آغوش جشنواره فیلم فجر برای همه باز است

به گزارش خبرنگار خبرگزاری صدا و سیما، منوچهر شاهسواری در ابتدای نشست خبری چهل‌وچهارمین جشنواره فیلم فجر اظهار کرد: همه ما با عشق به سرزمین، فرهنگ و هنر هستیم. شرایطی که امروز حاکم است همدری با کسانی که جان‌های عزیز خود را از دست دادن اجتناب ناپذیر می‌کند جان‌هایی که می‌توانست در رشد آینده این سرزمین موثر باشد هر قطره خون یک ایرانی در سراسر جهان درد سنگینی است که نمی‌توان از آن گریز داشت، اما باید حضور داشت و کار کرد و خانه را حفظ کرد. خانه سرزمین و وطن ما است. ارزش‌ها و اعتقادات ما است. برای علاقه‌مندان سینما خانه سینمای ما است. جشنواره در قالب یک رویداد ملی در همه این سال‌ها توانسته نیرو‌های درخشانی را به سینمای ایران بی افزاید در حوزه‌های هنری، تخصصی، اجرایی گویی باغی بزرگ است که میوه‌های خوش گوارش را به آینده این سرزمین دربرداشته است.

وی ادامه داد: به احترام این رویداد امروز ایستاده در کنار شما هستم و فکر کردم نباید بنشینم و سخن بگویم. امیدوارم این رویداد به یک همبستگی ملی تبدیل شود و ما را کنار هم قرار دارد. ما به بهانه نیاز داریم.

امیدوارم امروز فرصتی شود که یکدیگر را به جا بیاوریم و با آغوشی باز کاری کنیم که آینده برای همه مردمان این سرزمین درخشان باشد.

دبیر جشنواره فیلم فجر اظهار کرد: در این رویداد که سابقه چهل‌وچهار ساله دارد تغییراتی را داشتیم. در ابتدای فراخوان به بازنگری در شیوه‌ها و رویکرد‌ها اشاره شده بود. در آنجا قید شده به دلیل ماهیت رویداد ملی فجر، ذی نفعان بسیاری دارد و فقط فیلمسازان ذی نفع این رویداد نیستند مردم اصلی‌ترین ذی نفع سینما هستند؛ دستگاه‌ها، نهاد‌ها ذی نفع هستند که این مهم را باید به فال نیک گرفت. بدون توجه به این گروه عظیم نمی‌توان تغییرات را انجام داد. ما تغییرات را انجام دادیم و ترجیح دادم عمل تغییر را انجام دهم که بتوانید دقیق‌تر آنرا نقد کنید.

بخش خارج از مسابقه

دبیر جشنواره درباره آرا مردمی نیز اظهار کرد: نگرانی‌هایی راجع به شرایط اینترنتی داریم که ایا موجب حضور جدی می‌شود یا نه؟ یکی از اشکالات سال گذشته این بود که از صندوق چیز‌هایی بیرون آید که متناسب با میزان مشارکت نیست و امکانپذیر نبود که این شیوه را برگردانیم و نیاز به نیروی انسانی زبده داشتیم. در سال‌هایی که در خانه سینما بودیم از سه ماه قبل نیرو‌ها آموزش می‌دیدند و آداب را فرا می‌گرفتند و سطح مشارکت بالاتر بود. امسال نیز این مهم تحت نظارت خانه سینما انجام می‌شود و امیدوارم مشکلات سال گذشته در این بخش را شاهد نباشیم.

شاهسواری تاکیدکرد: امسال یک فیلم انیمیشن داشتیم و طبق مقررات امکان داوری انیمیشن فراهم نبود، اما نگهبانان خورشید اثر جذابی بود و فکر کردم باید فرصتی برای دیدن این اثر توسط مخاطب فراهم شود و از آنان اجازه گرفتیم این فیلم خارج از مسابقه باشد. فیلم دیگری داریم که دوستان جوان در خراسان رضوی ساخته‌اند و با هوش مصنوعی ساخته شده است. این فیلم ۱۰۰ درصد با هوش مصنوعی ساخته شده و ممکن است به نمونه‌هایی برسید و معتقدم خوب است این فیلم دیده شود. این فیلم فرصتی مناسب برای مواجهه با فناوری است.

وی ادامه داد: برخی سالن‌های ما از طریق شناسا یا پرتاب اینترنتی فیلم مجهز هستند و نگرانی بابت نمایش فیلم‌ها در سالن‌های سینمایی ندارم. جنگ ۱۲ روزه فرصتی برای همگرایی مردم این سرزمین بود و ما در این بخش کاری نمی‌کنیم، زیرا سینمای ایران در این بخش واکنش‌های دقیقی دارد که خوشبختانه در سینمای کوتاه، مستند یا بلند فیلمسازان ما با خلاقیت خود واکنش نشان دادند و جشنواره مفتخر است که این واقعه در آثار هنری بروز و ظهور پیدا کرده است و دوستان ما با حمایت نگذاشتند این مسیر بدون رهرو باشد.

دبیر جشنواره تاکید کرد: نوع اطلاع رسانی جشنواره به روحیه من برمی‌گردد. ممکن است اشتباه کنم این خطا از من است. جشنواره از نظر من با فیلم جشنواره می‌شود با اخبار و عکس جشنواره نمی‌شود. از روزی که ستاد آغازمی‌شود ما در حال پیش تولید هستیم. در سینما هم اخبار ثبت نام و پیش تولید و... درباره فیلم می‌آید. این بار خبری دارد، اما جسارتا از باب سلیقه می‌گویم که از روز نمایش فیلم باید با جشواره مواجهه داشته باشیم. سال گذشته یک سال بود و امسال سال دیگری است و شاید سال دیگر اتفاق دیگری رخ دهد و با فضای دیگری مواجه شوید. به سن من تغییرات امری جاری و اجتناب ناپذیر است. ما درک از تغییر نداریم تغییر تدریجی و ماهیتی است. تغییرات ناگهانی با ماهیت هیچ پدیده‌ای سنخیت ندارد. به من گفتند نمایش ویژه سال گذشته فضای جشنواره را ملتهب کرد، اما من فکر کردم فیلم‌های درستی است و باید این کار را انجام داد و امسال می‌گویم به همان تعداد فیلم در بخش رقابتی جشنواره شاهد نمایش چنین آثاری خواهید بود. رشد کیفی و دغدغه‌مندی سینمای ایران در آثار جشنواره امسال قابل توجه است و سرمایه گرانقدری به لحاظ نیروی انسانی در همه بخش‌ها دیده می‌شود.

من مسئول انتخاب فیلم ها هستم

شاهسواری گفت: ساده‌ترین کار این بود انتخاب آثار را به گردن هیات انتخاب بی‌اندازم کاری که کنم مسوولیتش را برعهده می‌گیرم من حق ندارم مسوولیت نپذیرم یا باید بگویم تمام نظرات هیات انتخاب درست است یا نه همیشه دیدیم که گفتند که انتخاب این فیلم به اصرار دبیر بود یا من انتخاب نکردم که این فرهنگی نیست مسوولیت گریزی است. اگر اسناد هیات انتخاب منتشر شود این مسوولیت گریزی به وفور مشخص است. ایده من این بود تعدادی فیلمی که ثبت نام کرده بودند براساس مقررات برخی در جشنواره می‌توانستند شرکت کنند و در نهایت عده‌ای به دبیرخانه می‌رسد. همه این فیلم‌ها سه تا ۴ بار دیده شده و خودم تنها هم ندیدم، اما مسوولیت نهایی با من است. کسی که مضا کرده که این فیلم در جشنواره باشد من هستم. این من دبیر است نه شاهسواری اگر خطایی باشد من باید جواب بدهم اگر تنبیهی باشد برای من است. بیایید ۹۸ فیلمی که من دیدم باهم ببینیم خروجی عین هم خواهد بود نهایت با ۱۰ درصد اختلاف و من ایده مسوولیت پذیری را برای این درصد زیر سوال نمی‌برم. اینکه دبیری مسوولیت می‌پذیرد باید به آن اتکا کنیم.

فیلم اولی‌ها

وی ادامه داد: شبیه جشنواره فجر از ابد تا ازل نداریم البته در برخی ویژگی‌ها مشابهت دارد. همچنان خاص بودن جشنواره فیلم فجر وجود دارد که دلایل آن طولانی است، اما به این مهم بسنده می‌کنم همه ما که اینجا نشستیم محصول جشنواره فیلم فجر هستیم. جشنواره سه کار بزرگ کرده به سینمای ایران در داخل اعتبار داده، هم اعنبار بین المللی داده هم بازار داشته و هم نیروی انسانی تربیت کرده است. اگر روزی صدایی سر صحنه آمد به دلیل جایزه‌ای بود که در جشنواره داده شد و می‌خواستند این حرفه رشد کند. تدوینگران درجه یک آمدند. چندی پیش در کوچه دبیرخانه جشنواره فیلم فجر، گروهی فیلمبرداری می‌کردند. ۸۰ نفر آدم و سینه موبیل و... در گذشته با مختصری تجهیزات فیلم می‌ساختند که این رویکرد دیگری است و همه اینها محصول زمانه و رویکرد جشنواره فیلم فجر است.

دبیر جشنواره فیلم فجر عنوان کرد: هیچ فیلمی در جشنواره فیلم فجر حاضر نیست که از یک کیفیت مناسب فارغ از سلیقه برخوردار نباشد. ممکن است من فیلمی را دوست نداشته باشم. فیلمبردار، تدوینگر، طراح صحنه باید به این بخش توجه شود. گاه عوامل را با به جزییات می‌شناختم، اما من خیلی از عوامل آثار امسال را نمی‌شناختم. کارگردانانی هم بودند که نمی‌شناختم. اینکه چرا همکاران معتبر من که ستون و پایه‌های قدرتمند ساختار سینما هستند فیلم کمتر ساختند بحث دیگری است، اما این بچه‌های جوان روی دوش همان‌ها رشد کردند و در جشنواره امسال حضور دارند و آثارشان به اندازه‌ای باشد که مجموعه‌ای از نیرو‌های انسانی درجه یک رویش پیدا کردند. اینها باید از جایی دیده شوند و آنان را به جای بیاورید. روز رونمایی از پوستر می‌خواستم فیلم‌ها را اعلام کنم و طاقت نداشتم اگر قرار بود ۲۲ فیلم معرفی کنم باید آنها را کنار می‌گذاشتم. شیوه اطلاع آثار هم عوض کردم. در روزگار رویش هنرمندی برای آینده این سرزمین هستیم.

میزبانی پردیس ملت

دبیر جشنواره فیلم فجر تصریح کرد: کیفیت نمایش فیلم در میلاد منتقدان بسیاری در بین رسانه‌ها و فیلمسازان داشته است. ما در میلاد براساس کارت‌هایی که صادر شده همه متقاضی حضور در انجا بودند و اگر کارت نمی‌دادیم انگار توهین کردیم. ورودی کردیم که مثلا ۲ هزار نفر ورودی داشتیم و متوسط ورود به سالن ۶۰۰ نفر بوده و این ۱۴۰۰ نفر دیگر کجا هستند؟ به نگاه خودم براساس تجارب، به این جمع بندی رسیدیم که ملت اختصاصی اهل رسانه به معنای ارتباطشان با فیلم و هنرمندان باشد. این مجموعه خدمات رسانه در پردیس ملت متمرکز شود. فضای محترمانه‌ای در برج میلاد برای رسانه نبود و عزیزان حوزه رسانه باید با احترام وارد سالن شده و با هم مواجه شده و گعده کنند. این عنصر مهمی بود برای اینکه ازمیلاد به ملت برویم و امیدوارم همه رسانه‌ها کمک کنند که مطالبه جدی کاخ جشنواره رخ دهد و در این بخش نباید خساست به خرج داد. یعنی امکانپذیر نیست یک کاخ جشنواره برای رویداد‌های ملی فراهم شود؟ این همه پول و جابجایی. یک پرونده ۱۰ کاخ است و این باید مطالبه بزرگ شود و از رسانه تقاضای کمک در این زمینه دارم.

آغوش جشنواره برای همه باز است

شاهسواری ادامه داد: در پردیس ملت اینترنت قابل بهره برداری موثر برای رسانه پیش بینی شده است. من نمی‌توانم تشخیص دهم فیلمساز جریانساز داریم یا نه، اما رویش فیلمسازانی را داریم که وارد جریان سینما می‌شود. اینکه کسی به قله برسد یا پایین آید این سرنوشت است. بقول مهدی فخیم زاده همای سعادت است. با دیدن چند فیلم نمی‌توان تشخیص داد، اما می‌توانم بگویم جریانی برای ورود نیروی متخصص خلاق خواهد بود.

وی درباره شائبه تحریم جشنواره تاکید کرد: تحریم را نمی‌دانم یعنی چه؟ یعنی در خانه را قفل می‌کنم و به خانه برنمی‌گردم؟ مگر قبول نداریم آدم و آبادانی باهم موثرند؟ با ترک خانه و حرفه و محل کارمان دستاوردی بدست می‌آوریم یا تحویل غاصبان می‌دهیم؟ من ترجیح می‌دهم در حفظ خانه تلاش کنم. آغوش جشنواره بر کسی بسته نیست. مباد برما که کسی به دلیل سلیقه یا نقد از آغوش باز جشنواره کنار برود.

شاهسواری در ادامه گفت: من شاید باید زمانی که تصمیم به تغییر ساختار هیات انتخاب گرفتم اعلام می‌کردم و باید توضیح روشنی بدهم و فرصتش نشد نه اینکه نخواهم بگویم. سایت که باز شود ممکن است تغییراتی ببینید این تغییرات مربوط به آماده‌سازی فیلم‌ها است. شرایط ویژه‌ای برای اینترنت دیده شده و خیلی کار‌های خود را در پردیس ملت انجام می‌دهند. اگر تا این لحظه درباره دو فیلم احساس خطر می‌کنم که نرسد. ممکن است تا شب این نگرانی تقویت شود و یا کاهش یابد، اما دیدم دوستان در حال تلاش هستند که فیلم‌ها را برسانند و روز اول همه فیلم‌ها در همه سالن‌ها حضور دارند.

وی عنوان کرد: بی ثباتی مدیریت فرهنگی بحث جدی می‌طلبد. با تغییر مدیر و ساختار نظام که پاسخ درست دادند نباید تغییر کنند مگرآنکه در آن اشکال باشد. دبیر باید شهامت پذیرش مسوولیت داشته باشد و ممکن است دبیر دیگری این را نداشته باشد و یا فکر کند باید در این راه شریک داشته باشد. رئیس سازمان سینمایی و وزیر فرهنگ اصرار دارد یک قاعده مدیریتی در جشنواره فراهم شود. بعد از ۴۳ سال دبیرخانه ثابت کار مهمی بنظر می‌رسد. جشنواره در طول سال می‌تواند صاحبت اقتداری شود که گرفتاری مالی نداشته باشد و خودش تولید منابع کند و آنرا در جشنواره مصرف کند. این روند مورد تاکید و علاقه است. برخی نظام مدیریتی هزینه دارند و میل پیمانکاری دارند. این که در صلاح یک دستگاه فرهنگی نیست و هر زمان که دوره‌ها ثبات داشته باشد قابل نقد است و اگر ثبات نباشد حتی نمی‌توان نقد کرد. نظام فرهنگی باید از ثبات نقد برخوردار باشند.

شاهسواری اظهار کرد: هرکس به خانه آمد قد به چشم دارد و اگر نیامد هرجا هست سلامت باشد. تصور من بر این است جشنواره با آغوش بازش هر دوستی که آمد می‌پذیرد و اگر نیامد انتخاب خود طرف است و الزام و اجباری در هیچ‌جای جهان وجود ندارد. کسی ممکن است حالش خوب نباشد بیاید. امروز وقت خالی کردن صحنه‌ای که خانه ما وسط آن است نداریم.

وی درباره پذیرش رسانه‌ها در جشنواره افزود: عادت من این است وقتی مسوولیتی واگذار می‌کنم دخالت ندارم و از مسعود نجفی درخواست کردم جز اهل رسانه کسی کارت رسانه نگیرد. ممکن است چند مدیر سینمایی به پردیس بروند و بیایند و، اما اینکه کسی که در رسانه هیچ‌کاره است یک صندلی پر کند ممنوع است و این مسئله را به من بگویید تا خودمان اصلاح کنیم.

دبیر جشنواره فیلم فجر یادآور شد: جشنواره ملی فجر را با هیچ جشنواره دیگری قیاس نکنید. اشکال این است که به قیاس می‌روید. من در دانش سینمایی تقیه نمی‌کنم نه اینکه همه چیز را می‌دانم بلکه در این مورد تواضع نمی‌کنم. ماهیت این جشنواره به عنوان رویداد ملی بانی توسعه و رشد نیروی انسانی خلاق و کشف استعداد است. ممکن است در یک فیلم به نگاه یک شخص بد یک بازیگر دربیاید. با صنعت فیلم رو‌به‌رو هستیم. جشنواره فیلم فجر در توسعه این صنعت نقش جدی دارد. در مقام بحث ماهیت اثر هنری بحث دیگری داریم. در کتابفروشی یا موزه ممکن است از مجموعه‌ای لذت ببرید و می‌توانید همه مجموعه‌ها را ببینید و نقد کنید. اتفاقا در مقام منتقد باید همه فیلم‌های بد را دید. سینما صنعت، هنر و تجارت است و نمی‌توان آنرا گرفت. رشد سینما توسط تاجران است نه کارگردان و فیلمنامه‌نویس. فیلم و سریالی نیست در جهان نیست که ندیده باشم. با بیان که نمی‌توان فهمید در جهان چه خبر است. یک جشنواره پیداکنید که فیلم به نمایش درنیامده را درباره‌اش اظهار نظر کنید. کمی تامل کنید فیلم‌ها را ببینید این جز الزامات برای رشد سینما است.