ساخت دارو با مهندسی DNA و پروتئین

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما به نقل از سای تِک دیلی (Scitechdaily)، پروتئین‌های محافظ ویروس، می‌تواند به عنوان پایه‌ای برای ایجاد پروتئین‌های پیچیده با ساختار دقیق باشد. با این حال، شکل و هندسه آن‌ها در درجه اول به نوع ویروس بستگی دارد. برنامه‌ریزی مجدد این ترکیبات صرف نظر از طرح اصلی ویروسی، امکان حیرت‌انگیزی را در حوزه‌هایی مانند تحویل دارو و توسعه واکسن ارائه می‌دهد.
این گروه تحقیقاتی با تولید الگوی «ژنوم ساختاری» برای ساخت پروتئین‌ها، به سراغ رفع این چالش رفتند. آن‌ها از ساختار‌های سفت و سخت برای جلوگیری از تغییر شکل ژنوم انعطاف‌پذیر و تشکیل اشکال ناخواسته استفاده کردند. این سازه‌ها از نظر اندازه کوچک و از ده‌ها تا صد‌ها نانومتر هستند، اما کاملاً از DNA ساخته شده‌اند، که دقیقاً با تا شدن به شکل الگوی مورد نظر در می‌آید.
آیریس سیتز از محققان این طرح در دانشگاه آلتو می‌گوید: با تغییر مقدار پروتئین مورد استفاده، می‌توانیم تعداد لایه‌های پروتئینی منظم را که DNA اریگامی را محاصره می‌کند، تنظیم کنیم.»
وی افزود: با استفاده از DNA اریگامی به عنوان یک الگو، می‌توانیم پروتئین‌ها را به اندازه و شکل تعریف شده توسط کاربر در آوریم، در نتیجه ترکیبات پیچیده‌ای ایجاد می‌شود که به خوبی ساختار آن‌ها چه از نظر طول و چه ازنظر قطر از پیش تعریف شده است. با آزمایش انواع ساختار‌های اریگامی DNA، ما همچنین یاد گرفتیم که چگونه هندسه الگو‌ها بر کل فرآیند ترکیب تأثیر می‌گذارد.
پروفسور ژو‌ها هویسکونن از دانشگاه هلسینکی، توضیح می‌دهد: با کمک تصویربرداری میکروسکوپ الکترونی ما توانستیم پروتئین‌های بسیار مرتب شده‌ای را به تصور بکشیم و با آن، حتی تغییرات کوچک در هندسه محصول را که ناشی از الگو‌های مختلف است، اندازه‌گیری کنیم.»
این کار به طور مشترک در دانشگاه‌های آلتو، تامپره و هلسینکی (فنلاند)، گریفیت (استرالیا) و تنته (هلند) انجام شده است.