هجدهم تیر، گرامیداشت روز ملی ادبیات کودک و نوجوان

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما؛ مهدی آذریزدی در سـال ۱۳۰۱ در خرمشـاه، حومـه یزد بدنیا آمد. او از سال ۱۳۳۶ به نگارش داستان‌های مختلف برای کودکان و نوجوانان پرداخت. مهدی آذریزدی با انتخاب سبک ویژه‌ای که داشت، به یکـی از نویسـندگان برجسته‌ی ایران در ادبیات کودک و نوجوان تبدیل شد. هشت کتاب در مجموعه «قصه‌های خوب برای بچه‌های خـوب» و ده کتـاب در مجموعـه «قصه‌های تازه از کتاب‌های کهن» از مهم‌ترین داستان‌های او است.
علاوه‌بر این، آذریزدی بـه ترجمه کتاب‌های گربـة نـاقلا و حکایت به شعر قند و عسل و دو کتاب آموزشی به نام خودآموز عکاسی و خودآموز شطرنج نیز در کارنامه خود دارد. مهدی آذریزدی در سال ۱۳۴۳ موفق به دریافت جایزه از سازمان یونسکو شد و در سال ۱۳۴۵ دو اثر او به‌عنوان اثر برگزیدة «شورای کتاب کودک» انتخاب شد.

روز ملی ادبیات کودک و نوجوان فرصت مناسبی جهت آشنا کردن کودکان با کتاب و بهانه‌ای برای ورود کتاب و ترویج فرهنگ کتابخوانیبه زندگانی کودکان است.

ادبیات کودک و نوجوان، شامل داستان ها، کتاب ها، مجلات و شعر‌هایی است که برای کودکان نوشته شده است. ادبیات کودک به دودسته تقسیم می‌شود: ۱- موضوع و ۲- سن خواننده
به‌طور خلاصه می‌توان گفت هدف از ادبیات کودک، پیوند با کودک است. ادبیات کودک مقید به ارتباط با مخاطب خود است. هدف محتوای اثری که مخاطب آن کودک است، اثری است که در ذهن او باقی بماند و بتوان ارتباط خوبی با کودکان برقرار کرد.

رشد ادبیات کودک در دهه‌ی ۵۰ و ۶۰ سرعت بیشتری یافت. رشد روزافزون جمعیت و جوان شدن آن، و بالا رفتن درصد دانش‌آموزان و بهبود نسبی اوضاع اقتصادی، توجه به کودکان و نوجوانان را افزایش داد. پیروزی انقلاب اسلامی در سال ۱۳۵۷ هشیاری اجتماعی کودکان ایرانی را بالاتر برد و بر وسعت تجربه‌های آنان افزود و زمینه‌های دیگر را برای کار نویسندگان و شاعران فراهم نمود. در این این دو دهه مخصوصا پس از انقلاب، صحبت از یک شاعر و یک نویسنده یا یک تصویرگر نیست. در همه‌ی زمینه‌ها رشد و گسترش مشاهده می‌شود .

همچنین ادبیات کودکان در دهه‌ی ۷۰ همراه با تعمیق برنامه‌های دهه‌های گذشته، ورزیدگی در اجرای فعالیت‌ها، تسهیل ارتباطات بین‌المللی علاوه‌بر دست‌یابی به اطلاعات، حضور ادبیات کودکان و نوجوانان ایران و فعالان این زمینه را در عرصه جهانی پر‌رنگ‌تر نمود و فعالیت شامل حال همه کودکان و نوجوانان شد.

«هانس کریستین آندرسن» که به پدر ادبیات کودک جهان مشهور است، نویسندۀ معروف دانمارکی است که توانست با نگاهی خاص و متفاوت، پایه‌ریز ادبیات نوین کودک و نوجوان در دنیا باشد. از معروف‌ترین داستان‌هایش می‌توان از پری دریایی کوچولو، بند انگشتی، جوجه‌اردک زشت، زندگی من، ملکۀ برفی، دخترک کبریت‌فروش و لباس جدید امپراتور نام برد.

جبار باغچه‌بان هم از نخستین ایرانیانی است که به سبک جدید برای کودکان آثاری آفرید. او توانست اولین کودکستان در ایران را در شهر مرند بنیان‌گذاری کند و نقش بسیار ویژه‌ای در آموزش و پرورش کودکان داشته باشد.جبار باغچه‌بان همچنین توانست نخستین مدرسه مخصوص ناشنوایان را هم بنیان‌گذاری کند.

نگارش کتاب برای کودک، نیاز به دقت و صرف وقت بسیاری دارد، زیرا بدون شناخت کافی از کودک و دنیای او و ارتباط آن با موضوع کتاب، نوشتن کتاب کودک، کاری سخت و طاقت فرسا می‌شود. نویسنده کتاب کودک باید این توانایی را داشته باشد که خود را در دنیای کودک قرار داده و نوشتن را با توجه به روحیات و علایق کودک نگارش کند. در واقع کودک با خواندن کتاب مفید، نه تنها مهارت‌های شناختی برای موفقیت در مدرسه و جامعه را پیدا می‌کند

ادبیات کودک دارای ارزش‌های زیادی است، زیرا یک سنت دیرینه و با ارزشی است  زیرا که  کتاب‌ها وسیله اصلی انتقال میراث ادبی از نسلی به نسل دیگر هستند. محیط مدرسه و خانه هر دو نقش مهمی در پیاده سازی این نوع ادبیات دارند. معلمان و والدین باید بتوانند بین ادبیات باکیفیت و متوسط تمایز قایل شوند تا کودکان به بهترین کتاب‌ها دسترسی پیدا کنند و ارزش‌های مهم ادبیات را به آنان نشان دهند. ادبیات درست برای کودکان می‌تواند نقش مهمی در ارتقاء دانش فرهنگی، هوش هیجانی و خلاقیت، رشد اجتماعی و شخصیتی را ایفا کند.