حضور ۶ دانشگاه از ایران در رتبه بندی شانگهای

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما به نقل از روابط عمومی مؤسسه استنادی و پایش علم و فناوری جهان اسلام (ISC)، محمدمهدی علویان‌مهر رئیس مؤسسه ISC گفت: رتبه­‌بندی شانگهای یکی از معتبرترین رتبه‌­بندی‌های جهانی است که نتایج آن توسط دانشگاه شانگهای ژیائوتنگ منتشر می ­شود. این رتبه‌بندی برای اولین بار در سال ۲۰۰۳، در سطح بین‌المللی منتشر شد و از آن سال به بعد به‌طور سالانه به روز می‌شود.

وی اظهار داشت: در رتبه بندی منتشر شده در سال ۲۰۲۵ شانگهای، ۱۰۰۰ دانشگاه برتر جهان رتبه بندی شده‌اند که مانند سال گذشته، دانشگاه­های هاروارد و استنفورد و موسسه MIT از ایالات متحده به ترتیب رتبه‌های اول تا سوم را از آن خود کرده‌اند.

رئیس مؤسسه ISC اظهار داشت: در این بین تعداد ۶ دانشگاه نیز از کشور ایران در این رتبه بندی حضور یافته‌اند. لازم به ذکر است حضور دانشگاه‌های ایران در این نظام رتبه بندی اولین بار با یک دانشگاه (دانشگاه تهران) در سال ۲۰۰۹ بوده است. 

وی گفت: در رتبه بندی سال ۲۰۲۵ دانشگاه علوم پزشکی تهران و دانشگاه تهران با کسب رتبه در بازه ۵۰۰-۴۰۱ توانسته­ اند در جمع ۵۰۰ دانشگاه برتر دنیا قرار گیرد و رتبه اول دانشگاه‌های ایران را از آن خود کنند. دانشگاه تربیت مدرس با قرار گرفتن در بازه رتبه‌ای ۸۰۰-۷۰۱ دانشگاه سوم ایران در این رتبه بندی محسوب می‌شود.

وی گفت: به لحاظ بهترین رتبه، دانشگاه King Saud University از کشور عربستان سعودی با رتبه‌­­ی ۱۵۰-۱۰۱ در رتبه اول دانشگاه‌های کشور‌های اسلامی قرار دارد. جدول ۲ عملکرد دانشگاه­های کشور‌های اسلامی در رتبه بندی شانگهای ۲۰۲۵ را نشان می‌دهد.

روش شناسی رتبه بندی شانگهای

دکتر علویان‌مهر اظهار داشت: در رتبه بندی شانگهای دانشگاه­هایی مورد ارزیابی و رتبه­بندی قرار می ­گیرند که دارای برندگان جایزه نوبل، برندگان فیلدز مدال، محققان پراستناد و یا مقالات منتشر شده در نشریات نیچر و ساینس باشند. علاوه بر این، دانشگاه­هایی که تعداد قابل قبولی از مقالات نمایه شده در نمایه استنادی توسعه یافته علوم و نمایه استنادی علوم اجتماعی داشته باشند را نیز شامل می‌شوند. در مجموع بیش از ۲۵۰۰ دانشگاه در واقع رتبه بندی شده‌اند و ۱۰۰۰ دانشگاه برتر منتشر شده است.

رئیس موسسه ISC گفت: شانگهای یکی از نظام­های معتبر رتبه­‌بندی در سطح بین المللی است. کیفیت آموزش، کیفیت اعضای هیئت علمی، برونداد پژوهشی و عملکرد سرانه، چهار معیار به کار برده شده در نظام رتبه بندی شانگهای است که توسط شش شاخص ارزیابی می­شوند. این ۶ شاخص عبارتند از: تعداد فارغ التحصیلان برنده جایزه نوبل یا فیلد مدال، تعداد اعضای هیئت علمی برنده جایزه نوبل یا فیلدز مدال، تعداد محققان پراستناد، تعداد مقالات منتشر شده در نشریات نیچر و ساینس، تعداد مقالات نمایه شده در نمایه‌نامه‌های توسعه یافته علوم و علوم اجتماعی و عملکرد دانشگاهی با توجه به اندازه سازمان.

وی گفت: منابع گردآوری داده در این رتبه ­بندی شامل وب سایت­های جوایز نوبل، مدال فیلدز، پایگاه­‌های اطلاعاتی و اطلاعات آماری دولتی است. اطلاعات پژوهشی دانشگاه‌ها نیز از پایگاه استنادی WOS استخراج می‌شود.