آنچه باید درباره هبه و رجوع از آن بدانید

به گزارش خبرگزاری صدا وسیما مرکز خوزستان، ابوالفضل عطاءزاده گفت: کاهی اوقات فرد تصمیم می‌گیرد همه اموال یا قسمتی از آن‌ها را به شخصی دیگر ببخشد که از لحاظ حقوقی به چنین بخششی هبه می‌گویند.

وی افزود: هبه کننده ممکن است به هر دلیلی از بخشش اموال خود به دیگری پشیمان شود و قصد کند اموال را از طرف مقابل بازپس گیرد که براساس قانون مدنی، چنین کاری غیرممکن نیست و قابل رجوع است.

عطاءزاده به وجود استثناء‌هایی برای هبه غیرقابل رجوع اشاره کرد و ادامه داد: یکی از این موارد به اولاد به والدین خود است، به این معنا که در صورتیکه فرزندان به پدر و مادر خود اموالی را ببخشند، نمی‌توانند آن مال را پس بگیرند، همچنین هبه والدین به فرزندان نیز قابل رجوع نیست و پدر و مادر نمی‌توانند اموال بخشیده شده را پس بگیرند.

این کارشناس حقوقی هبه مشروط را غیرقابل رجوع برشمرد و اضافه کرد: اگر شخصی مالی را مشروط به انجام کاری از سوی فردی، هبه کند، درصورت تحقق آن کار و شرط، اموال قابل بازپس گیری نیستند.

وی هبه معوض را از دیگر موارد هبه غیرقابل پس گرفتن برشمرد و گفت: اگر مثلا ملک خود را در قبال دریافت قطعه‌ای طلا بخشش کردید، وقتی کالای معوض که قطعه طلا است، دریافت می‌شود، هبه واگذاری که ملک است، هبه قابل رجوع نیست.

عطاءزاده می‌گوید: با فوت واهب یا منتهب، مال یا اموال هبه شده قابل رجوع نیستند، زیرا هبه قائم به شخص است، همچنین تغییر ماهیت مال موقوبه باعث می‌شود آن مال قابلیت پس گفتن نداشته باشد، برای مثال اگر پارچه‌ای به دیگری بخشیدید و آن پارچه به لباس یا هرچیز دیگری تبدیل شد، نمی‌توان آن را مسترد کرد.

وی ادامه داد: اگرچه صدقه به نیازمندان نوعی هبه و بخشش محسوب می‌شود، ولی قابل رجوع نیست، شاید یکی از دلایل آن جلب و دریافت رضایت خداوند در عوض پرداخت صدقه باشد.

عطاءزاده در پایان گفت: در صورتیکه همسر به همسر خود مالی هبه کند، می‌تواند آن را پس بگیرد، همچنین اگر نوه به پدربزرگ (جد پدری) مالی را هبه کرد، پس گرفتن آن مانعی ندارد.