پخش زنده
امروز: -
خبر مکتوب؛
خودروهای شوتی با سرعت و بدون ترمز به پیشواز مرگ
رانندگانی که دیوانه وار مرز سرعت را جابجا کرده و به آغوش مرگ میروند.
به گزارش خبرگزاری صدا و سیمای کهگیلویه و بویراحمد، خودروهای شوتی ارابههایی هستند که بوی مرگ از آنها به مشام میرسد و متاسفانه در سالهای اخیر به معضلی تبدیل شدهاند که به راحتی امنیت و آرامش هموطنان ما را در طول مسیرهای مواصلاتی به خطر میاندازند و با انتقال بار قاچاق مشکلاتی را هم در حوزه اقتصادی به وجود میآورند.
تاریخچه خودروهای شوتی در ایران؛
پدیده خودروهای شوتی در ایران به موضوعی پرابهام و در عین حال خطرناک تبدیل شده است که تاریخچهای پیچیده و در هم تنیده با عوامل اجتماعی، اقتصادی و جغرافیایی دارد.
برای درک بهتر این پدیده، ابتدا باید به علل و زمینههای پیدایش آن پرداخت، اما به طور دقیق پدیده خودروهای شوتی را با شکل و شمایل کنونی مربوط به دهه ۸۰ است.
بررسیها نشان میدهد در ابتدا، پدیده خودروهای شوتی بهطور خاص در برخی مناطق ایران به خصوص استانهای جنوبی و مرزی شکل گرفت و در کشورهای دیگر این مسئله نیست و یا حداقل به این شکل وجود ندارد
این خودروها بهطور غیررسمی و غیرقانونی کالاها را از نقطهای به نقطه دیگر منتقل میکنند منابع رسمی محدود است بسیاری از این جابجاییها در مناطقی کهکه دسترسی قانونی به منابع رسمی و قانونی محدود است، صورت میگیرد
پلاکهای مخدوش یا حتی فاقد پلاک، سرعت بسیار بالا، رانندگی مخاطره آمیز و وحشتناک، ایجاد مزاحمت، آلودگی صوتی، دستکاری فنی خودرو از جمله تخلفات شوتیها است که البته در کنار این تخلفات، نظم اقتصادی کشور را نیز بر هم میزنند.
برخورد با خودروهای شوتی در دستور کار پلیس؛
بنا به ستور فرمانده کل انتظامی کشور در اسفند ۱۴۰۲ اجرای طرح برخورد با خودروهای شوتی شروع شد.
سردار احمدرضا رادان اسفند ماه ۱۴۰۲ در همایشی با محوریت امنیت اقتصادی بر برخورد قاطع با خودروهای قاچاق بر معروف به «شوتی» تاکید کرد و خواستار از بین بردن این پدیده شوم و ریشه کن شدن آن شد
رئیس پلیس کشور با بیان اینکه خودروهای شوتی جلوهای واضح از قاچاق و همچنین ناامنی اجتماعی هستند، با اشاره به مرگ تعداد زیادی از مردم و ماموران پلیس ناشی از رانندگی خطرناک این خودروها، خواستار ورود شورای عالی امنیت ملی به مسئله خودروهای شوتی شد.
اما آمار حوادث و تلفات روزانه ناشی از تردد شوتیها در محورهای برون شهری کشور حاکی از آن است که هنوز ترمز این ارابههای مرگ کشیده نشده است.
قاچاق کالا و انسان و حمل مواد مخدر؛
شوتیها خودروهایی هستند که به صورت غیرقانونی و بدون رعایت قوانین و مقررات، اقدام به جابجایی کالا و مواد مخدر میکنند.
البته در سالهای اخیر و با افزایش فشار بر جلوگیری از ورود مهاجران غیرقانونی، این خودروها در حوزه قاچاق انسان نیز ورود کردهاند.
این خودروها به دلیل دستکاری در موتور معمولاً سرعت بسیار بالایی دارند و رانندگان آنها به هیچ قواعدی در جاده پایبند نیستند
و اغلب در جادههای فرعی و خاکی تردد میکنند تا از دست ماموران پلیس فرار کنند.
کالاهایی که توسط شوتیها حمل میشود، میتواند شامل انواع کالاهای قاچاق، کالاهای غیرمجاز و یا حتی کالاهای مجاز باشد که به صورت غیرقانونی جابجا میشوند.
تشکیل قرارگاه شهید رومیانی باهدف برخورد با خودروهای شوتی؛
رئیس پلیس امنیت اقتصادی فراجا گفت: از اواخر سال گذشته یک قرارگاه به نام "شهید رومیانی" که توسط خودروهای شوتی به شهادت رسید تشکیل دادیم تا با پدیده خودروهای شوتی برخورد کنیم، در گام اول در محورهای مواصلاتی با این خودروها برخورد میکنیم و تا کنون چندین باند خودروهای شوتی را منهدم کردیم.
سردار رحیمی اضافه کرد: بیش از ۹۹ و نیم درصد خودروهایی که شوتی هستند و یا کالای قاچاق جابهجا کردهاند بعد از توقیف بلافاصله آزاد میشوند! باید بررسی شود چرا قانون اجرا نمیشود و این خودروها توقیف نمیماند و بلافاصله به چرخه برمی گردد؟! برخی از این خودروها حتی ۱۰ بار توقیف و بلافاصله آزاد شدهاند.
چرا ترمز ارابههای مرگ کشیده نمیشود؟
بنا بگفته رئیس پلیس امنیت اقتصادی فراجا: در سال ۱۴۰۲ تعداد ۱۲۵۴ نفر بر اثر تصادف با خودروهای شوتی جان خود را از دست دادهاند و ۱۵۶۲ نفر مجروح و مصدوم شدند و همچنین در سال ۱۴۰۳ تعداد ۲۶۹ نفر در تصادف با خودروهای شوتی جان خود را از دست دادند و ۳۲۳ نفر مجروح و مصدوم شدند.
فعالیت شوتیها؛ از قاچاق کالا و انسان تا حمل مواد مخدر؛
فعالیت خودروهای شوتی مولفههای مختلفی دارد، کالای قاچاق هم شامل پوشاک، لوازم آرایشی و برقی است و یک موضوع هم بحث قاچاق انسان داریم اتباع با ملیتهای مختلفی بوده که با این اقدام برخورد جدی شده است، همچنین برخی شوتیها قاچاق موادمخدر و مشروبات الکی داشتهاند و برخوردهای زیادی با آنها صورت گرفته است.
در موضوع اتباع خارجی اقدامات خوبی انجام شده به طوری که ۲۹۳ درصد افزایش برخورد با شوتیها در بحث قاچاق انسان شده است، که در میان اتباع بیگانه هم داشتهایم که برخورد جدی با عاملان این اقدامات شده در همین راستا موضوع شوتیها در دستور کار پلیس قرار دارد.
تحریمها و به تبع آن افزایش شوتیگری در کشور ؛
بسیاری از کارشناسان شکل گیری و یا حداقل رواج خودروهای شوتی را به طور مستقیم با تحریمها مرتبط میدانند.
براین اساس نیاز به حمل و نقل سریع و ارزان کالاهایی که در شرایط اقتصادی خاصی نظیر بحرانهای اقتصادی یا تحریمها وجود داشت، زمینهساز پیدایش این نوع خودروها شد.
ممنوعیت یا محدودیت واردات کالاهای خارجی، فقدان حضور نمایندگی برندهای معتبر و قاچاق عوامل اصلی فعالیت شوتیهاست و به عبارت دیگر با وجود افزایش قاچاق کالا در مرزهای کشور، شوتیها بهطور خاص در این زمینه وارد عمل شدند.
شرایط اقتصادی کشور به واسطه تحریمها، بهویژه در دهههای اخیر، باعث شده تا جابجایی کالاهای قاچاق به یک معضل جدی تبدیل شود در این راستا، خودروهای شوتی نقش عمدهای در انتقال کالاهای قاچاق دارند.
این خودروها عمدتاً به دلیل توانایی در عبور از ایستهای بازرسی و کنترلهای پلیس و استفاده از جادههای فرعی و غیررسمی، در این فعالیتها شرکت میکنند.
گسترش شوتیها در مناطق مرزی مانند مناطق جنوبشرق کشور (بهویژه استان سیستان و بلوچستان) و همچنین در مناطق غربی و شمالی کشور که با مشکلات اقتصادی دست به گریبان هستند، رایجتر است.
گسترش پدیده شوتی در کشور؛
چندین عامل موجب گسترش این پدیده در ایران شدهاند. همانطور که گفته شد تحریمهای اقتصادی و کمبود منابع رسمی برای خرید کالاها باعث شده است که مردم و برخی افراد برای جبران این کمبودها به قاچاق کالا و جابجایی غیرقانونی روی بیاورند.
با وجود شبکه گسترده جادهای، اما مشکلات ساختاری در سیستم حمل و نقل و ضعف نظارت در برخی مناطق، باعث شده تا بسیاری از افراد برای سرعت بیشتر و هزینه کمتر به استفاده از شوتیها روی بیاورند.
همچنین ضعف در نظارت و اجرای قوانین در برخی مناطق و همچنین تخلفات اداری، موجب شده که حمل و نقل کالاها بهویژه در مرزها، بدون هیچ مشکلی از سوی شوتیها انجام شود.
یکی از این ضعفهای قانونی را باید در قانون کالاهای ملوانی یا «ته لنجی» دانست که پلیس بارها نسبت به آن معترض شده است.
رئیس پلیس امنیت اقتصادی فراجا گفت: قانون اجازه کالای ملوانی یا تهلنجی همچنین کالای کولهبری که در سال ۹۶ تصویب شد کاملاً دچار اشکال و مغایر با سیاست و قوانین مقابله با قاچاق کالا است.
انتقال کالاهای قاچاق از طریق شوتیها به اقصی نقاط کشور؛
رئیس پلیس امنیت اقتصادی فراجا با بیان اینکه مرزنشینان و ملوانان از کالاهای «ته لنجی» حداقل سود را میبرند، گفت: اساسیترین موضوع و مشکل در بخش کالاهای ملوانی یا به اصطلاح (ته لنجی)، فقدان حاکمیت ضابطه و قاعده مناسب برای مدیریت و نظارت است.
سردار حسین رحیمی افزود: تقریباً همه کالاهای ملوانی که در قالب مجوزهای ته لنجی به کشور وارد میشود، پس از تخلیه در گمرکات در جنوب و شمال کشور، وارد چرخه قاچاق میشود و از طریق خودروهای شوتی به اقصی نقاط کشور انتقال مییابد.
رئیس پلیس امنیت اقتصادی فراجا به آسیبهای کالاهای ملوانی در اقتصاد کشور اشاره و تاکید کرد: اصلاح فرایند واردات به صورت کالای ملوانی تنها راه حلی برای جلوگیری از قاچاق همچنین پدیده شوم شوتیسواری است.
چرا خودروهای شوتی ریشه کن نمیشوند؟
پلیس معتقد است که برای ریشه کن شدن خودروهای شوتی علاوه بر برخورد سفت و سخت قضایی و انتظامی، نیازمند از بین بردن عوامل آن یعنی مسدود کردن مجراها شریانات ورود کالای قاچاق است.
طبق گزارش پلیس تقریباً همه کالایی که توسط خودروهای شوتی حمل و جابهجا میشوند قاچاق بوده و از مجراهای غیرمجاز وارد کشور میشوند.
بیشتر این کالاها از طریق مرزهای جنوب و جنوب غربی و همچنین شمال و شمال شرقی کشور وارد شده و از طریق خودروهای شوتی توزیع میگردد.
رئیس پلیس امنیت اقتصادی فراجا مسبب اصلی و مشوق فعالیت خودروهای شوتی را کالهای ته لنجی و کولبری دانسته و معتقد است که این قانون عامل و مشوق قاچاق کالا است.
طبق ماده ۷ قانون ورود کالای ملوانی شناورهای سنتی، شناورهای دریایی سنتی با ظرفیت کمتر از ۵۰۰ تن (لنج تجاری) «..» مجاز هستند در هر سال برای هر شناور و هر ملوان حداکثر ۶ نوبت و در هر نوبت به ازای هر ملوان تا سقف یکصد میلیون (۰۰۰ر۰۰۰ر۱۰۰) ریال از معافیت ملوانی مندرج در تبصره (۳) ماده (۱) این آییننامه استفاده کنند.
در پایان تا زمانی که قوانین اصلاح نشوند فعالیت خودروهای شوتی همچنان ادامه داشته و هر هفته شاهد مرگ تعداد قابل توجهی از هموطنان خواهیم بود.
نظر شما