هیرمند در انتظار حق آبه

به گزارش خبرنگار خبرگزاری صدا و سیما؛ در پی جاری شدن آب در مسیر رودخانه هیرمند پس از دو سال قطع کامل آب، جمهوری اسلامی ایران ضمن تاکید بر اجرای دقیق و کامل معاهده ۱۳۵۱ هیرمند، اعلام کرد که از مهرماه ۱۴۰۰ تا ۱۴ مرداد امسال، صرفا در مدت محدودی در اسفندماه سال ۱۴۰۰، حدود ۴ میلیون متر مکعب آب توسط ایران دریافت شد و آب جاری در رودخانه هیرمند از ۱۵ مردادماه ۱۴۰۱ طی سه روز گذشته ۴ میلیون مترمکعب بوده است. 

 

طبق معاهده ۱۳۵۱ هیرمند در سال‌های نرمال میزان حقابه ایران ۸۲۰ میلیون مترمکعب است و در سال‌های خشکسالی، بهره برداری طرفین تحت تاثیر خشکسالی قرار می‌گیرد. در این شرایط مقدار حقابه ایران مطابق با میزان خشکسالی کاهش می‌یابد، اما این میزان باید به تایید ایران برسد.

 

 

 طبق برآورد وزارت نیرو، میزان حقابه ایران در سال آبی جاری یعنی از مهرماه سال گذشته تاکنون، حدود ۵۷۰ میلیون مترمکعب است. ولی میزان آبی که ایران در ۱۱ ماه گذشته تاکنون دریافت نموده در مجموع ۸ میلیون مترمکعب است و هنوز تا دریافت حقابه قانونی ایران به میزان ۵۷۰ میلیون مترمکعب، فاصله زیادی وجود دارد.

 

طبق معاهده ۱۳۵۱ هیرمند، کشور افغانستان متعهد است اقدامی نکند که ایران را بعضا و یا کلا از حقابه خود محروم کند. در سال آبی جاری، افغانستان حدود یک میلیارد مترمکعب از آب رودخانه هیرمند که شامل حقابه ایران و همچنین آب مورد نیاز تالاب‌های بین المللی هامون را به شوره‌زار گودزره فرستاده است. انحراف آب از سد کمالخان و نیز مشکلات فنی بند کمالخان که قادر به رهاسازی آب متناسب با حقابه ایران و نیاز مردم منطقه نیمروز افغانستان نیست و همچنین موانع موجود در رودخانه هیرمند در پایین‌دست سد کمالخان باعث شده است ایران از حقابه خود در دو سال گذشته محروم شود.

 

این امید وجود دارد که در پرتو روابط تاریخی مبتنی بر اصل حسن همجواری و دستیابی به منافع مشترک، گام‌های رو به جلو برای تقویت همکاری دو ملت ایران و افغانستان برداشته شود. در این خصوص لازم است که هر دو کشور مسئولیت‌ها و تعهدات خود را برای اجرای مفاد معاهده انجام دهند از جمله احداث ایستگاه آبسنجی دهراود در بالادست سد کجکی در افغانستان و احداث مواضع آبگیری جدید و تاسیسات اندازه‌گیری مشترک بر روی مرز در ساحل ایران است.

 

در همین راستا، جمهوری اسلامی ایران آمادگی کامل خود را در جلسات کمیساران آب هیرمند از سال‌های قبل برای احداث دو موضع آبگیری جدید علاوه بر رودخانه سیستان و بلوچستان و تاسیسات اندازه‌گیری مشترک مطابق با معاهده ۱۳۵۱ هیرمند اعلام کرد و برای همین منظور توافق و مقرر شده است که نشست کمیته مشترک فنی دو کشور در تاریخ ۲۹ و ۳۰ مردادماه امسال برگزار شود.