سهم آب هر ایرانی در سه دهه ۶۰ درصد کمتر شد

به گزارش خبرگزاری صداوسیما، مسعود باقرزاده کریمی با اشاره به اقلیم خشک و نیمه‌خشک ایران گفت: محدودیت منابع آب در کشور ما سابقه تاریخی دارد، اما خود را با این محدودیت تطبیق داده‌ایم. متوسط بارندگی در دو دهه قبل حدود ۲۵۰ میلی‌متر در سال بوده که اخیرا به دلیل تغییر اقلیم با کاهش ۵۰ میلی‌متری به ۲۰۰ میلی‌متر رسیده است.

وی با اشاره به تبخیر هزار و ۵۰۰ میلی‌متری در برابر بارندگی ۲۰۰ میلی‌متری، افزود: به عبارت دیگر حدود ۸ برابر میزان بارندگی در کشور با تبخیر مواجه هستیم.

مدیرکل دفتر برنامه‌ریزی و بودجه شرکت آب و فاضلاب کشورهمچنین با اشاره به کاهش میزان آب در دسترس کشور، افزود: به دلیل تغییرات اقلیم، رشد جمعیت و افزایش مصرف سرانه، آب در دسترس ما از ۲ هزار و ۴۰۰ متر مکعب در سال ۱۳۷۰ به هزار متر مکعب رسیده است که تقریبا در مرز بحران قرار دارد و کاهش ۶۰ درصدی را نشان می‌دهد. براساس پیش‌بینی کارشناسان این منحنی با همین شیب نزولی ادامه خواهد داشت و در سال‌های آینده سرانه آب ما از این مقدار نیز کمتر خواهد شد و اگر به کمتر از هزار متر مکعب کمتر برسد جزء کشور‌های بسیار کم آب محسوب می‌شویم.

وی دو روش برای مقابله با این مسئله پیشنهاد داد و گفت: اولین روش کاهش مصارف آب و روش دوم استفاده چندباره از آب است. تا به این ترتیب بتوان ظرفیت آبی را افزایش داد چراکه نمیتوان توسعه را به دلیل کمی منابع آبی متوقف کرد. بر همین اساس استفاده از پساب در راستای این سیاست است.

با اشاره به اهمیت پساب‌های شهری و خانگی در برابر پساب‌های صنعتی گفت: به دلیل اینکه پساب‌های صنعتی بسیار کم و فرایند تصفیه پرهزینه‌ای دارند پساب‌های خانگی و شهری برای ما بسیار پر اهمیت‌تر هستند. بر همین اساس تمرکز ما بر بازچرخانی پساب‌های شهری است. البته به دلیل مسائل زیست محیطی پساب‌های صنعتی حتما باید تصفیه شوند.

باقرزاده کریمی افزود: خوشبختانه در قوانین بودجه سال‌های گذشته و در قانون برنامه هفتم پیشرفت به این موضوع پرداخته شده است.

به گفته وی؛ در حال حاضر ۲ میلیارد ۱۰۰ میلیون مترمکعب تصفیه‌خانه درکشور وجود دارد که هم‌اکنون در ظرفیت اسمی خود کار نمی‌کنند.

مدیرکل دفتر برنامه‌ریزی و بودجه شرکت آب و فاضلاب کشور درخصوص فاضلاب‌های شهری و روستایی نیز گفت: به دلیل تراکم جمعیت زیاد فاضلاب‌های شهری ناچار به جمع‌آوری و تصفیه آن هستیم. اما برای محیط‌های روستایی به دلیل تراکم پایین جمعیت توصیه زیادی به ایجاد شبکه جمع‌آوری فاضلاب و تصفیه‌خانه نمی‌کنیم، مگر روستا‌هایی که در بالا دست رودخانه‌ها و سد‌ها و یا مناطق حساس زیستی قرار دارند که در این مناطق به دلیل جلوگیری از آلودگی منابع آبی نیاز است تا حتما شبکه فاضلاب وجود داشته باشد.

وی درباره موارد استفاده از فاضلاب‌ها در محیط‌های شهری و روستایی افزود: فاضلاب‌ها در مناطق روستایی به منظور تغذیه آبخوان استفاده می‌شوند و در مناطق شهری نیز به دلیل اینکه استفاده از فاضلاب خام خود موجب آلودگی آبخوان‌ها می‌شود این تزریق پس از تصفیه صورت می‌گیرد.

به گفته باقرزاده کریمی؛ با توجه به حجم ۱۰۰ میلیارد مترمکعب آب تجدیدپذیر در کشور، و با توجه به اینکه ۳۰ درصد (حدود ۴۰۰ تا ۵۰۰ میلیون متر مکعب) از آب تصفیه شده فاضلاب‌ها برای تغذیه آبخوان‌ها درنظر گرفته می‌شود این میزان در برابر ۸۰ میلیارد مترمکعب آبی که از این حوزه برداشت می‌شود سهم بسیار ناچیز حدود ۱ درصد خواهد داشت که تاثیر آنچنانی بر منابع آبی زیرزمینی نخواهد گذاشت، اما به دلیل رسالت انسانی و وظیفه حاکمیتی این تزریق به آبخوان‌ها باید صورت گیرد.

وی در پایان تاکید کرد: به منظور تغذیه آبخوان و جلوگیری از افت سفره‌های زیر زمینی نیاز است تا برنامه‌های بسیار وسیع‌تری در حوزه آب کشاورزی داشته باشیم و نگاه ما به پساب باید به عنوان نجات دهنده منابع آب زیرزمینی باشد.