زیان بی سابقه صندوق ثروت ملی نروژ

به گزارش سرویس بین الملل خبرگزاری صداوسیما به نقل از خبرگزاری فرانسه از اسلو، صندوق ثروت ملی نروژ، بزرگترین صندوق سرمایه گذاری در جهان، روز سه شنبه اعلام کرد که بیش از ۱۵۰ میلیارد یورو در سال ۲۰۲۲ به دلیل عملکرد ضعیف بازار مالی ناشی از جنگ در اوکراین و وخامت اقتصاد جهانی از دست داده است.

از اواخر دهه ۱۹۹۰ یعنی از زمانی که صندوق ثروت ملی نروژ تشکیل شده است تاکنون سابقه نداشته است که این میزان ضرر کرده باشد.

نیکلای تانگن، مدیر این صندوق که تحت مدیریت بانک مرکزی نروژ، فعالیت می‌کند در کنفرانس مطبوعاتی گفت به طور قطع این اوضاع و شرایط در آینده تکرار نخواهد شد و سال ۲۰۲۲، به تاریخ خواهد پیوست. او توضیح داد که بازار‌های مالی در این سال تحت تأثیر جنگ اوکراین، تورم بالا و افزایش نرخ بهره بود.

صندوق ثروت ملی نروژ که بزرگترین تولید کننده نفت و گاز در اروپای غربی است و دولت درآمد‌های خود را در آن ذخیره سازی می‌کند اعلام کرد در سالی که گذشته به میزان ۱۴ و یک دهم درصد، زیان و ضرر داشته است. این میزان درصد از ارزش پولی رقمی معادل ۱۵۱ میلیارد یورو است.

این صندوق در سال ۲۰۰۸ نیز که اوج بحران مالی بین المللی بود ضرر سنگینی کرده بود. از نظر درصد میزان ضرر دهی آن حدود ۲۳ و سه دهم درصد، بود، اما از نظر ارزش پولی میزان زیان دهی به اندازه سال ۲۰۲۲، نبود.

تا ۳۱ دسامبر، ارزش کل پول ذخیره شده در این صندوق به ۱۲ هزار و ۴۲۹ میلیارد کرون معادل حدود یک هزار و ۱۵۰ میلیارد یورو بود.
در واقع در ازای هر نفر از جمعیت پنج میلیون و ۴۰۰ هزار نفری نروژ حدود ۲۱۰ هزار یورو پس انداز وجود دارد.

البته پیش بینی می‌شد که صندوق ثروت ملی نروژ در این سال چنین زیان و ضرر هنگفتی داشته باشد. زیرا به علت وخامت بازار‌های مالی در سال گذشته، طی سه فصل مالی نخست سال گذشته این صندوق عملکرد اقتصادی و مالی بسیار بدی داشت.

بانک مرکزی نروژ تاکید کرد که وضعیت جهانی تاثیر منفی هم بر بازار سهام و هم بر بازار اوراق قرضه در سال ۲۰۲۲، گذاشت که در نوع خود بسیار غیر عادی بود.

خروج از بازار روسیه 

برای اینکه موضوع بیشتر روشن شود باید این توضیحات داده شود که بخش زیادی از دارایی‌های این صندوق به صورت سهام است. به عبارت دقیق‌تر هم اکنون ۶۹ و هشت دهم درصد، از کل ارزش دارایی‌های این صندوق به صورت سهام شرکت ها، حدود ۲۷ و نیم درصد به صورت اوراق قرضه بهادار و مشارکت در سرمایه، و دو و هفت دهم درصد، نیز به صورت املاک و مستغلات است.

مدیران صندوق ثروت ملی نروژ در گزارشی که در این باره منتشر شده تاکید کرده اند که همه بخش‌های بازار سهام به استثنای انرژی در سالی که گذشت بازدهی منفی داشتند.

صندوق ثروت ملی نروژ یکی از بزرگترین سرمایه گذاران در جهان است که در نزدیک به ۹۴۰۰ شرکت مهم جهان و در حدود ۷۰ کشور جهان سهام دارد، از جمله شرکت‌های بزرگ و مهمی که این صندوق در آن‌ها سهام دارد می‌توان به اپل، مایکروسافت و آلفابت، شرکت مادر گوگل اشاره کرد.

صندوق ثروت ملی نروژ به تنهایی بیش از یک درصد کل سرمایه‌های بورسی جهان را تشکیل می‌دهد. این امر باعث شده است تا سهامدار بسیاری از شرکت‌های مهم جهان باشد.

زیان‌های سال ۲۰۲۲، نشان دهنده معکوس شدن روند است:، زیرا صندوق ثروت ملی نروژ در سال ۲۰۲۱ حدود ۱۵۸۰ میلیارد کرون و در سال ۲۰۲۰ نیز حدود یک هزار و ۷۰ میلیارد کرون سود کسب کرده بود. این افزایش سود کلان ناشی از هجوم نقدینگی‌ها بود.

با این حال، ارزش کل صندوق به دلیل ورود پول جدید و کاهش ارزش پول نروژ در بازار ارز، کمی بالاتر از سطح خود در پایان سال ۲۰۲۱ (۱۲ هزار و ۳۴۰ میلیارد کرون) است.

با توجه به قیمت بالای نفت و گاز در پی حمله روسیه به اوکراین و تحریم‌های روسیه که یکی از بزرگترین تولید کنندگان نفت و گاز در جهان است، نروژ شاهد افزایش منابع نفت و گاز خود در سال گذشته بود.

طبق گزارش بانک مرکزی نروژ، سال گذشته نزدیک به یک هزار و ۸۵ میلیارد کرون یا حدود ۱۰۰ میلیارد یورو تزریق شد.

این صندوق سرمایه گذاری دولتی در ماه مارس تصمیم گرفت سرمایه گذاری‌های خود در روسیه را که پیش از آغاز جنگ اوکراین که روسیه با تجاوز به خاک آن و اشغال بخش‌هایی از آن، به راه انداخته است حدود دو میلیارد و ۷۰۰ میلیون یورو تخمین زده می‌شد، با در نظر گرفتن آن‌ها به عنوان سرمایه‌های "از دست رفته" در حساب‌های خود حذف شده تلقی کند.

به طور کلی، سهام عملکردی این صندوق در سالی که گذشت حدود ۱۵ و سه دهم درصد، کاهش ارزش داشت. اوراق قرضه بهادار و مشارکت در سرمایه، این صندوق نیز در سالی که گذشت حدود ۱۲ و یک دهم درصد، ضرر داشت. فقط در بخش املاک و مستغلات این صندوق حدود یک دهم درصد، داشت. این صندوق فقط در بخش انرژی‌های برگشت پذیر، پایدار و پاک که از منابع برگشت پذیر مانند نور خورشید، باد، باران، جزر و مد، امواج و گرمایش زمین به دست می‌آید و نقش مهمی در در کاهش گرمایش زمین و تغییرات آب و هوایی دارد، حدود پنج و یک دهم درصد، افزایش سود داشته است.