جنگ روسیه و اوکراین قابل پیش بینی بود

به گزارش خبرنگار خبرگزاری صدا و سیما، آقای جهانگیر کرمی با حضور در برنامه گفتگوی ویژه خبری شبکه دو سیما درباره قابل پیش بینی بودن جنگ روسیه و اوکراین افزود: دو ماه است که نیرو‌های نظامی روسیه در مرز‌های اوکراین مستقر شده اند و بار‌ها خبر‌هایی مبنی بر اینکه به زودی عملیات نظامی شروع می‌گردد، داده می‌شد.

 وی افزود: اگرچه دولت روسیه عملیات نظامی را رد کرد، اما تقریباً در طرف غربی بیشتر مقامات سیاسی اظهار داشتند این عملیات انجام خواهد شد ضمن اینکه روند حوادث را از سی سال گذشته که بحث گسترش ناتو و پیشروی پیمان‌های نظامی و اقتصادی طرف‌های غربی به سمت مرز‌های روسیه را دنبال کنیم، می‌شد از سال‌ها پیش چنین رویدادی را محتمل دانست.

عضو هیئت علمی دانشگاه تهران در پاسخ به سوالی مبنی بر اینکه روسیه حمله به اوکراین را تکذیب می‌کرد، اما چرا این اتفاق افتاد؟ افزود: اینکه روسیه تکذیب می‌کرد هرگز کسی باور نکرد نه در بین تحلیلگران عمده بین المللی و نه در بین مقامات سیاسی، در کشور‌های مختلف دنیا در واقع کمتر کسی باور می‌کرد که لشکرکشی تقریباً نزدیک ۲۰۰ هزار نفری در جوار مرز‌های اوکراین فقط برای اعلام حضور و اعلام قدرت و اولتیماتوم باشد و وضع هم به گونه‌ای بود که احتمال حمله نظامی خیلی خیلی پررنگ است.

آقای کرمی افزود: اصل ۵۱ اصل دفاع مشروع است و دفاع مشروع هم مستلزم این است که باید اقدام نظامی مشخصی علیه مرز‌های رسمی یا در شرایط بسیار استثنائی به شکل پیش دستانه‌ای در مقابل یک اقدام در شرف وقوع باشد.

وی درباره موضع گیری کشور‌های مختلف گفت: موضع گیری که صورت گرفته تا امروز تقریباً سه دسته بوده است؛ بیشتر کشور‌های دنیا این اقدام را تجاوز نظامی دانسته و محکوم کرده اند و بعد بخشی از کشور‌ها بنا به ملاحظاتی که با روسیه دارند طرفین را به خویشتنداری دعوت کردند، ولی معدود کشور‌هایی هم بودند که حمایت کردند و تعدادشان کم است که خیلی اهمیتی ندارد.

عضو هیئت علمی دانشگاه تهران در پاسخ به سوالی مبنی بر اینکه اقدام نظامی که صورت گرفت مسبوق به سابقه است به ویژه در لشکرکشی‌هایی که به عراق و افغانستان اتفاق افتاد یا حتی در مورد عربستان سعودی به یمن هم همین استدلال و استناد را به اصل ۵۱ منشور ملل متحد داشتیم آیا کسانی که خودشان این قاعده را اعمال کردند الآن می‌توانند با آن مخالفت بکنند؟ گفت: این مورد سوء استفاده قرار گرفته است و حدود مشخصی در روابط بین المللی ندارد.

این کارشناس افزود: در گذشته هم اقدامات رژیم صهیونیستی علیه کشور‌های عربی با استناد به همین اصل دفاع پیشدستانه انجام شد که هیچکدام مبنای روشنی در حقوق بین الملل ندارند و کشور‌هایی که به این حربه توسل جستند نباید رفتار دیگران را محکوم کنند و استفاده بی حد و حصر از این اصل که در واقع برای موارد بسیار استثنائی طراحی شده است، می‌تواند صلح و امنیت بین المللی را به شدت خدشه دار کند.کارشناس مسایل بین الملل درباره اینکه آیا شاهد تغییر در نقشه جغرافیایی اوکراین خواهیم بود، گفت: بخش عمده این بحران نتیجه 30 سال فشار غربی ها بر روسیه و تحقیر دولت روسیه یعنی از زمان فروپاشی تاکنون و همچنین رعایت نشدن روح توافقنامه هایی است که گورباچف با کشورهای غربی برای انحلال پیمان ورشو و فراخوان ارتش سرخ از کشورهای اروپای شرقی بست.
 آقای کرمی در گفتگوی ویژه شبکه دو سیما افزود: این توافق ها مجموعه ای از توافق هاست مثل اتحاد آلمان، عضویت آلمان واحد در سازمان پیمان ناتو، موضوع انحلال پیمان ورشو، خروج نیروهای ارتش سرخ از کشورهای اروپای شرقی و انتخابات آزاد در آن کشورها، برچیده شدن موشک های میان برد و کوتاه برد از اروپای شرقی و همچنین آنچه که در نهایت به فروپاشی شوروی انجامید.
عضو هیأت علمی دانشگاه تهران ادامه داد: در 30 سال گذشته کشورهای غربی روح توافقنامه ها را که مبنی بر این بود با خروج ارتش شوروی یک منطق امنیت جمعی بین روسیه و کشورهای اروپای شرقی حاکم شود، رعایت نکردند چون شوروی شکست خورد و کشورهای غربی با روسیه جانشین شوروی به عنوان یک طرف شکست خورده برخورد کردند و البته فروپاشی شوروی نتیجه مجموعه ای از اتفاقات داخلی و ناتوانی از تامین هزینه های بین المللی به وسیله شوروی بود.
آقای کرمی خاطر نشان کرد: دولتمردان اوکراین باید جایگاه و اهمیت کشورشان را برای روسیه و اروپا به برگ برنده تبدیل می کردند.
وی تصریح کرد: دولتمردان اوکراین در برهه ای از زمان گرایش شدید به سمت روسیه داشتند و این بار هم به سمت ناتو رفتند البته کشورهای غربی و ناتو غیرمسئولانه با این موضوع برخورد کردند یعنی اگر قرار بر حمایت نکردن از اوکراین بود چرا دولت اوکراین را در شرایطی قرار دادند که در معرض تجاوز نظامی روسیه قرار گیرد و این مسئولیت ناپذیری امنیتی سرنوشت ملت اوکراین را در این مخمصه قرار داده است.
آقای کرمی گفت: این بحران مرزهای جغرافیایی اوکراین را تغییر خواهد داد و در بهترین وضع یک کنفدراسیون ضعیفی از اوکراین ایجاد کند همچنین بی طرفی را بر اوکراین تحمیل خواهد کرد و روسیه تلاش می کند از این موضوع برای مذاکره درباره بقیه کشورهای اروپای شرقی مذاکره کند اما از طرفی دیگر تحریم ها برای روسیه بسیار کمرشکن خواهد بود و توسعه آینده روسیه و وضع اقتصادی آنها را به شدت دچار مشکل خواهد کرد.
وی ادامه داد: به نظر می آید نظام امنیتی اروپایی که 30 سال گذشته تداوم داشت به پایان خواهد رسید و البته برنده این بحران دولت چین است که به عنوان قدرت در حال ظهور برد اصلی در این بحران را خواهد داشت.