ادارات بدون کارمند، جغتای در برزخ بخش و شهرستان

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما، مرکز خراسان رضوی، تاریخ جغتای، طبق نوشته‌های حمدالله مستوفی در "نزهه القلوب"، نشان می‌دهد که این شهر بیش از ۱۵۰ سال به عنوان مرکز حکومت ولایت ثلاث شامل جغتای، بام و صفی آباد شناخته می‌شده است. همچنین، جغتای نماینده‌ای مستقل از شهرستان سبزوار در مجلس شورای ملی داشته است. در سال ۱۳۱۶، بخشداری جغتای تأسیس شد که قلمرو آن شامل کل دشت جوین از ایستگاه بیهق تا شرق حوالی روستای امیرآباد جاجرم بود. شایان ذکر است که در دو مرحله، در سال‌های ۱۳۳۹ و ۱۳۴۶، شهرداری جغتای تصویب شد، اما به دلایل نامعلوم هر بار از فعالیت بازماند و به تحقق نپیوست.

یازدهم مهرماه ۸۷ یکی از به یادماندنی‌ترین روز‌های مردم جغتای بود، زیرا در این روز، وزیر کشور وقت به آرزوی دیرینه مردم این شهر و منطقه، یعنی ارتقای بخش به شهرستان، جامه عمل پوشاند. این آرزو بیش از ۷۰ سال طول کشید و برخی از افراد برای تحقق آن، جان و آبرویشان را فدا کردند. مردم جغتای نیز به حق برای این روز و تقدیر از کسانی که در تحقق این آرزو نقش داشتند، سنگ تمام گذاشتند و ساعت‌ها منتظر استقبال از وزیر کشور، استاندار و هیأت همراهشان ماندند و روزی به یاد ماندنی رقم زدند.

در مراسم معارفه اولین فرماندار جغتای، وزیر کشور خطاب به استاندار گفت: باید جغتای به تمام معنا شهرستان شود و نه فقط در حد یک نام.  او از استاندار خواست که در کمتر از چند ماه، تمامی ادارات در جغتای مستقر شوند، اما افسوس که تأکید وزیر کشور وقت بر روی زمین ماند.

جغتای در برزخ بخش و شهرستان

بسیاری از شهروندان جغتای در مصاحبه‌های خود از عدم استقرار ادارات و استقلال آنها انتقاد کردند. برخی از آنها به تبدیل شعبه بانک ملت به باجه و تعطیلی مرکز تعویض پلاک اشاره کردند.

ابوچناری، رئیس شورای بخش مرکزی و یکی از شهروندان می‌گوید: بعد از ارتقاء امیدوار بودیم مشکلاتی که مردم در زمان بخش بودن داشتند، حل شود، اما متأسفانه هنوز این مشکلات به قوت خود باقی هستند. او مهم‌ترین مشکلات شهروندان جغتایی را عدم استقرار و استقلال ادارات عنوان کرد و ادامه داد: هنوز بسیاری از ادارات در جغتای مستقر نیستند و چند اداره‌ای هم که وجود دارد، در حد نمایندگی‌اند. 

ابوچناری همچنین به مشکلات تأمین اجتماعی اشاره کرد و گفت: تأمین اجتماعی جغتای با حضور رئیس تأمین اجتماعی کشور ارتقا پیدا کرد، اما تنها در حد صدور یک فیش و تمدید دفترچه درمان می‌تواند خدمات ارائه دهد. اگر کسی بخواهد فردی را به بیمه‌شدگان و افراد تحت تکفلش اضافه کند یا کارگران ساختمانی سابقه بیمه‌ای خود را بگیرد، باید به سبزوار مراجعه کنند. این در حالی است که تأمین اجتماعی جغتای در زمان بخش بودن نیز همین دو خدمت را ارائه می‌داد.

علی آزادواری، عضو شورای اسلامی روستای آزادوار، هم اظهار داشت: برخی از ادارات که قبلاً نمایندگی بودند، به اداره یا شبکه ارتقاء یافته‌اند، اما هنوز برخی از پست‌های اداری آنها خالی است و یک نفر مسئولیت آن اداره را در دو شهرستان بر عهده دارد و فقط سه روز در هفته، آن هم به صورت نامعلوم در اداره شهرستان حضور دارد. این موضوع باعث سردرگمی مردم شده است. 

آزادواری همچنین به وجود بیش از ۱۵۰ اثر تاریخی شناسایی شده و ۱۲ اثر ثبت شده در شهرستان اشاره کرد و گفت: در کنار این آثار، ۱۵ اصله درخت کهنسال در میراث طبیعی و مراسم واویلای صبح عاشورا در شهر جغتای به عنوان فهرست ناملموس و جشنواره برداشت محصول گردوی زرقان به عنوان آثار ملموس وجود دارد. اما متأسفانه هر روز شاهد تخریب و کنده‌کاری افراد سودجو در اطراف و محل آثار تاریخی ثبت شده هستیم که واقعاً جای تأسف دارد.

عدم استقرار ادارات، کلاف سردرگم مردم جغتای 
سید احمد حسینی خبرنگار روزنامه قدس و شهروند جغتایی مهم‌ترین مشکل را عدم پیگیری خواسته‌های مردم توسط شورای شهر عنوان کرد و گفت: علت اصلی اینکه ادارات در جغتای هنوز مستقر نشده‌اند کم کاری مسؤولان محلی بخصوص اعضای شورای اسلامی است، چون در این سه سال آنان درگیر اختلافات خود هستند و شهر را به حال خود رها کرده‌اند و وقتی کسی پیگیری نکند چگونه مسؤولان بالا پی به مشکلات مردم جغتای ببرند و وقتی شهر این گونه باشد، قطعاً باید مردم با مشکلات درگیر باشند.
حجت اسلام والمسلمین جواد تقی پور امام جمعه جغتای هم در خطبه‌های نماز جمعه جغتای با اشاره به وضعیت برخی از ادارات شهرستان که بعضا فقط یک نیرو دارند گفت: نبود نیرو در یک اداره و ناتوانایی انجام کار و جلسات برای یک نیرو باعث خواهد شد که درب اداره بسته باشد و مراجعه کننده به اداره ناراضی برگردد و یا اینگه انتقال همان یک نیرو باعث شده که درب اداره بسته شود و مهمتر اینکه برخی از ادارات شهرستان فضای اجاره‌ای دارد و مسئول بجای کار و انجام امورات مردم باید به فکر تامین اجاره بهاء مکان اداره اش باشد مهمتر اینکه ان ادارات اداراتی است که واژه فرهنگ را یدک می‌کشند.

محمد جغتایی، یکی از پیشکسوتان ورزش در جغتای که دارای مدارک مربیگری و داوری درجه یک در رشته‌های مختلف ورزشی است، گفت: از سال ۱۳۵۵ که نمایندگی تربیت بدنی در جغتای فعالیت خود را آغاز کرد، این اداره تنها با یک نفر خدمات ارائه داده است. حتی از سال ۸۹ که این نمایندگی به اداره ورزش و جوانان ارتقاء یافت، هنوز هم فقط یک نفر در این اداره مشغول به کار است.

مشکلات اداره ورزش و جوانان و خدمات عمومی در جغتای

در ادامه گزارش، به سراغ محمد جعفر سامان، دومین رئیس اداره ورزش و جوانان شهرستان بعد از ارتقاء رفتم. او گفت: طبق چارت تشکیلاتی اعلام شده، بجز مسئول اداره، باید دو نفر کارشناس امور ورزش و کارشناس امور جوانان در این اداره حضور داشته باشند اما متأسفانه بعد از گذشت حدود ۱۴ سال از ارتقاء این اداره، تنها یک نفر در آن مشغول به کار است. در حالی که شهرستان از نظر سرانه ورزشی، تنها ۴.۵ متر مربع برای هر نفر در فضا‌های سرپوشیده و ۴ سانتی‌متر در فضا‌های روباز دارد. 

خسرو جردی، مسئول اداره تأمین اجتماعی جغتای نیز گفت: ادارات همتراز ما ۶ نیرو دارند، اما ما تنها با ۳ نفر در این اداره مشغول به کار هستیم. در حالی که شعبات همتراز با وجود اینکه تعداد پرونده‌هایشان یک‌سوم پرونده‌های ماست، ۶ نفر پرسنل دارند. ما با ۳ نفر خدمات ناقص ارائه می‌دهیم و پرونده‌های کارگران ساختمانی هنوز از سبزوار به اداره منتقل نشده است. برای ادامه کار، افراد باید به سبزوار یا شهرستان‌های مجاور مراجعه کنند که این موضوع نارضایتی آنها را به دنبال دارد. 

رحیمی، یکی دیگر از اعضای شورای اسلامی بخش هلالی، گفت: تنها اداره‌ای که بعد از ارتقاء جغتای مستقر شد و کارنامه قابل قبولی دارد، اداره آب و فاضلاب روستایی است. عملکرد این اداره برای همه مشهود است و در حال حاضر ۹۷ درصد از روستا‌های جغتای از آب شرب سالم و بهداشتی برخوردار هستند. اما مخازن تأمین آب که در آن زمان احداث شده، برای جمعیت آن زمان بوده و با افزایش اشتراک و جمعیت در روستاها، فرسودگی شبکه آب‌رسانی در برخی مناطق باعث قطعی آب در تابستان و زمستان می‌شود.

چالش‌های نیروی انسانی در ادارات شهرستان

در ادامه گزارش به فرمانداری شهرستان رفتم اداره‌ای که فکر می‌کردیم با حضورش همه چیز بهبود می‌یابد. در گفت‌و‌گو با علی شریعتمداری، معاون سیاسی و امنیتی و انتخابات فرمانداری، درباره اقدامات انجام شده برای تکمیل نیروی انسانی ادارات، او گفت: از مجموع ۲۱ پست اداری، تنها ۱۱ نفر در فرمانداری مشغول به کار هستند. در بخشداری هلالی نیز از مجموع ۶ پست، فقط یک نفر در طول هفته فعالیت می‌کند و آن هم تنها ۳ روز در هفته در آنجا حضور دارد. همچنین به دلیل اتمام ماموریت، بخشدار هم نداریم. در بخشداری مرکزی که ۵ پست سازمانی دارد، فقط ۲ نفر، شامل بخشدار و دبیرخانه، وظایف خود را انجام می‌دهند. وقتی در این زمینه از استان پیگیری می‌کنیم، پاسخ می‌دهند که کمبود نیرو در همه جا وجود دارد. این وضعیت مرا به یاد ضرب‌المثل معروف "کل اگر طبیب بودی، سر خود دوا نمودی" انداخت.

در ادامه، به سراغ بهروز محبی نجم‌آبادی، نماینده شهرستان‌های غرب خراسان رضوی و عضو کمیسیون برنامه و بودجه مجلس شورای اسلامی رفتیم و از او درباره اقدامات مجلس در خصوص ادارات تک‌نفره که مشکل اکثر شهرستان‌های جدید کشور است، پرسیدم. او گفت: مجلس سال‌هاست که در جهت حل مشکلات ادارات شهرستان‌های جدید در حال تلاش است، اما تأمین نیروی انسانی در دولت با جدیت انجام نمی‌شود. دولت‌ها تمایلی به افزایش بدنه خود ندارند و می‌خواهند با حداقل توان خود در مراکز استان‌ها و شهرستان‌های قدیمی، نیروی شهرستان‌های جدید را تأمین کنند. متأسفانه در سال‌های اخیر جذب نیرو نیز اتفاق نیفتاده است و نمایندگان پیگیری‌های زیادی در سازمان امور استخدامی، که یکی از معاونت‌های ریاست جمهوری است، انجام داده‌اند. نمایندگان حق مکاتبه مستقیم با این سازمان را ندارند و آنها نیز تأکید دارند که سازمان‌ها باید نیاز‌های خود را اعلام کنند. نمایندگان باید این نیاز‌ها را به فرمانداران و روسای ادارات منتقل کنند و پیگیر مسائل و مشکلات ادارات خود به اداره کل و وزارتخانه‌ها باشند. 

او افزود: دولت قول داده که در استخدامی‌های پیش رو با جذب نیروی جدید، مشکل را حل کند. همچنین با توجه به بازنشستگی‌های پیش رو، کسری نیرو مشکلی است که تمام دولت‌ها با آن رو‌به‌رو هستند. به دلیل نیاز به منابع مالی ویژه، سازمان امور استخدامی در این زمینه مقاومت می‌کند. امیدواریم با اجرایی شدن کامل دولت الکترونیک و تفویض اختیار بیشتر به مراکز شهرستان‌های قدیم، بسیاری از مشکلات شهرستان‌های کوچک حل شود. مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی نیز به ما کمک می‌کند تا برخی امکانات و اختیارات را به سبزوار بیاوریم و با ایجاد نمایندگی‌ها، نیاز‌های عمومی در خود شهرستان‌ها حل شود. این موضوع با پیگیری ما و همراهی دولت قابل حل است.

سخن آخر:

در بررسی‌های اخیر، نارضایتی‌های گسترده‌ای از عملکرد ادارات تک‌نفره در شهرستان جغتای گزارش شده است. این نارضایتی‌ها به دلیل عدم انجام کار، کمبود نظارت و احتمال سوء استفاده از موقعیت‌های شغلی به وجود آمده است. بسیاری از شهروندان از عدم پاسخگویی و انجام وظایف توسط کارکنان این ادارات شکایت دارند. این موضوع مشکلاتی را در ارائه خدمات به مردم ایجاد کرده است. شهروندان شهرستان جغتای خواستار اقدام فوری مسئولین برای رسیدگی به این مشکلات و بهبود عملکرد ادارات تک‌نفره هستند. امید است با نظارت و مدیریت بهتر، خدمات بهتری به مردم ارائه شود و نارضایتی‌ها کاهش یابد.

خبرنگار: محمدرضا حنیف پور
سردبیر: محسن هدایتی فر