شوک به شرق‌شناسی غربی؛ بزرگترین شکست راهبردی آمریکا

جنگ اخیر بلوک نظامی به رهبری آمریکا علیه ایران، یک رویارویی تمام‌عیار بود که به تعبیر برخی تحلیلگران، بزرگ‌ترین شکست راهبردی آمریکا از زمان جنگ ویتنام محسوب می‌شود. این نبرد که با هدف تغییر ساختار سیاسی و بلعیدن منابع اقتصادی ایران طراحی شده بود، با پذیرش شروط ده‌گانه ایران توسط کاخ سفید به آتش‌بس انجامید. این رویداد نقطه عطفی در نظم نوین جهانی است که در آن ایران از موضع قدرت و بازدارندگی، معادلات را تعریف می‌کند.

 

 

شرق‌شناسی غربی به دلیل نگاه کلیشه‌ای، همواره در درک واقعیت‌های ایران دچار خطای محاسباتی شده است. برخلاف تصور دشمن مبنی بر ایجاد خلاء قدرت پس از شهادت رهبر شهید انقلاب (ره)، انتخاب سریع آیت‌الله سید مجتبی حسینی خامنه‌ای و انسجام ملی مردم، تمامی نقشه‌های نفوذ و فتنه را نقش بر آب کرد. جامعه ایران نشان داد که برخوردار از چنان سرمایه اجتماعی و وحدتی است که تهاجم خارجی را به عاملی برای تحکیم پیوند میان اقشار مختلف تبدیل می‌کند.

 

 

قدرت واقعی ایران در آمیختگی موقعیت ژئوپلیتیک بی‌بدیل و اتحاد‌های راهبردی هوشمندانه نهفته است. با فروپاشی نظم قدیمِ «امنیت در برابر نفت»، اکنون ثبات اقتصادی جهان و امنیت صادرات انرژی به هماهنگی با تهران وابسته شده است. عضویت کامل در بریکس و سازمان شانگهای، در کنار فعال‌سازی کریدور شمال-جنوب، ایران را به قلب تپنده تجارت جهانی تبدیل کرده که می‌تواند هزینه‌های حمل‌ونقل و زمان تجارت را به شکلی چشمگیر کاهش دهد.

 

 

ایران با طراحی دکترین «دفاع موزاییکی» و جنگ نامتقارن هوشمند، برتری فنی دشمن را خنثی کرد. استفاده از پهپاد‌های ارزان‌قیمت و موشک‌های دقیق در مقابل سامانه‌های پدافندی چند میلیون دلاری غربی، دشمن را در یک جنگ فرسایشی اقتصادی گرفتار کرد. همچنین کنترل راهبردی بر تنگه هرمز به عنوان مهم‌ترین اهرم بازدارندگی، واشنگتن را در موقعیتی قرار داد که ادامه جنگ را به معنای تداوم فشار خردکننده بر اقتصاد جهانی و افزایش بی‌سابقه قیمت نفت ببیند.

 

 

جمهوری اسلامی ایران برخلاف قدرت‌های سلطه‌گر، الگویی تمدنی مبتنی بر اخلاق و خویشتن‌داری ارائه داده است. ایران با وجود توانمندی بالا، قدرت نظامی را به جاه‌طلبی سرزمینی تبدیل نکرده و حتی در اوج جنگ، محدودیت‌های اخلاقی را در هدف قرار دادن زیرساخت‌ها رعایت نمود. این مرجعیت اخلاقی و صدای واحد علیه سلطه‌گری، ایران را به پناهگاهی برای ملت‌های تحت ستم تبدیل کرده و گفتمان «جهان عاری از سلطه» را از یک شعار به یک واقعیت ژئوپلیتیک بدل ساخته است.

 

 

حقیقت غیرقابل انکار این است که آمریکا برای اولین بار پس از جنگ ویتنام، مجبور به پذیرش شروط یک کشور غیرمتعهد شده است. شروط ده‌گانه ایران که توسط کاخ سفید پذیرفته شد، شامل لغو کامل تحریم‌ها، خروج نیرو‌های نظامی آمریکا از منطقه و پرداخت غرامت جنگی، نشان‌دهنده ظهور ایران به عنوان قدرت چهارم جهانی است. این پیروزی تاریخی، فرصتی برای تقویت ائتلاف‌های شرقی و گسترش عدالت در پهنه گیتی فراهم آورده است.