رویکرد صندوق توسعه، احیای زنده بنا‌های تاریخی است

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما ، مدیرعامل صندوق توسعه و احیای بنا‌های تاریخی و فرهنگی گفت : مرمت تخصصی و احیای خلاقانه بنا‌های تاریخی، فرصتی برای دمیدن روح زندگی در بافت‌های اصیل ایران است. 

برزین ضرغامی با رد برخی روایت‌های نادرست درباره مزایده بنا‌های تاریخی دامغان، از تبیین دقیق ابعاد مرمت، متراژ و کاربری‌های فرهنگی این بنا‌ها خبر داد و تأکید کرد: هدف صندوق، نجات هویت تاریخی شهر‌ها از فراموشی و بازآفرینی حیات فرهنگی در کالبد میراث معماری ایران و نه صرفاً درآمدزایی یا واگذاری‌های بی‌هدف است . 

وی افزود: متأسفانه برخی روایت‌های منتشرشده، با بزرگ‌نمایی نادرست یا برداشت‌های غیرکارشناسی، تصویری مخدوش از اهداف صندوق و مشخصات بنا‌ها ارائه کرده‌اند؛ در حالی‌که اطلاعات دقیق و مستند، تصویر کاملاً متفاوتی ترسیم می‌کند.

مدیرعامل صندوق توسعه و احیای بنا‌های تاریخی و فرهنگی گفت : ادعای متراژ پایین خانه‌های تاریخی «میرحیمی» و «ابراهیمی» اساساً بی‌اساس است؛ این دو خانه در زمره بنا‌های اصیل و شاخص دامغان بوده و با متراژ بالا، ظرفیت‌های فرهنگی و گردشگری چشمگیری دارند که در صورت احیا، می‌توانند به کانونی برای تنوع‌بخشی به زندگی شهری بدل شوند.

ضرغامی با تأکید بر این‌که احیای یک بنای تاریخی نیازمند نگاه علمی، ذوق هنری و مهارت فنی است، افزود: هزینه‌های مرمت اعلام‌شده، حاصل ارزیابی دقیق تیم‌های تخصصی با معیار‌های رسمی میراث‌فرهنگی است. نمی‌توان انتظار داشت هنری‌ترین بخش‌های معماری ایران، با حداقل بودجه‌های عمرانی بازسازی شوند.

وی گفت: مرمت این بناها، شامل تقویت سازه، رفع فرسودگی خاک و پی، مبارزه با رطوبت و آفات، و همچنین بازسازی جزئیات معماری همچون پنجره‌های ارسی، گچ‌بری‌ها، آیینه‌کاری و کاشی‌کاری اصیل ایرانی است. این اقدامات، نه‌فقط هزینه‌بر، بلکه نشان‌دهنده احترام ما به ظرافت‌های میراث‌فرهنگی ایران است.

مدیرعامل صندوق توسعه و احیا با اشاره به رویکرد نوین این نهاد در «احیای زنده» بنا‌های تاریخی گفت: کاربری‌های پیشنهادی برای این خانه‌ها، از فضای کار اشتراکی گرفته تا کافه‌کتاب و گالری هنری، پاسخی است به نیاز‌های فرهنگی جامعه امروز؛ به‌ویژه نسل جوان که مشتاق تجربه فضا‌های نوستالژیک در بستری نوآفرین است.

وی افزود: در دامغان، همانند بسیاری از شهر‌های کشور، نیاز به فضا‌های فرهنگی–اجتماعی پویا، مشهود است. احیای این خانه‌ها، نه‌تنها بازسازی یک بنا، بلکه بازآفرینی امید، هویت و پیوند مردم با گذشته افتخارآمیزشان است.

ضرغامی با نگاهی آسیب‌شناسانه به وضعیت فعلی در برخی شهرستان‌ها گفت :  در بسیاری از شهرها، بنا‌های تاریخی هنوز جایگاه خود را در سبک زندگی جدید بازنیافته‌اند و این چالش، باعث کاهش اقبال سرمایه‌گذاران شده است. اما تجربه موفق در شهر‌هایی مانند یزد، تبریز و کاشان نشان می‌دهد که با تداوم جریان‌سازی فرهنگی، می‌توان این فضا‌ها را به قلب تپنده گردشگری شهری تبدیل کرد.

وی تأکید کرد: تغییر ذائقه فرهنگی مردم به‌ویژه در فضای مجازی، نشان می‌دهد که نسل جدید آماده بازگشت به اصالت است؛ ما باید فضا را فراهم کنیم تا میراث گذشته، الهام‌بخش آینده شود.

ضرغامی با رد نگاه صرفاً اقتصادی به مزایده‌های مرمتی، گفت: ما به‌دنبال درآمد نیستیم، به‌دنبال نجات هستیم. اگر امروز این خانه‌ها را مرمت نکنیم، فردا باید شاهد فروریزی آنها یا تبدیل‌شدن‌شان به پاتوق‌های بزهکاری شهری باشیم.

وی افزود : کار ما، بازگرداندن حیات به بنا‌هایی است که زمانی بخشی از هویت معماری و فرهنگی یک شهر بوده‌اند. احیای هر بنا، نه‌فقط یک پروژه، بلکه یک حرکت تمدنی است.

ضرغامی همچنین به آخرین وضعیت کاروانسرای شاه‌عباسی دامغان اشاره کرد و گفت: ۳۴ درصد عملیات مرمت این بنای فاخر انجام شده و صندوق در حال واگذاری آن به سرمایه‌گذاری توانمندتر است تا فرآیند احیا با سرعت و کیفیت بالاتر ادامه یابد.

وی افزود: این کاروانسرا، نگین تاریخی شهر دامغان است. با تکمیل احیا، این مجموعه به‌عنوان مقصدی فرهنگی و اقتصادی، در خدمت مردم شریف دامغان و گردشگران قرار خواهد گرفت و نقشی اثرگذار در احیای بافت تاریخی شهر ایفا خواهد کرد.