رفع توقیف نفتکش ایرانی و ناکامی آمریکا

نفتکش ایرانی که از 13 تیرماه (4 ژوئیه ) در حوالی جبل الطارق توقیف بود, از روز یکشنبه لنگر کشید و راهی آب‌های بین المللی شد. با این حال آمریکا که نتوانست مانع از رفع توقیف این نفتکش شود ظاهرا در پی توقیف دوباره آن است.
دستگاه قضایی آمریکا حکم توقیف این نفتکش را به اتهام قاچاق نفت به کشوری مانند سوریه و استفاده سپاه از درآمدهای نفتی و دلار آمریکا صادر کرد. اما مقامات جبل الطارق روز یکشنبه درخواست واشنگتن را برای ادامه توقیف این نفتکش رد کردند.
مایک پمپئو وزیر امور خارجه آمریکا دوشنبه شب در گفتگو با شبکه فاکس نیوز این اقدام جبل الطارق را بسیار تاسف بار دانست. وزیر خارجه آمریکا ابراز امیدواری کرد این نفتکش بار دیگر توقیف شود.
گفته می‌شود در حال حاضر آمریکا تمام توجه خود را به ناوگان ششم مدیترانه معطوف کرده که مقر آن ایتالیا است و بر اساس حکم دادگاه آمریکایی نیروهای وابسته به این ناوگان باید نفتکش ایرانی را ردگیری کنند.
اما تهران اعلام کرد چنین احتمالی, عواقب وخیمی خواهد داشت.
عباس موسوی سخنگوی وزارت خارجه ایران گفت ایران از طریق کانال های رسمی هشدارهای لازم را به مقامات آمریکایی داده است تا مرتکب چنین اشتباهی نشوند زیرا این اقدام عواقب وخیمی خواهد داشت. وی افزود تصمیم جبل الطارق برای آزاد کردن نفتکش ایران ضربه ای به یک جانبه گرایی آمریکا بود.
توقیف نفتکش ایرانی موجب بحران دیپلماتیک وخیمی میان لندن و تهران شد. 15 روز پس از توقیف نفتکش ایرانی در جبل الطارق, ایران نفتکش انگلیسی استنا ایمپرو را در تنگه هرمز توقیف کرد.
توقیف نفت کش انگلیسی پس از آن صورت گرفت که چند نفتکش دیگر در منطقه توسط عوامل ناشناس هدف حمله با مین قرار گرفتند و یک پهپاد آمریکایی هم از توسط ایران سرنگون شد.
در این میان ارزیابی رسانه‌های جهان و منطقه درباره توقیف دوباره نفتکش ایرانی با نقش آفرینی آمریکا قابل تامل است. این ارزیابی‌ها نشان می‌دهد ناکامی آمریکا در ادامه توقیف نفتکش ایرانی بشدت اعتبار بین المللی آمریکا را خدشه دار کرده است.
روزنامه اینترنتی رأی الیوم امروز نوشت آمریکا با صدور حکمی درباره توقیف نفتکش ایرانی, خود را در موقعیت بسیار دشواری قرار داد زیرا اجرا کردن یا نکردن این حکم تبعات سنگینی برای واشنگتن دارد.
رأی الیوم که از لندن به روز می شود در گزارشی از بروکسل نوشت: آمریکا با حکم توقیف نفتکش ایرانی توقیف شده در جبل طارق, خود را در برابر یک بحران نظامی و سیاسی قرار دارد و اگر این حکم دستگاه قضایی آمریکا اجرا نشود, این کشور همه اعتبار خود را از دست خواهد داد.
بر اساس این گزارش "تا به این لحظه, واشنگتن اعلام نکرده است چه تصمیمی می گیرد و روزنامه های این کشور نیز درباره گام های بعدی آمریکا صحبت نکرده اند. بعید نیست که توجیه آمریکا در ردگیری نکردن نفتکش ایرانی این باشد که از وخیم شدن اوضاع نگران است."
شبکه تلویزیونی روسیا الیوم هم گفت: بی تردید نیروهای آمریکایی مستقر در دریای مدیترانه توان توقیف کشتی آدریان دریا را دارند اما با توجه به پیامدهایی که فردای روز توقیف کشتی ایرانی گریبان گیر آمریکایی ها می شود، این مساله نیازمند یک تصمیم گیری سیاسی، نظامی و اقتصادی است.
پایگاه اینترنتی ­تروث دیگ همزمان در گزارشی تحت عنوان " سرپیچی یک کشور دیگر از آمریکا در ماجرای آزادی نفتکش ایرانی , ضربه ای دیگر به جنگ طلبان کاخ سفید " نوشت : "این وقایع نشان داد ترامپ و جنگ طلبان کاخ سفید نه تنها در روند بهبود وجهه و اعتبار آمریکا در میان متحدان کلیدی اش در اروپا شکست خورده اند بلکه در واقع جایگاه ابرقدرتی آمریکا را چنان تضعیف کرده و تنزل داده اند که حالا حتی دادگاه های کوچک اروپایی به راحتی آمریکا را نادیده می گیرند و در برابر رای و خواسته واشنگتن قد علم می کنند .
حتی یک تحلیلگر سیاسی نیز در گفتگو با شبکه تلویزیونی روسیا الیوم گفت: به نظر من مساله پایان یافته است و آمریکایی ها نمی توانند این نفتکش را توقیف کنند زیرا با واکنش سخت و خشن ایران مواجه می شوند و ممکن است منطقه را از مرحله گفتگوی غیرمستقیم به مرحله رودررویی غیرمستقیم بکشاند و تصور نمی کنم واشنگتن به دنبال چنین چیزی باشد همچنان که تهران نیز خواهان چنین چیزی نیست.
به نظر میرسد در واکنش به این ناکامی‌ها مقامات آمریکا ژست دولتی را می‌گیرند که همچنان قدرتمند است و به پیروزی سیاسی دست یافته است.
مثلا یک مقام وزارت خارجه آمریکا امروز در واکنش به خبرها درباره عزام نفتکش ایرانی به یونان ادعا کرد: "کشورش موضع قدرتمندانه خود را به دولت یونان درباره نفت کش ایرانی اعلام کرده است".
حتی استقبال آمریکا از تصمیم پادشاه بحرین برای پیوستن به ائتلاف دریایی آمریکا و انگلیس در تنگه هرمز نیز از این منظر ارزیابی می‌گردد.
ستاد فرماندهی نیروهای مرکزی آمریکا در خاورمیانه (سنتکام) امروز با اشاره به اینکه حمله به نفتکش ها در تنگه هرمز مشکلی بین المللی و نیازمند راه حلی بین المللی است, اعلام کرد آمریکا منتظر همکاری با سایر کشورها برای تأمین امنیت دریانوردی بین المللی است. فرماندهی مرکزی آمریکا همچنین از تصمیم حمد بن عیسی آل خلیفه پادشاه بحرین برای پیوستن به آمریکا و انگلیس در محافظت از دریانوردی بین المللی و تقویت امنیت دریایی تقدیر کرد.

------------------------------------------------------------------------------
عبدالرضا خلیلی

­