حفاظت از گونه‌های در خطر حیات وحش

به گزارش خبرگزاری صداوسیما  مدیرکل حفاظت محیط زیست استان اردبیل با اعلام آغاز تدوین برنامه عمل ویژه برای حفاظت از ۷ گونه حمایت شده و در معرض انقراض در قالب برنامه‌های ملی، گفت: با استفاده از فناوری‌های نوین مانند دوربین‌های پایش آنلاین، دوربین تله‌ای، هلی‌شات و تجهیزات تصویربرداری پیشرفته، گام‌های مؤثری برای پایش و حفاظت این گونه‌های حساس برداشته شده است.

وی افزود: انتقال گونه‌های حساس به مناطق حفاظت شده، اجرای سرشماری‌های متعدد حیات وحش و احیای زیستگاه‌های طبیعی از جمله تالاب نئور، از جمله اقداماتی است که در این راستا انجام شده و با همکاری محیط‌بانان و جوامع محلی پیش می‌رود.

این برنامه ملی حفاظت از ۷ گونه حمایت شده و در معرض انقراض، علاوه بر استان اردبیل، در چندین استان دیگر کشور نیز به صورت همزمان اجرا و پیگیری می‌شود. استان‌هایی مانند آذربایجان شرقی، گلستان، مازندران، لرستان و کردستان از جمله مناطقی هستند که با توجه به وجود زیستگاه‌های غنی و متنوع، اجرای طرح‌های حفاظتی و پایش این گونه‌ها در آنها آغاز شده است.

با توجه به تفاوت‌های اقلیمی و زیستگاهی این استان‌ها، کارشناسان محیط زیست برنامه‌های تخصصی و منطبق بر شرایط هر منطقه تدوین کرده‌اند. در این راستا، بهره‌گیری از فناوری‌های نوین مانند دوربین‌های تله‌ای با کیفیت بالا ،ریز پرنده های مجهز به دوربین‌های مادون قرمز، سامانه‌های ردیابی GPS و سرشماری‌های دقیق دوره‌ای، امکان پایش دقیق‌تر و شناسایی تهدیدات زیستی را فراهم آورده است.

انتقال گونه‌های حساس و در معرض خطر به مناطق حفاظت شده در استان‌های مختلف، از جمله اقدامات کلیدی این برنامه است که با همکاری سازمان محیط زیست، جوامع محلی و سازمان‌های مردم نهاد انجام می‌شود. این اقدام به منظور ایجاد زیستگاه‌های امن و بهبود شرایط زیستی این گونه‌ها در برابر تهدیدات طبیعی و انسانی صورت می‌گیرد.

در استان گلستان، به عنوان نمونه، برنامه‌های احیای زیستگاه پلنگ و خرس قهوه‌ای در مناطق حفاظت شده جنگلی با تمرکز بر کاهش تداخلات انسانی در حال انجام است. در استان مازندران، حفاظت از قزل‌آلای خال قرمز در رودخانه‌های طبیعی و آبریزگاه‌های کوهستانی با اجرای پروژه‌های پایش کیفیت آب و کنترل صید بی‌رویه در حال پیگیری است.

اقدامات مشابهی نیز در استان لرستان برای حمایت از گونه آهو و در استان کردستان برای حفاظت از سمندر ایرانی در زیستگاه‌های طبیعی صورت می‌گیرد. همه این فعالیت‌ها در چارچوب یک برنامه ملی هماهنگ دنبال می‌شود تا ضمن حفظ تنوع زیستی، امکان تبادل تجربیات و داده‌های علمی میان استان‌ها فراهم شود.

مدیران و کارشناسان محیط زیست تأکید دارند که مشارکت فعال جوامع محلی و محیط‌بانان، همراه با استفاده از فناوری‌های نوین، کلید موفقیت این برنامه در سطح کشور است. آنها بر این باورند که بدون همراهی مردم و آگاهی‌بخشی گسترده، حفاظت پایدار از گونه‌های حمایت شده به دشواری امکان‌پذیر خواهد بود.

همچنین، اجرای بیش از ۱۱ سرشماری دقیق حیات وحش، ثبت اثر طبیعی ملی از جمله درختان فسیلی در مناطق مختلف کشور و احیای تالاب‌ها و زیستگاه‌های ارزشمند با همکاری سازمان‌های مردم نهاد و جوامع محلی، از دیگر ارکان مهم این برنامه ملی به شمار می‌آید.

با پیگیری مستمر این طرح‌ها و ارتقای زیرساخت‌های حفاظتی، انتظار می‌رود وضعیت جمعیت گونه‌های در معرض انقراض بهبود یابد و تنوع زیستی کشور بیش از پیش حفظ شود. این برنامه نشان‌دهنده تعهد ملی و فراگیر کشور در حفاظت از میراث طبیعی و زیست‌محیطی برای نسل‌های آینده است.