نکاتی درباره بهداشت گوش

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما مرکز چهارمحال و بختیاری،گوش سه قسمت اصلی دارد: خارجی، میانی و داخلی. گوش خارجی شامل لاله و مجرای گوش می‌شود. پرده گوش، مجرای گوش (گوش خارجی) را از گوش میانی جدا می‌کند. استخوانچه‌های کوچک گوش میانی (چکشی، سندانی و رکابی) انتقال صوت را از پرده گوش به گوش داخلی انجام می‌دهند. گوش داخلی شامل گیرنده‌های عصب شنوائی و تعادلی است که به مغز می‌رود.
امواج صوتی از طریق هوا منتقل می‌شوند. این امواج وارد مجرای گوش شده و سپس سبب ارتعاش پرده گوش می‌شوند. ارتعاشات از پرده گوش به استخوانچه‌های گوش میانی منتقل می‌شود و از طریق آن‌ها به عصب شنوائی درگوش داخلی منتقل می‌شود. در اینجا، ارتعاشات تبدیل به پیام‌های عصبی شده و به مغز منتقل می‌شوند. مغز این پیام‌ها را به عنوان صوت تفسیر می‌کند. (موزیک، صدا، بوق ماشین و غیره)

اتیت مدیا (التهاب یا عفونت گوش میانی)
اتیت مدیا شایعترین علت کاهش شنوائی در بچه‌ها است. اتیت مدیا یک واژه پزشکی به معنی التهاب یا عفونت گوش میانی است. این حالت می‌تواند در یک یا هردو گوش اتفاق بیفتد و به دلیل شکل شیپور استاش در بچه‌ها در کودکان بیشتر دیده می‌شود. اگر اتیت مدیا تشخیص داده نشده و درمان نشود، می‌تواند منجر به عفونت ماستوئید در پشت گوش و کاهش شنوائی شود. در صورتیکه به طور مناسب درمان شود، کاهش شنوائی مربوط به آن می‌تواند بهبود کامل یابد.

وزوز گوش
وزوز گوش یک واژه پزشکی به معنی «زنگ زدن گوش ها» است که از آن به صدای غرش مانند، کلیک، همهمه، وزوز یا صدای سوت مانند و … می‌تواند تعبیر می‌شود. اغلب موارد وزوز ناشی از آسیب پایانه‌های میکروسکوپی عصب شنوائی در گوش داخلی است. سلامتی این پایانه‌های عصبی، جهت شنوائی نیز مهم است و آسیب آن‌ها اغلب منجر به کاهش شنوائی و وزوز گوش می‌شود.
اختلال در اعصاب شنوائی و وزوز گوش همچنین می‌تواند یک یافته طبیعی همراه پیری باشد. مواجهه با صدا‌های بلند، احتمالاً علت ایجاد کننده وزوز گوش و آسیب شنوائی در افراد جوان‌تر می‌باشد. درمان‌های دارویی و وسایل کمک شنوائی اغلب برای آن‌هایی که این حالت را دارند کمک کننده است.

گوش شناگران یا عفونت گوش خارجی
عفونت گوش خارجی، هنگامیکه آب در مجرای گوش گیر می‌افتد و منجر به تجمع و رشد باکتری‌ها می‌شود، به عنوان گوش شناگران یا اتیت اکسترن نامیده می‌شود. در این محیط گرم و مرطوب، باکتری‌ها تکثیر کرده و سبب عفونت مجرای گوش می‌شوند. اگر چه این حالت به طور معمول در شناگران دیده می‌شود، استحمام و دوش گرفتن نیز می‌تواند منجر به این عفونت شایع شود. در موارد شدید، مجرای گوش ممکن است متورم و بسته شده و منجر به کاهش شنوائی گذرا شود و تجویز دارو‌ها را مشکل سازد.

واکس یا جرم گوش
واکس (جرم) گوش (همچنین به نام سرومن نیز مشهور است) توسط غدد خاصی که در قسمت خارجی مجرای گوش است ترشح می‌شود و عمل آن به دام انداختن گرد و غبار و ذرات خارجی است تا از رسیدن آن‌ها به پرده گوش ممانعت کند. اغلب این واکس تجمع می‌یابد، خشک می‌شود و سپس یا خود بخود به خارج گوش می‌افتد یا پاک می‌شود. یکی از شایعترین علل کاهش شنوائی، تجمع واکس گوش است.
استفاده از سوآب‌های پنبه‌ای یا سایر اشیاء کوچک جهت خارج کردن واکس گوش توصیه نمی‌شود چراکه آن‌ها واکس را به نواحی عمیق‌تر هل می‌دهند و انسداد را بیشتر کرده و روی شنوائی تاثیر می‌گذارد. واکس گوش بیش از حد می‌تواند یک حالت مزمن بوده و بهتر است توسط پزشک درمان شود.

بیماری خود ایمنی گوش داخلی
بیماری خود ایمنی گوش داخلی (AIED) یک حالت التهابی گوش داخلی است این حالت وقتی اتفاق می‌افتد که سیستم ایمنی بدن به سلول‌های گوش داخلی که با ویروس یا باکتری اشتباه گرفته شده اند حمله کند. تشخیص سریع بالینی برای داشتن پیش آگهی مناسب، لازم است؛ بنابراین دانستن علائم بیماری خود ایمنی گوش داخلی (AIED) مهم است: کاهش ناگهانی شنوائی در یک گوش سریعاً به گوش دوم پیشرفت می‌کند و کاهش شنوائی در طول هفته‌ها یا ماه‌ها ادامه می‌یابد. احساس پری گوش، سرگیجه و وزوزاز دیگر علایم همراه این بیماری است. درمان برپایه دارو است، اما سمعک وکاشت حلزون در بعضی موارد کمک کننده هستند.

کلستئاتوم
کلستئاتوم رشد پوست در گوش میانی، پشت پرده گوش است. این حالت اغلب ناشی از اختلال عملکرد شیپور استاش یا همراه با عفونت گوش میانی است (اتیت مدیا)، ولی می‌تواند همچنین در زمان تولد (کلستئاتوم مادرزادی) وجود داشته باشد. این حالت قابل درمان است، اما تنها با معاینه بالینی می‌تواند تشخیص داده شود. کلستئاتوم درمان نشده در طول زمان می‌تواند منجر به خوردگی استخوان و گسترش عفونت به نواحی دیگر مثل گوش داخلی و مغز شود در صورتیکه درمان نشود، کری، آبسه مغزی، مننژیت و مرگ ممکن است رخ دهد.

پارگی پرده گوش
پرده گوش پاره درواقع وجود یک سوراخ یا پارگی در پرده صماخ است. پرده گوش یک غشاء نازک است که مجرای گوش را از گوش میانی جدا می‌کند. پارگی پرده گوش ممکن است همراه با کاهش شنوائی، خروج ترشحات گهگاهی واحتمالاً درد باشد. میزان کاهش شنوائی بسته به میزان و محل پارگی متفاوت است. بسته به اندازه و نیز علت آن، گاهی اوقات پارگی پرده گوش، خود به خود ترمیم می‌شود. اما در موارد دیگر جراحی برای ترمیم ضروری است. اگر آب یا باکتری‌ها از طریق سوراخ پرده به گوش داخلی برسند، مشکلات جدی رخ می‌دهد. پزشک معمولاً به شما توصیه می‌کند که تا زمانیکه سوراخ ترمیم شود از وارد شدن آب به گوش اجتناب کنید.