گذری بر بازار شب عید در گیلان

به گزارش خبرگزاری صدا وسیما، مرکز گیلان؛" نرم نرمک می رسد اینک بهار " فصلی که از راه نرسیده، تب و تاب و جنب و جوشش را به جان ماه پایانی ِسردترین فصل سال می اندازد و گرمی بخش حال و هوای کوچه و بازار است. در بین سرشلوغی های آخر سالی اما بیشتر از همه، تب خرید عیدانه بالا می گیرد و نشاطی تازه به حال و هوای بازار می بخشد. با وجود گرانی هایی که تقریبا همه از آن می نالند، بیشتر مردم در هر قشری، می کوشند برخی اقلام اساسی عید را به وُسع جیب شان تهیه کنند.

دولت اما، در کنار تمهیداتی که برای تامین و ذخیره سازی اقلام و کالاهای اساسی مردم  وتنظیم بازار شب عید اعمال می کند، سعی دارد با تنظیم بازار و تشدید نظارت ها، در آستانه سال نو دستی بر پیشانی ِداغ و تب کرده بازار بکشند تا با این کار، هم بازار فروشندگان و تولید کنندگان داخلی رونق بگیرد و هم مردم آسانتر و بعضا ارزانتر مایحتاج شان  را تهیه کنند.

آنطور که سازمان صنعت، معدن و تجارت گیلان که دبیری ستاد تنظیم بازار استان را برعهده دارد، اعلام می کند، 12دستگاه ِعضو ِاین ستاد به تناسب نقش، وظایف ذاتی و میزان اثرگذاری بر بازار، در تنظیم بازار عید گیلان مشارکت دارند که نتیجه همکاری شان این است که  گران فروشان،کم فروشان و متخلفان بازار، ماست ها را کیسه کنند.
سهم اصناف به عنوان یکی از ارکان مهم تامین اقلام اساسی بازار عید 
نائب رییس اول اتاق اصناف کشور و رییس اتاق اصناف گیلان، تامین و ذخیره سازی اقلام ازسوی تولیدی ها و مراکز عمده فروشی، توزیع تدریجی و فروش در بازار، برپایی نمایشگاه های عرضه مستقیم کالای بهاره و برگزاری فروش های فوق العاده را از مهم ترین اقدامات اصناف گیلان برای تامین نیاز و تنظیم بازار عید می داند.
جلال الدین محمد شکریه می گوید: صاحبان واحدهای تولیدی و عمده فروشان،2 تا 3 ماه قبل از آغاز سال نو، کمر همت شان را برای تولید بیشتر، تهیه  و ذخیره سازی کالاها و اقلام  اساسی عید می بندند و با آغاز خریدهای عیدانه به تدریج این کالاها را به بازار تزریق می کنند.

وی به برگزاری نمایشگاه های عرضه مستقیم کالای بهاره در هفته های پایانی سال هم اشاره کرد و گفت: برپایی این نمایشگاه ها که کالاها و اقلام اساسی در آن پایین تر از نرخ بازار و با 15 تا 20درصد تخفیف به مردم عرضه می شود، مزایایی چون تنظيم بازار و تعديل قيمتها، افزایش قدرت خريد مردم، آسان تر شدن خرید با تنوع و تجمیع کالاهای اساسی مورد نیاز مردم، صرفه جویی در وقت و همچنین کاهش بار ترافیک در ایام خرید را در پی دارد.
 اما با وجود مزایایی که نائب رییس اول اتاق اصناف ایران درخصوص برپایی نمایشگاه های بهاره عنوان می کند، برخی از اصناف با اشاره به رکود بازار در طول سال می گویند: به علت گرانی ها و تورم، قدرت خرید مردم در طول سال ، بویژه  امسال ، پایین آمده و فروش چندانی نداشته ایم و در ماه پایانی سال هم نمایشگاه های بهاره، مشتری هایمان را بُر      می زند و از سوی دیگر حضور در این نمایشگاه ها هم برایمان مقدور نیست، اجناس مان قابلیت اعمال تخفیف 15تا 20 درصدی را در این نمایشگاه ها ندارد و متضرر می شویم.

 گفتگو با تعدادی از شهروندان گیلانی در شهرهایی که در آن نمایشگاه های بهاره برپا می شود هم حاکی از آن است اگرچه برخی از آنان، بوِیژه اقشار متوسط و کم  درآمد از برپایی چنین نمایشگاه هایی استقبال و اعلام می کنند هر سال مهم ترین بخش خرید عیدشان را به زمان برپایی نمایشگاه های بهاره موکول می کنند، اما در عین حال بعضی، از نبود تنوع و کیفیت پایین برخی اقلام نمایشگاه، گلایه دارند.

در جواب این گلایه ها اما  رییس اتاق اصناف گیلان نظر دیگری دارد و می گوید: گیلان به لحاظ کیفیت برگزاری نمایشگاه های عرضه مستقیم کالاهای بهاره، همواره جزو 5 استان برتر کشور است و کالاهایی که در آن عرضه می شود قبل از آغاز بکار غرفه داران، از زیر ذره بین اعضای کارگروه نرخ گذاری و کنترل کیفیت اتاق اصناف هر شهرستان می گذرد. 
شکریه اگر چه  با استناد  به آمار نظرسنجی ها از میزان رضایتمندی 95 درصدی مردم از این نمایشگاه ها خبر می دهد به این موضوع هم اذعان دارد که با وجود دغدغه اتاق اصناف برای گزینش کالاهای با کیفیت در نمایشگاه ها، بی شک کالاهایی که دارای استانداردها و ISO برتر هستند، قیمت شان در بازار  بیشتر است.
وی افزود: برای جلوگیری از متضرر شدن اصناف، این  نمایشگاه ها را کمی دیرتر و در هفته های  پایانی برگزار می کنیم تا این قشر هم فرصتی برای فروش اجناس شان داشته باشند. 
رییس اتاق اصناف گیلان بابیان اینکه نمایشگاه های عرضه مستقیم کالای بهاره امسال مثل پارسال در هفت شهرستان آستارا، انزلی، تالش، فومن، لاهیجان، شفت و رشت برگزار می شود گفت: نمایشگاه های بهاره گیلان با آغاز به کار نمایشگاه رشت در 17 اسفند کلید خورده و به تدریج در شهرهای دیگر هم دایر می شود و تا 28 اسفند هم برپاست.
جلال الدین محمد شکریه البته علت برگزار نشدن نمایشگاه های عرضه کالا در 16 شهرستان استان را، نبود مکان مناسب برای برپایی این نمایشگاهها عنوان کرد وگفت: البته اصناف ِ بسیاری متقاضی حضور در نمایشگاه های عرضه مستقیم کالای بهاره هستند اما چون جا نداریم از پذیرش همه معذوریم.

 وی البته می گوید: برای حل این مشکل، طرح هر فروشگاه یک نمایشگاه را با برپایی 600 فروش فوق العاده و یا حراجی مجاز در استان بر پا کرده ایم که در این فروش های فوق العاده، اصناف، اجناس خود را با 15 تا 20 درصد تخفیف عرضه می کنند 
فروش فوق العاده یا گوش بُری با ترفند حراج و off:
اگرچه بسیاری از شهروندان می گویند با برپایی حراجی در پایان فصل زمستان می توانند بسیاری از کالاها ازجمله لباس زمستانی را با قیمت پایین تر برای زمستان سال آینده شان بخرند اما درعین حال از عملکرد برخی حراجی ها راضی نیستند. این شهروندان می گویند: برخی مغازه داران با برچسب های حراجی که پشت شیشه مغازه هایشان می زنند، مشتری را جذب می کنند اما کالاها را با همان قیمت بازار و حتی در مواردی بالاتر از نرخ مصوب به بهانه تخفیف چند درصدی می فروشند و از این طریق گوش بُری می کنند و بعضی ها هم از هول هلیم حراج، در دیگ آشی که سودجویان برایشان پخته اند، می افتند که شکریه درپاسخ به این اظهارات شهروندان اعلام می کند همه واحدهایی که اقدام به فروش فوق العاده می کنند موظف به دریافت مجوز از اتاق اصناف و نصب بروشورمصوب فروش فوق العاده درمغازه های شان هستند وشهروندان باید هنگام خرید به این بروشورها توجه کنند.

بازار زیر ذره بین نظارت اصناف                                                                   

به گفته نائب رییس اول اتاق اصناف کشور،اتاق اصناف،درحوزه نظارت بر بازار هم ورود کرده و با تشدید نظارت ها از اول اسفند تا نیمه فروردین، بر نحوه عرضه 50 نوع خدمات و گروه کالایی نظارت کرده و با برگزاری گشت های مشترک با بازرسان و ناظران سازمان صنعت، معدن و تجارت، تعزیرات حکومتی، دانشگاه علوم پزشکی، دامپزشکی و اداره کل راهداری و حمل و نقل جاده ای نبض بازار را در دست دارد.
شکریه می گوید: سامانه 124صنعت، معدن وتجارت شکایات مردمی را همان لحظه و برخط به سامانه واحد بازرسی اتاق اصناف هر شهرستان منتقل می کند وپس از بررسی، پرونده تخلف تشکیل و به تعزیرات حکومتی ارسال می شود.
وی افزود: از آنجا که میوه و تره بار جزواقلام پرمصرف نوروز است نمایندگان اتاق اصناف از ساعات اولیه صبح تا پاسی از شب، بر میادین میوه و تره بار استان نظارت دارند.
سبد پُر جهاد کشاورزی برای تامین میوه و مرغ شب عید : 
رییس سازمان جهاد کشاورزی گیلان هم که نهادش یکی از متولیان تامین اقلام اساسی شب عید مردم است از ذخیره سازی 700 تن پرتقال و 600 تن سیب که قرار است هفته پایانی اسفند در بازار توزیع شود، خبر می دهد و می گوید: 2 هزار تن مرغ منجمد هم در سردخانه ها ذخیره شده تا در صورت نوسان قیمت مرغ، در بازار توزیع شود.
علیرضا شعبان نژاد درخصوص نحوه توزیع سیب و پرتقال ذخیره شده هم گفت: نمایندگان جهاد کشاورزی بر توزیع میوه ها نظارت می کنند تا در صورت مشاهده پوسیدگی و زدگی، میوه ها را به عنوان ضایعات، عودت دهند.

نظارت در کنار رسیدگی به تخلفات، دغدغه تعزیرات حکومتی 
این مطلب را مدیرکل تعزیرات حکومتی گیلان عنوان می کند و می گوید: اگرچه تعزیرات حکومتی مرجع رسیدگی به تخلفات است اما تلاش می کند در کنار دیگراعضای ستاد تنظیم بازار در گشت های مشترک نظارتی، حضور داشته باشد وبه کمک ناظران و بازرسان ستاد تنظیم بازار استان، نبض بازار را به دست بگیرد. 
رضا قشلاقی می گوید: تعزیرات حکومتی،طرح نظارتی خود را از نیمه اسفند تا 15 فرودین سال بعد اجرا می کند گفت: در این مدت، نظارت بر مراکز و مکانهای عرضه کننده مواد غذایی در اولویت کار مان قرار دارد.
وی افزود: برخورد تعزیرات حکومتی با متخلفان براساس میزان واثرگذاری تخلف، از تعیین جریمه نقدی تا توقیف ومعدوم کردن اقلام و پلمپ واحد صنفی است و شهروندان می توانند از طریق سامانه 135 تخلفات اصناف را به تعزیرات حکومتی گزارش دهند.

صنعت،معدن وتجارت،همپا بامتولیان تامین، توزیع ونظارت وهمراه با مردم درنظارت عالیه 
رییس سازمان صنعت،معدن وتجارت گیلان بابیان اینکه این سازمان از دو ماه قبل در هماهنگی بامراکز نگهداری وشرکت های پخش و توزیع، درتامین اقلام اساسی مشارکت دارد گفت : ناظران این سازمان بر عملکرد این مراکز، هنگام توزیع نیز نظارت دارند.
فرهاد دلق پوش با اشاره به اینکه سامانه گویای 124، شبانه روزی آماده دریافت شکایات و گزارشهای مردمی ازتخلفات بازار است گفت: 230 بازرس این سازمان از اول بهمن، آغاز اجرای طرح تشدید بازرسی تا پایان فروردین سال جدید، با جدیت بازار را  کنترل می کنند.
وی گفت: از آغاز این طرح تاکنون هزار و 56 پرونده تخلف که بیشتر در زمینه درج نشدن قیمت، گران فروشی و صادر نشدن فاکتور بوده تشکیل و به تعزیرات حکومتی صادر شده است .

رییس سازمان صنعت،معدن وتجارت گیلان با اشاره به نظارت عالیه این سازمان به عنوان دبیر ستاد تنظیم بازار گیلان، بر عملکرد همه ناظران وبازرسان این ستاد می گوید: برای این کار، افزون بر استناد به گزارش های مردمی درسامانه 124، از ظرفیت هزار نفر از اعضای انجمن های حمایت از حقوق مصرف کننده در شهرستانها، کمک می گیریم که این افراد، تخلفات بازرسان را با استناد به گزارش های مردمی به ماگزارش می دهند که درصورت اثبات تخلف؛ حکم اداری برای ناظران متخلف، صادر می شود. 
با وجود همه برنامه ریزی ها و اجرای راهبردهای تامین، توزیع و نظارت از سوی ستاد تنظیم بازار گیلان و اظهار نظرهای متفاوت شهروندان، هنوز قضاوت درباره نتیجه بخش بودن یا نبودن عملکرد نهادهای متولی تنظیم و نظارت بر بازار، زود است و خیلی ها به خرید عیدشان نرسیده اند و هرچه به روزهای پایانی سال نزدیک می شویم، بازار شب عید، شور و هیجان بیشتری به خود می گیرد. باید دید بعد از پایان نوروز و موعد طرح های نظارتی، آثار برنامه ها و طرح های تنظیم بازار برای شهروندان و مسافران چقدر ملموس بوده و آنان را راضی نگه داشته است یا نه.