سلّم) فرود آوردند.

۲. سیماى منافقان
اى بندگان خدا شما را به ترس از خدا سفارش مى کنم، و شما را از منافقان مى ترسانم، زیرا آنها گمراه و گمراه کننده اند، خطاکار و به خطاکارى تشویق کننده اند، به رنگ هاى گوناگون ظاهر مى شوند، از ترفندهاى گوناگون استفاده مى کنند، براى شکستن شما از هر پناهگاهى استفاده مى کنند، و در هر کمینگاهى به شکار شما مى نشینند، قلب هایشان بیمار و ظاهرشان آراسته است، در پنهانى راه مى روند، و از بیراهه‌ها حرکت مى کنند. وصفشان دارو و گفتارشان درمان، امّا کردارشان دردى است بى درمان، بر رفاه و آسایش مردم حسد مى ورزند و بر بلاء و گرفتارى مردم مى افزایند، و امیدواران را نا امید مى کنند.
آن‌ها در هر راهى کشته اى و در هر دلى راهى و بر هر اندوهى اشک‌ها مى ریزند، مدح و ستایش را به یکدیگر قرض مى دهند و انتظار پاداش مى کشند، اگر چیزى را بخواهند اصرار مى کنند و اگر ملامت شوند، پرده درى مى کنند و اگر داورى کنند اسراف مى ورزند. آن‌ها برابر هر حقّى باطلى و برابر هر دلیلى شبهه اى و براى هر زنده اى قاتلى و براى هر درى کلیدى و براى هر شبى چراغى تهیّه کرده اند. با اظهار یأس مى خواهند به مطامع خویش برسند، و بازار خود را گرم سازند، و کالاى خود را بفروشند، سخن مى گویند، اما به اشتباه و تردید مى اندازند، وصف مى کنند، امّا فریب مى دهند، در آغاز، راه را آسان و سپس در تنگنا‌ها به بن بست مى کشانند، آن‌ها یاوران شیطان و زبانه هاى آتش جهنّم مى باشند: «آنان پیروان شیطانند، و بدانید که پیروان شیطان زیانکارانند».

۱۹۴- و من خطبة له (علیه السلام) یصف فی‌ها المنافقین:
نَحْمَدُهُ عَلَى مَا وَفَّقَ لَهُ مِنَ الطَّاعَةِ وَ ذَادَ عَنْهُ مِنَ الْمَعْصِیَةِ وَ نَسْأَلُهُ لِمِنَّتِهِ تَمَاماً وَ بِحَبْلِهِ اعْتِصَاماً وَ نَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّداً عَبْدُهُ وَ رَسُولُهُ خَاضَ إِلَى رِضْوَانِ اللَّهِ کُلَّ غَمْرَةٍ وَ تَجَرَّعَ فِیهِ کُلَّ غُصَّةٍ وَ قَدْ تَلَوَّنَ لَهُ الْأَدْنَوْنَ وَ تَأَلَّبَ عَلَیْهِ الْأَقْصَوْنَ وَ خَلَعَتْ إِلَیْهِ الْعَرَبُ أَعِنَّتَهَا وَ ضَرَبَتْ إِلَى مُحَارَبَتِهِ بُطُونَ رَوَاحِلِهَا حَتَّى أَنْزَلَتْ بِسَاحَتِهِ عَدَاوَتَهَا مِنْ أَبْعَدِ الدَّارِ وَ أَسْحَقِ الْمَزَارِ، أُوصِیکُمْ عِبَادَ اللَّهِ بِتَقْوَى اللَّهِ وَ أُحَذِّرُکُمْ أَهْلَ النِّفَاقِ فَإِنَّهُمُ الضَّالُّونَ الْمُضِلُّونَ وَ الزَّالُّونَ الْمُزِلُّونَ یَتَلَوَّنُونَ أَلْوَاناً وَ یَفْتَنُّونَ افْتِنَاناً وَ یَعْمِدُونَکُمْ بِکُلِّ عِمَادٍ وَ یَرْصُدُونَکُمْ بِکُلِّ مِرْصَادٍ قُلُوبُهُمْ دَوِیَّةٌ وَ صِفَاحُهُمْ نَقِیَّةٌ یَمْشُونَ الْخَفَاءَ وَ یَدِبُّونَ الضَّرَاءَ وَصْفُهُمْ دَوَاءٌ وَ قَوْلُهُمْ شِفَاءٌ وَ فِعْلُهُمُ الدَّاءُ الْعَیَاءُ حَسَدَةُ الرَّخَاءِ وَ مُؤَکِّدُو الْبَلَاءِ وَ مُقْنِطُو الرَّجَاءِ لَهُمْ بِکُلِّ طَرِیقٍ صَرِیعٌ وَ إِلَى کُلِّ قَلْبٍ شَفِیعٌ وَ لِکُلِّ شَجْوٍ دُمُوعٌ یَتَقَارَضُونَ الثَّنَاءَ وَ یَتَرَاقَبُونَ الْجَزَاءَ إِنْ سَأَلُوا أَلْحَفُوا وَ إِنْ عَذَلُوا کَشَفُوا وَ إِنْ حَکَمُوا أَسْرَفُوا قَدْ أَعَدُّوا لِکُلِّ حَقٍّ بَاطِلًا وَ لِکُلِّ قَائِمٍ مَائِلًا وَ لِکُلِّ حَیٍّ قَاتِلًا وَ لِکُلِّ بَابٍ مِفْتَاحاً وَ لِکُلِّ لَیْلٍ مِصْبَاحاً یَتَوَصَّلُونَ إِلَى الطَّمَعِ بِالْیَأْسِ لِیُقِیمُوا بِهِ أَسْوَاقَهُمْ وَ یُنْفِقُوا بِهِ أَعْلَاقَهُمْ یَقُولُونَ فَیُشَبِّهُونَ وَ یَصِفُونَ فَیُمَوِّهُونَ قَدْ هَوَّنُوا الطَّرِیقَ وَ أَضْلَعُوا الْمَضِیقَ فَهُمْ لُمَةُ الشَّیْطَانِ وَ حُمَةُ النِّیرَانِ أُولئِکَ حِزْبُ الشَّیْطانِ أَلا إِنَّ حِزْبَ الشَّیْطانِ هُمُ الْخاسِرُونَ.