ضرورت کشت مستقیم گندم دیم با توجه به تاخیر بارندگی در شمال خوزستان

 به گزارش خبرگزاری صدا و سیمای استان خوزستان ،  سید رضا اشرفی‌زاده به کشاورزان توصیه کرد زمین را به روش کشاورزی حفاظتی و استفاده نکردن از گاوآهن برگردان‌دار به مکان و شیوه کاشت مطلوب گندم در شمال خوزستان آماده کنند.

وی افزود: درصورت امکان، مکان کاشت مطلوب گندم در کشت‌های آبی شمال خوزستان کشت روی پشته است و در صورت شوری خاک، کشت کف‌جوی و با فرض شوری آب، دیگر کشت کف فارو توصیه نمی‌شود و کشت روی زمین مسطح ارجحیت دارد.

این محقق کشاورزی با بیان اینکه برای کشت کف فارو ۲ علت عمده شوری، سبکی و ناپایداری خاک در نظر گرفته می‌شود، گفت: درصورت فراهم بودن شرایط روش ایده‌آل کاشت گندم در اراضی آبی شمال خوزستان، کاشت مستقیم گندم، روی بقایای محصول قبل است که خوشبختانه طی سال‌های اخیر در مناطق اطراف شوش و برخی نقاط دزفول و شوشتر این روش ایده‌آل کشت اجرا می‌شود، زیرا وجود بقایای کافی، پشته قابل‌کشت و کارنده کشت مستقیم مناسب الزامی است.

وی افزود: کاشت گندم روی پشته با تهیه زمین در روش مرسوم البته بدون به‌کارگیری گاوآهن مزایایی دارد که می‌توان به امکان استفاده از بستر کوبیده نشده برای کاشت بذر در روش تهیه زمین سنتی، یکنواختی عمق کاشت بذر، امکان انجام عملیات داشت ماشینی (دفع مکانیکی علف‌های هرز و اعمال کود سرک در مجاورت بذر)، له نشدن محصول با چرخ تراکتور در حین عملیات داشت، هدایت بهتر آب در اراضی شیب‌دار در مقایسه با آبیاری نواری، کاهش مصرف آب آبیاری به میزان ۱۵ تا ۱۶ درصد در مقایسه با آبیاری نواری در بافت‌های متوسط و سنگین، کاهش مصرف بذر و کود در مقایسه با روش بذرپاشی و کاهش تلفات بذر در آبیاری‌های اولیه و بارندگی‌های سیل‌آسا اشاره کرد.

اشرفی‌زاده گفت: مدیریت‌های مختلفی برای بقایا وجود دارد که برای خروج از روش سنتی، کم‌خاک‌ورزی و بی‌خاک‌ورزی در شمال خوزستان مناسب هستند تا مقداری از بقایا روی سطح خاک حفظ شود؛ منظور از بقایا، مازادی است که بعد از کشت باید اضافه آن جمع شود.

وی افزود: در شمال خوزستان بیشتر با بقایای ذرت و برنج درگیر هستیم که برای از بین بردن آنها، روش‌هایی مانند سوزاندن بقایای گندم و ذرت و برنج، خرد کردن بقایا با دیسک، چرای دام، دیسک زدن بقایا، زیر خاک‌کردن بقایا با استفاده از گاوآهن و حفظ بقایا در سطح خاک و کشت روی آنها (کاشت مستقیم) در بین کشاورزان دیده می‌شود.

عضو هیات‌علمی بخش تحقیقات فنی و مهندسی مرکز تحقیقات کشاورزی صفی‌آباد بیان کرد: پوشش بذر و تماس مناسب آن با خاک نکته مهمی است و کشاورزی که می‌خواهد کشت مستقیم انجام دهد لازم است از اهمیت ماده آلی خاک آگاه باشد و بتواند علف‌های هرز را کنترل کند.

وی ادامه داد: کاشت مستقیم گندم در شمال خوزستان به‌صورت متفاوت از تمام کشور انجام می‌شود و در شرایطی که مدیریت خوب باشد عملکرد بالاتر از روش مرسوم کشت دارد.

اشرفی زاده درخصوص اراضی دیم گفت: معمولا در اراضی دیم بقایا نداریم، زیرا برخی اراضی تپه‌ماهوری بوده و از شیب استاندارد و مسطحی برخوردار نیستند؛ ماده آلی خاک بسیار در این اراضی کم است و آب مورد استفاده باران است که انتظار برای آماده سازی زمین پس از اولین بارش گاهی تاریخ کاشت را می‌گیرد.

وی ادامه داد: در تهیه زمین اراضی دیم بیشتر از گاوآهن‌های برگرداندار استفاده می‌شود که این مورد توصیه نمی‌شود و درصورت تمایل، استفاده از دیسک‌های سبک توصیه می‌شود، زیرا دیسک‌های سنگین مشکلاتشان بیشتر است، هزینه بالاتر دارند و انرژی بیشتری نیاز دارند.

این محقق کشاورزی با تاکید بر اینکه گاوآهن‌های قلمی و چیزل پیلر‌ها از بهترین ادوات کشت در اراضی دیم به شمار می‌روند، گفت: کاشت مستقیم گندم در اراضی دیم در صورت امکان بسیار توصیه می‌شود، این نوع کاشت در اراضی دیم خوزستان به کشاورزان امکان بهره‌گیری از اولین بارش موثر فصل را می‌دهد بدین صورت که کشاورز با اطلاع از زمان نزول اولین بارش موثر، قبل از آن اقدام به کشت گندم کرده و از این طریق حداکثر بهره از نزولات جوی سالیانه را خواهند برد.

وی افزود: در مناطقی که عمیق‌کار‌های پرسی دیم موجود است، با تغییر فقط تیغه‌های کارنده عمیق‌کار به تیغه‌های بی‌خاک‌ورز، امکان کاشت بی‌خاک‌ورزی گندم با اینگونه عمیق‌کار‌های تغییریافته به سهولت قابل‌انجام است و توصیه می‌شود.