تغذیه خاص بیماران سلیاکی

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما به نقل از دفتر بهبود تغذیه وزارت بهداشت، افراد مبتلا به بیماری سلیاک باید غذا‌ها و نوشیدنی‌های حاوی گلوتن را از رژیم غذایی خود حذف کنند. پیروی از یک رژیم غذایی بدون گلوتن می‌تواند علائم بیماری سلیاک را تسکین دهد و آسیب روده کوچک را التیام بخشد.

چه غذا‌ها و نوشیدنی‌هایی حاوی گلوتن هستند؟
گلوتن به طور طبیعی در غلات خاصی از جمله گندم و انواع گندم مانند بلغور، جو و جوبارلی وجود دارد که ممکن است در مالت، عصاره مالت، سرکه مالت، چاودار و مخمر آبجو یافت می‌شود. در غذا‌های حاوی مواد تشکیل‌دهنده این غلات، از جمله غذا‌های پخته شده، نان، غلات و پاستا یافت می‌شود. نوشیدنی‌هایی مانند ماءالشعیر، نوشیدنی‌های مالت و الکل نیز ممکن است حاوی گلوتن باشند.

بسیاری از مواد غذایی و افزودنی‌ها مانند رنگ‌ها، طعم‌دهنده‌ها، نشاسته‌ها و غلیظ‌کننده‌ها - از غلات حاوی گلوتن ساخته می‌شوند. این مواد به بسیاری از غذا‌های فرآوری شده، از جمله غذا‌های کنسرو شده، منجمد، بسته بندی شده یا آماده اضافه می‌شوند، بنابراین، گلوتن ممکن است در انواع غذا‌ها از جمله آب نبات، چاشنی ها، هات داگ و سوسیس، بستنی، سس سالاد و سوپ‌ها یافت شود.

تماس متقابل
تماس متقابل زمانی اتفاق می‌افتد که غذا‌ها یا محصولات حاوی گلوتن با غذا‌های بدون گلوتن تماس پیدا کنند. تماس متقابل می‌تواند گلوتن را به غذا‌های بدون گلوتن انتقال دهد و مصرف غذا‌های بدون گلوتن را برای افراد مبتلا به بیماری سلیاک ناایمن کند. تماس متقابل می‌تواند در هر زمانی رخ دهد، از جمله زمانی که غذا‌ها آماده می‌شوند، نگهداری می‌شوند یا سرو می‌شوند.

چگونه می‌توان غذا‌ها و نوشیدنی‌های حاوی گلوتن را شناسایی و از آن‌ها اجتناب کرد؟
یک متخصص تغذیه می‌تواند به فرد کمک کند هنگام خرید، تهیه غذا در خانه یا بیرون از خانه، غذا‌ها و نوشیدنی‌های حاوی گلوتن را شناسایی و از آن‌ها اجتناب کند. به عنوان مثال، برای خرید باید برچسب‌های مواد غذایی را به دقت بخوانند تا غلات حاوی گلوتن (مانند گندم، جو و چاودار) و مواد تشکیل دهنده یا افزودنی‌های ساخته شده از آن غلات را بررسی کنند.

باید برچسب مواد غذایی فاقد گلوتن را بررسی کنند و اگر درباره داشتن یا نداشتن گلوتن در غذا مطمئن نیستند، نخورند. برای جلوگیری از تماس متقابل، غذا‌های بدون گلوتن خود را جدا از غذا‌های سایر اعضای خانواده که حاوی گلوتن هستند، نگهداری و آماده کنند.

هنگامی که برای صرف غذا بیرون می‌روند باید به رستوران‌هایی مراجعه کنند که غذای بدون گلوتن ارائه می‌کنند و باید در رستوران در مورد مواد تشکیل دهنده غذا، نحوه تهیه غذا و اینکه آیا یک منوی بدون گلوتن در دسترس است، بپرسند.

در صورت ابتلا به بیماری سلیاک چه بخورند؟
افراد مبتلا به بیماری سلیاک، باید رژیم غذایی بدون گلوتن را دنبال کنند. یک متخصص تغذیه می‌تواند در برنامه ریزی یک رژیم غذایی سالم و متعادل به این افراد کمک کند تا مواد مغذی مورد نیاز خود را دریافت کنند.

غذا‌های بدون گلوتن
بسیاری از غذا‌ها مانند گوشت، ماهی، میوه ها، سبزیجات، برنج و سیب زمینی، بدون افزودنی یا برخی چاشنی ها، به طور طبیعی فاقد گلوتن هستند. آرد تهیه شده از غذا‌های بدون گلوتن، مانند سیب زمینی، برنج، ذرت، سویا، آجیل، کاساوا و کینوا برای خوردن بی خطر هستند. همچنین می‌توانند از غذا‌های بسته بندی شده بدون گلوتن مانند انواع شیرینی‌های بدون گلوتن، نان و ماکارونی خریداری کنند. این غذا‌ها در بسیاری از خواربار فروشی ها، رستوران‌ها و شرکت‌های مواد غذایی خاص در دسترس هستند. غذا‌های بسته بندی شده بدون گلوتن نسبت به غذا‌های مشابه دارای گلوتن هزینه بیشتری دارند و رستوران‌ها ممکن است برای انواع غذا‌های بدون گلوتن هزینه بیشتری دریافت کنند.


برچسب (لیبل) بدون گلوتن
غذا‌هایی که برچسب «بدون گلوتن» دارند، استاندارد‌های خاصی را رعایت کنند. یکی از الزامات این است که غذا‌هایی که روی برچسب عبارت‌های “gluten-free,” “no gluten,” “free of gluten,” or “without gluten” روی آن‌ها نوشته شده است، باید حاوی کمتر از ۲۰ PPM گلوتن باشند. این مقدار گلوتن برای اکثر افراد مبتلا به بیماری سلیاک بسیار ناچیز است.