تغییر واحد پولی به تومان ؛ شاید هم با حذف صفر

به گزارش خبرنگار خبرگزاری صداو سیما ،«ریال» (رویال: شاهی) نام سکه نقره اسپانیا و پرتغال است که در این دو کشور و مستعمرات آنان رواج داشت و ارزی جهانی بشمار می‌رفت.
در اواخر سده هیجدهم میلادی، در ایران سکه «ریال» معادل یک هشتم تومان ارزش داشت.
در زمان شاه طهماسب صفوی (سده شانزدهم میلادی)، واحد پول ایران «تومان» (سکه طلا) و واحد کوچک‌تر «شاهی» (سکه نقره) بود.
در سال سی‌ام سلطنت فتحعلی شاه قاجار ، سکه نقره بنام «صاحبقران» ضرب و ارزش آن معادل یک دهم «تومان» تعیین شد.
نام این سکه به اختصار به «قران»‌ تبدیل شد. «شاهی» به کوچک‌ترین واحد پول ایران و معادل یک بیستم «قران» تبدیل شد که در فرهنگ عامه به آن پاپاسی به معنای پشیز و کم ارزش هم گفته می شد.
از آذر1308 شمسی/ نوامبر 1929 میلادی تنزل بهای نقره در بازارهای جهانی شدت یافت و به تبع آن از ارزش سکه نقره قران ایران نیز کاسته شد .
در ادامه این موضوع مطرح شد که پایه پول ایران بجای نقره بر طلا مبتنی شود.
اسفند همان سال کمیسیون نرخ اسعار «قانون تعیین واحد و مقیاس پول قانونی ایران» را تصویب کرد. بموجب این قانون، «ریال» بعنوان واحد پول ایران تعیین و یک «ریال» معادل یک دهم یک گرم طلا تعیین شد.
از اول فروردین1311 شمسی،21 مارس 1932میلادی. «ریال»، بعنوان واحد رسمی پول ایران معرفی شدو پس از حدود یک سده «قران» جای خود را به «ریال»‌داد.
ازآن زمان تا به امروز در ایران واحد پولی بنام «تومان» رسماً وجود نداشته ولی واژه «ریال» هیچگاه مقبولیت عامه نیافت و مردم همچنان «تومان» را به کار می‌برند.
حالا دولت بعد از حدود نودوپنج سال تصویب کرده است ،تومان رسما واحد پول ایران شود.
علی طیب نیا وزیر امور اقتصادی ودارایی معتقد است هدف ازاین بند از لایحه دولت تطبیق قانون با رفتار مردم است.
طیب نیا می گوید : با این لایحه تغییر درشرایط پولی کشور ایجادنمی شودوتنها تطبیق قانون با رفتارهای مردم است چون مردم با تومان فکر می کنند،محاسبه می کنند وملاک رفتارهای پولیشان تومان است ، پس ماهم تصمیم گرفتیم قانون را مطابق با رفتارعامه مردم تغییر دهیم.
علی دیواندری رئیس پژوهشکده پولی وبانکی هم معتقد است این تغییر در عمل تاثیری در شاخص های پولی کشور نخواهد داشت.
دیواندری می گوید: تغییر واحد پولی به معنای حذف صفر از پول کشور نیست و عملا نه در نرخ تورم ، نه در نقدینگی و مه در دیگر شاخص های کلان اقتصادی تاثیر نخواهد داشت.
با این حال تغییر واحد پولی کشور هزینه های زیادی روی دست دولت خواهد گذاشت.
انچنان که رئیس کمیسیون اقتصادی مجلس شورای اسلامی می گوید تغییر واحد پولی کشور دستکم سه هزار میلیارد تومان خرج روی دست دولت می گذارد.
پورابراهیمی می افزاید: هزینه تغییر اسکناس های موجود و تطابق عددها با رقم های موجود، تغییر سیستم های حسابداری ، ارائه اموزش های لازم و فراهم کردن زیرساخت های مناسب برای اجرای این طرح هزینه های بسیار سنگینی خواهد داشت.
از این رو برخی کارشناسان بانکی معتقدند، حالا که دولت قراراست به این هزینه ها تن دهد، بهتر است طرح حذف چند صفر از پول ملی را پیگیری کند.
عزیزنژاد یکی از همین کارشناسان است که می گوید: لایحه دولت برای تغییر واحد پولی آن هم بدون حذف صفر، کارشناسی شده نیست و اگر قراراست تغییر ایجادشود بهتر است ، این تغییر با حذف صفر همراه باشد.
طرح حذف صفر وتغییرواحد پولی ازحدود 24 سال پیش مطرح شد اما هر بار به دلایلی مسکوت ماند.
اکنون نیزاجرایی شدن تغییرواحد پولی ایران منوط به تصویب مجلس و تایید شورای نگهبان است.