بدون مشکل روزه داری کنید....

به گزارش خبرگزاری صداوسیما استان سمنان؛ در دین اسلام یکی از شرایط روزه داری، امتناع از خوردن و آشامیدن از طلوع فجر تا غروب خورشید است و از دیدگاه علم پزشکی روزه داری به زمانی اطلاق می شود که هیدرات های کربن (قندهای) ذخیره شده در بدن، در چرخه سوخت و ساز مورد استفاده قرار گرفته و انرژی بدن از راه های دیگر تأمین شود که این حالت معمولاَ دو روز پس از اولین روز روزه داری اتفاق می افتد.

مشکلات جسمی در روزه داری، علل و درمان:

یبوست:

علل:مصرف کربوهیدرات‌های تصفیه شده، مصرف آب کم و فیبر غذایی.

درمان:مصـرف کم کربـ‌وهیدرات‌های تصفیه شـده، افزایش مصـرف آب، استفاده از سبوس در پخت نان ها، استفاده از آرد‌های قهوه‌ای و سبوس دار

سوءهاضمه و نفخ:

علل: پرخوری، مصرف زیاد غذا‌های چرب و سرخ شده، غذا‌های تند و ادویه دار، غذا‌هایی که ایجاد نفخ می‌کننـد مثل تخـم مرغ، کلـم، لوبیـا، عدس و نوشابـه‌های گاز دار

درمان: پرخوری نکنید، آب میوه یا آب بنوشید، از غذا‌های سرخ کردنی اجتناب کنید.

ضعف و افت فشار خون:

علل: مصرف کم مایعات و تعریق زیاد

درمان: به مکان‌های گرم نروید، مصرف مایعات و میوه‌ها را افزایش دهید.

سردرد:

علل: عدم مصرف کافئین و تنباکو، انجام کار زیاد در طول روز، کم خوابی، گرسنگی که معمولاَ در طول روز بیشتر شده و در انتهای روز بدتر می‌شود. سردرد وقتی با افت فشار خون همراه شود، می‌تواند منجر به سردرد شدید و حالت تهوع قبل از افطار شود

درمان:در طول یک یا دو هفته قبل از ماه مبارک رمضان به تدریج مصرف کافئین و تنباکو را قطع کنید. چای سبز بدون کافئین ممکن است جایگزین خوبی باشد. همچنین برنامه خود را در طول ماه رمضان طوری ترتیب دهید تا خواب کافی داشته باشید

کاهش قند خون:

علل در افراد غیر دیابتی: مصرف زیاد قند مثل کربوهیدرات‌های تصفیه شده مخصوصاَ در هنگام سحر باعث می‌شود که بدن مقدار زیادی انسولین تولید کرده و باعث افت قند خون شود

درمان: خوردن غذای مناسب در هنگام سحـر و کاهش مصرف نوشیدنی‌ها و غذاهـای حاوی قند سـاده

توجه:افراد دیابتی ممکن است به تنظیم مجدد دارو‌های خود در ماه رمضان احتیاج داشته باشند و باید با پزشک خود مشورت کنند

انقباضات عضلانی:

علل: مصرف کم غذا‌های حاوی کلسیم، پتاسیم، منیزیم

درمان: خوردن غذا‌های غنی از املاح بالا مثل سبزیجات، شیر و لبنیات، گوشت و خرما

توجه: افراد دارای فشار خون بالا که تحت درمان هستنـد و افراد دچار سنگ کلیه، باید با پزشک خود مشورت کنند

زخم معده، سوزش سر دل، التهاب معده:

افزایش سطح اسید در معده خالی در ماه رمضان باعث تشدید زخم و التهاب معده می‌شود که به صورت احساس سوزش در ناحیه معده و زیر دنده‌ها ظاهر می‌شود. اسید معده ممکن است به مری برگشت نموده و باعث سوزش زیر جناغ و ترش کردن شود. غذا‌های چرب، قهوه و نوشابه‌های سیاه این حالت را بدتر می‌کنند.

درمان‌های پزشکی برای کنترل سطح اسید معده وجود دارند و افراد مبتلا، قبل از روزه گرفتن باید با پزشک خود مشورت کنند.

سنگ کلیه:

سنگ کلیه ممکن است در افرادی که به مقدار کم آب می‌نوشند ایجاد شود؛ بنابراین مصرف زیاد مایعات برای جلوگیری از تشکیل سنگ ضروری می‌باشد.

توصیه‌های دارویی در ماه رمضان

چنانچه بیمار از شرایط عمومی مناسبی برای روزه داری برخوردار باشد، قاعدتاً استفاده از اشکال دارویی خاصی که دارو‌ها را به صورت غیر خوراکی به بدن می‌رساند، مشکلی ایجاد نخواهد کرد.

بعضی از این اشکال دارویی عبارتند از: قطره‌های گوشی، بینی و چشم، کرم ها، پماد‌ها و دارو‌هایی که به صورت پلاستر (چسب‌های پوستی) مصرف می‌شوند، شیاف‌های مقعدی و واژینال، دهان شویه‌ها و اسپری‌های دارویی (مانند دارو‌های ضد آسم؛ که در مورد این دارو‌ها نظرات شرعی مراجع تقلید متفاوت است)، قرص‌های زیرزبانی مانند نیتروگلیسیرین (که در مورد این دارو‌ها نیز نظرات شرعی مراجع تقلید متفاوت است)، دارو‌های تزریقی عضلانی و زیرجلدی به شرط آنکه حاوی ویتامین‌ها و یا مواد مغذی نباشند (که البته در مورد دارو‌های تزریق وریدی نیز مراجع تقلید نظرات متفاوتی دارند.) افرادی که باید دارو‌های خود را به طور روزانه (یکبار در روز) مصرف کنند، برای ادامه درمان خود در زمان روزه داری با مشکل خاصی روبه رو نیستند.

این بیماران می‌توانند زمان مصرف داروی خود را در فاصله بین افطار تا سحر قرار دهند. در صورتی که لازم است داروی خود را با معده خالی مصرف کنند، بهترین زمان مصرف دارو برای آن‌ها یک ساعت قبل از سحری و یا دو ساعت بعد از افطار یاشد.


آن‌هایی که باید چند بار در روز دارو مصرف کنند

بیمارانی که مجبور به مصرف روزی دو بار دارو‌ها هستند، ممکن است پس از مشورت با پزشک معالج خود قادر باشند دارو‌های خود را در فاصله بین افطار تا سحر استفاده کنند. این مورد برای بیمارانی که مجبور به مصرف دارو‌ها با دفعات بیشتر هستند تقریباً ناممکن است و این قبیل افراد بهتر است از روزه داری صرف نظر نمایند. در مواردی خاص ممکن است پزشک معالج قادر باشد با جایگزینی دارو‌های این بیماران با انواع طولانی اثر آن‌ها و یا تعویض دارو با یک داروی مشابه با نیمه عمر طولانی‌تر امکان روزه داری را برای این گروه از بیماران نیز فراهم نماید. در این موارد صرفاً نظر پزشک درمانگر تعیین کننده است.




اگر چه تشخیص مجاز بودن روزه داری برای افرادمبتلا به بیماری صرفاً با نظر پزشک درمانگر و رعایت جوانب شرعی آن امکان پذیر است، در مورد بیمارانی که این اجازه را دارند، ولی هم زمان به مصرف دارو‌ها نیز نیاز دارند، می‌توان پیشنهادات زیر را مطرح کرد:

۱- ازآنجا که مصرف اشکال غیرخوراکی دارو‌ها در اغلب موارد با روزه داری منافاتی ندارد، بیمارانی که اشکال غیر خوراکی دارو‌ها رامصرف می‌کنند نباید نگران روزه داری خود باشند.

۲- ممکن است در مواردی پزشک معالج قادر باشد با جایگزین کردن اشکال خوراکی دارو‌ها با غیرخوراکی آن‌ها امکان روزه داری را برای بعضی از بیماران فراهم نماید.

۳- در مورد بیمارانی که مجبور به مصرف بیش از یکبار دارو‌ها در روز هستند، ممکن است پزشک معالج قادر باشد با تعویض دارو با یک داروی دیگر با نیمه عمر طولانی‌تر از همان گروه درمانی و یا تجویز اشکال دارویی طولانی الاثر دارو‌ها با کاهش دفعات مصرف دارو‌ها امکان روزه داری را برای این بیماران فراهم نماید.

۴- از آنجا که به هم خوردن عادات غذایی در ایام ماه مبارک رمضان باعث بروز تغییراتی در روند‌های فیزیولوژیک و متابولیک بدن و در نتیجه ایجاد تغییرات در میزان و سرعت متابولیسم و دفع دارو‌ها خواهد شد، لازم است علایم حیاتی مربوط به کنترل بیماری با دقت بیشتر و در فواصل کوتاه تری کنترل شود.

۵- از آنجاکه مصرف کافی آب و مایعات نقش بسیار مهمی در دفع دارو‌ها و متابولیت‌های ناشی از آن‌ها دارد، لازم است دقت شود که در فاصله بین افطار تا سحر به میزان کافی آب و مایعات به بدن روزه داران و به خصوص بیمارانی که دارو مصرف می‌کنند، برسد. این اقدام ضمن تامین نیاز بدن روزه داران به مایعات، به خصوص در زمانی که ماه مبارک رمضان در فصل گرما قرار دارد، شرایط لازم را برای دفع مناسب دارو‌ها و متابولیت‌های آن‌ها از بدن فراهم خواهد کرد.