داستان تکراری در سال‌های پرباری

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما مرکز گلستان ؛ میدان فروش محصولات شلوغ است. حسن آقا که خستگی کار طاقت فرسا در روز‌های گرما و کرونا در چهره اش موج می‌زند در گوشه‌ای ایستاده است و به زحمات ماه‌های قبلش فکر می‌کند. چندین نفر آمده اند و برای محصولش قیمت پائینی پیشنهاد داده اند او نمی‌پذیرد تا شاید گران‌تر که نه- با ضرر کمتر - به فروش برساند.
هرچند با تجربه می‌داند که اگر دست دست کند باید بارش را به خانه ببرد که با ماندگاری ۲۴ ساعته ضررش بیشتر است و روی دستش می‌ماند. پس چاره‌ای ندارد جز اینکه با همین قیمت کم بفروشد.

دخلش به خرجش نمی‌ارزد
بار‌ها پیش آمده که برخی از کشاورزان وقتی می‌بینند نمی‌صرفد اصلاً محصول را از زمین برداشت نمی‌کنند. یعنی دخلش به خرجش نمی‌ارزد.
هرچند این فقط داستان او نیست، در گلستان شبیه حسن کم نیستند. یک سال سیب زمینی کاران، یک سال نخود فرنگی، باقلا، پیاز، میوه و و و...
مثلا الان باقلا کیلویی ۸۰۰ تا هزار تومان فروخته می‌شود. مبلغی ناچیز در برابر هزینه‌های تولید و شرایط سخت اقتصادی و گرانی کالا‌های دیگر.
کشاورزان علت را در بهم خوردن عرضه و تقاضا می‌دانند. برخی دیگر می‌گویند بهتر بود از قبل با شرکت‌های فرآوری توافق می‌کردند و قرارداد می‌بستند.

ماندگاری پائین محصولات کشاورزی
از ۹۲ محصول زراعی و باغی در استان سالانه بیش از پنج میلیون و ۲۰۰ هزار تن تولید می‌شود که حدود سه میلیون تن آن در کارخانه‌ها فرآوری می‌شود و بقیه اگر در بازار به صورت تازه خوری مصرف نشود، به هدر می‌رود.
محمد عباسی معاون بهبود تولیدات گیاهی جهد کشاورزی گلستان گفت: بیش از ۹۵ درصد محصولات باغی گلستان از جمله مرکبات، هلو، آلو و ... بیش از ۸۰ درصد محصولات صیفی به صورت تازه خوری مصرف می‌شوند.
این تاکیدی بر نیاز گلستان به ایجاد واحد‌های فرآوری محصولات کشاورزی است.

علاوه بر کمبود قابل توجه صنایع تبدیلی در گلستان، بسیاری از واحد‌های فعال هم با نصف ظرفیت کار می‌کنند.
مدیر عامل یک شرکت فرآوری در کردکوی می‌گوید: همزمان می‌تواند دو خط تولید باهم کار کنند و در کنار فرآوری نخود فرنگی محصولات دیگر مثل باقلا و سیب زمینی هم فرآوری شود، اما الان فقط یک خط فعالیت می‌کند.
امیر یوسفی گفت: فعالیت خط دوم نیاز به تونل انجماد سریع و سرمایه در گردش دارد.

مهاجر مدیر عامل شرکت فرآوری محصولات کشاورزی، که واحدش تعطیل است می‌گوید: این واحد مجهز هست و حتی دستگاه‌های شرکت هم بروز شده و آماده کار هستند، اما نیاز به سرمایه در گردش دارند.
او گفت: در صورت تامین سرمایه در گردش، این واحد صنعتی توانایی فرآوری محصولاتی همچون نخود فرنگی، باقلا، سیر و... را دارد.

حمایت از ایجاد صنایع تبدیلی
این مشکلات موجب شد تا استاندار با بازدید از چند واحد صنعتی مشکلات این واحد‌ها را بررسی کند.
استاندار گلستان گفت: گسترش صنایع تبدیلی و افزایش تولید محصولات کشاورزی اولویت ما در سال جهش تولید است.
هادی حق شناس با اعلام اینکه گلستان جایگاه ششم تولید محصولات کشاورزی کشور را داراست افزود: باید با سرمایه گذاری تحقیقاتی در زمینه کشاورزی، اصلاح نژاد ارقام کشاورزی و صنایع تبدیلی وابسته به آن، زمینه افزایش تولید محصولات را فراهم کنیم.

استاندار گفت: تسهیلات را در اختیار می‌گذاریم تا دسترنج کشاورز به فرآوری و ارزش افزوده برسد.
آمنه جمشیدی معاون امور اقتصادی جهاد کشاورزی گلستان اعلام کرد: به سرمایه گذاران تسهیلات ۱۵ تا ۱۸ درصدی برای تاسیس کارخانه صنایع تبدیلی پرداخت می‌شود.

توافق و تعامل کشاورز و کارخانه دار
ارتباط دو سویه کارخانه داران با کشاورزان می‌تواند به رونق کشت و ثبات بازار کمک کند.

علی اکبر مهقانی مدیر زراعت جهاد کشاورزی گلستان می‌گوید: عقد قرارداد بین کشاورز و کارخانه داران برای تولیدِ مناسب، دغدغه کشاورزان برای فروش و تولیدکنندگان را برای تهیه مواد اولیه کم می‌کند.
مزیت دیگر این توافق، نظارت واحد‌های فرآوری در دوره کاشت و داشت محصول است تا تولیدات با کیفیت و قابلیت فرآوری تولید شود.

به عنوان نمونه سالانه حدود ۱۲۰ هزار تن سیب زمینی از مزارع گلستان برداشت می‌شود که تنها ۲۰ درصد آن در کارخانه‌های صنایع تبدیلی استان فرآوری می‌شود.
این در حالی است که گلستان ۱۲ کارخانه صنایع تبدیلی سیب زمینی دارد و به حدود ۳۴ هزار تن سیب زمینی در سال نیاز دارند.
اگر صنایع تبدیلی جدید ایجاد و خط‌های تولید از حداکثر ظرفیت استفاده کنند رونق تولید و کشاورزی اقتصادی و به صرفه را در استان شاهد خواهیم بود. در چنین شرایطی تولیدات کشاورزی با ارزش افزوده سه برابری و حتی بیشتر قابلیت صادرات را هم خواهند داشت. این همان نگاه درون زا در اقتصاد مقاومتی است.