شهید فخری زاده از شهدای مدافع سلامت است

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما؛ دکتر کریمی نیا، عضو تیم واکسن سازی شهید فخری زاده در برنامه سلام خبرنگار از دستاورد‌های شهید فخری زاده و کار‌هایی که ایشان در حوزه فناوری انجام دادند سخن گفت.

وی در پاسخ به این سوال که؛ چه چیز باعث شد که شهید فخری زاده سراغ واکسن کرونا بروند باوجودی که این شهید عضو دانشمند فناوری‌های حوزه دفاعی می‌شناختند؟ گفت: گروهی از دوستان هستیم که ادعا می‌کنیم شهید فخری زاده جزو مدافعان سلامت شهید هم هستند.

 

 

به دلیل تلاش‌هایی که از قبل انجام دادند، وقتی می‌خواهید واکسن تولید کنید و هر زیرساخت دیگری را فعال کنید، نیازمند مجموعه از عوامل سخت افزاری، نرم افزاری و مغزافزاری هستید. این جور نیست که تصمیم به تولید واکسن بگیرید و فردا بتوانید تولید کنید خیلی از توانمندی‌ها، پروتکل‌ها، باید وجود خارجی داشته و قبلا کار کرده باشید و به وقت وارد عمل شوید.

شهید فخری زاده و تیم دانشمندان ایشان اتفاقا این کار را انجام دادند و از سالیان قبل زیرساخت‌های مختلف انجام شد در حوزه تحقیق، پژوهش و تولید در شیوع پاندمی کووید ۱۹ را از همان اوایل که بیماری در کشور چین شروع کرد این تیم وارد فعالیت شد و جزو اولین تیم‌های داخل کشور هستند که به محصول رسیدند.

۳۱ مردادماه ۱۳۹۵ وزیر دفاع وقت کشور در مصاحبه رسمی به مناسبت روز صنعت دفاعی قید کردند که اولین تست انسانی واکسن انجام شه است و این مرهون تلاش‌هایی است که در قبل انجام شده است. این جزو وظایف تیم شهید فخری زاده بود در حوزه تهدیدات زیستی که اقداماتی انجام شد.

سوال مجری: چه مشکلاتی در مسیر تولید واکسن پیش روی ایشان بوده است؟

پاسخ دکتر کریمی نیا: تهدیدات علیه ایشان و سازمان مربوطه و همکاران شان وجود داشت. این مجموعه تحت تحریم‌های شدید قرار داشت و هر چیزی که نیاز داشتند دسترسی به آن خیلی سخت بود. تحریم ها، تهدیدات داخلی و خارجی.

یک بخش ماحصل کم تجربگی بعضی از مسئولین بود و یک بخش هم در یک صد سال گذشته همچین تجربه‌ای نداشت از سازمان بهداشت و بقیه با حجم وسیعی از این معضل مواجه شده و آزمون خطا‌های بسیار زیادی انجام می‌شد.

کمبود خیلی از زیرساخت‌ها را در کشور داشتیم که دسترسی به آن‌ها سخت شده بود.

ابرقدرت‌های علمی، شرقی، غربی نسبت به تامین مایحتاج مورد نیاز برای این فرآیند مشکلاتی درست می‌کردند و با وصف و تمام این خصوصیات این محصول همزمان با موسسات و شرکت‌های بزرگ داروسازی و واکسن سازی دنیا وارد میدان شد.

یک مقداری تاخیر‌هایی انجام شد که بخشی هم نقش مافیای دارویی کشور به هیچ وجه نباید فراموش کنیم، کماکان هم فعال هستند این گروه، جوری که وزرای مختلف بهداشت قید کردند و رئیس جمهور اردیبهشت امسال به آن اذعان کردند، یکی از عوامل تاخیر‌هایی بود برای این فرآیند.

سوال: واکسن فخرا بعد‌ها شد به نام فخرا از طراحی و تولید انبوه چقدر زمان برد؟

عضو تیم واکسن سازی شهید فخری زاده: خیلی کم

سوال: چه میزان واکسن تولید شد؟

آقای دکتر کریمی نیا: واکسن فخرا از همان ابتدا سخنگوی وقت واکسن فخرا که جانشین شهید فخری زاده هم بودند اعلام کردند که حدود یک و نیم میلیون دز در ماه می‌توانیم تولید کنیم.

همزمان یکی از فعالیت‌های شهید فخری زاده و تیم شان که شهید قسمت نشد این صحنه را ببینند همزمان با کار آزمایشگاهی و تولید اقدام به ساخت زیرساخت هم کردند. مجموعه کارخانه تولید واکسن فخرا در کمتر از یک سال با سخت‌ترین استاندارد‌ها چه ملی و چه بین المللی وارد چرخه شد و امروزه توانایی تولید هفت میلیون دز واکسن در ماه را دارد. ظرفیت حدود ۴ برابر کمتر از یک سال در این مجموعه ایجاد شد.

سوال: طراحی و تولید واکسن فخرا برای دیگر مخاطرات پیش رو می‌تواند کمک کند؟

دکتر کریمی نیا:قطعا، وقتی زیرساخت‌های لازم را فراهم می‌کنیم، مهم نیست که چه بیماری باشد. امروزه کووید ۱۹ و بعد‌ها بیماری‌های دیگر، فاصله شناسایی بیماری تا تولید واکسن خیلی کم خواهد شد.

سوال: به جز واکسن فخرا و تیم تحقیقاتی زیستی، محصول زیستی دیگری هم در طول زمانی که ایشان فعالیت می‌کردند طراحی و تولید شده است؟

دکتر کریمی نیا: تفاوت این مجموعه با دیگر مجموعه‌ها این است که فقط واکسن تولید نکرد. آزمایشگاه این مجموعه مورد تایید آزمایشگاه مرجع سلامت کشور بود و ۱۰‌ها هزار نمونه در آن جا بررسی و تشخیص داده شد. در کنار آن چرخه پدافند زیستی کشور حلقه‌های مختلفی دارد. در سامانه رصد و پایش بیماری‌ها تیم ایشان فعالیت و تولید کردند. تجهیزات آمبولانس‌های سی بی آر ان‌ای، منظور آمبولانس‌هایی که در حوادث شیمیایی، زیستی و هسته‌ای می‌تواند وارد چرخه شوند که سال ۹۵ تحویل حدود ۱۳ استان کشور دادند.

آماده سازی خودرو‌های حازمت آتش نشانی که در مخاطرات شیمیایی زیستی ورود می‌کنند، کار تیم ایشان بود. یک کار مشترک بین سازمان پدافند، سازمان سپند و وزارت کشور که در سال ۹۷ انجام شد. اولین آزمایشگاه سطح سه ایمنی زیستی کشور قبل از سال ۹۸ قبل از کرونا تحویل انستیتو پاستور شد. دومی در مرداد ماه تحویل موسسه سرم سازی رازی شد.

تجهیزات رفع آلودگی، انواع و اقسام مواد ضدعفونی کننده و رفع آلودگی، چادر‌های رفع آلودگی، آی سی یوی فشار منفی سیار، آزمایشگاه پی او سی تی و کیت‌های تشخیصی پی سی آر، کیت تشخیص سریع آنتی بادی و آنتی ژن این‌ها بخش‌هایی بود که الان حضور ذهن داشتم.