همایش بین المللی جاده ابریشم: دستاوردها و چالش ها

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما مرکز همدان،گفته می شود که نخستین بار بازرگانان چینی از شهر "دون هوانگ" این کشور ابریشم را به کشورهای حوزه دریای مدیترانه منتقل می کردند و بعدها مسیر حرکت این بازرگانان به جاده ابریشم یا راه ابریشم معروف شد.

به علت منافع زیادی که از نظر اقتصادی و فرهنگی و گردشگری این مسیر داشته است ، کشور چین برای احیای این جاده تاکنون تلاش های زیادی کرده است.

 

برگزاری همایش جهانی کشورهای در مسیر جاده ابریشم تلاشی برای گردهم آوردن کشورهای در مسیر این راه است تا بتوانند از مزایای آن منتفع شوند.ایران امسال تلاش کرد تا میزبان ششمین همایش باشد و به علت جاذبه های زیاد در استان همدان ، همایش امسال در این استان برگزار شد.

استان همدان با داشتن هزارو 800 جاذبه تاریخی و طبیعی و گردشگری توانست نامزد میزبانی این همایش باشد و مسئولان برگزاری این همایش را مجاب کند تا این همایش جهانی را در همدان برپا کنند.

استان همدان به مدت یک هفته از تاریخ یکم مهر تا هفتم مهر میزبان ششمین همایش بین المللی جاده ابریشم بود. در این همایش 40 میهمان از 16 کشور فرانسه، ازبکستان، آذربایجان، چین، روسیه، کره‌جنوبی، ژاپن، بوتان، ترکیه، سوئیس، قرقیزستان، تاجیکستان، قزاقستان و نپال حضور داشتند.
گفته می شود پیش از این 5 نشست در کشورهای چین، اسپانیا، عمان و ازبکستان برگزار شده است .آخرین نشست یونسکو در ایران به ۲۲ سال پیش برمی گردد واین همایش نخستین نشست جهانی راه ابریشم در ایران است.
دستاوردهای همایش جهانی راه ابریشم
برگزاری این همایش در همدان پایتخت تاریخ و تمدن ایران زمین برخی دستاوردهایی را به دنبال داشته است که نمی توان از انها چشم پوشید.

معرفی ایران به عنوان کشوری امن و با فرهنگ غنی
از جمله مهم ترین دستاوردهای این همایش جهانی برای ایران اسلامی ، یافتن فرصتی برای نشان دادن فرهنگ غنی ایرانی اسلامی به مردم دنیاست.

از انجایی که دنیای غرب به رهبری آمریکا قصد دارد تا ایران و فرهنگ غنی آن را به حاشیه ببرد و ملت ایران را ملتی تروریست به دنیا معرفی کند و با به راه انداختن جریانهایی همچون داعش قصد ارائه یک چهره خشن و عقب افتاده و وحشی را به دنیا مخابره کنند ، برگزاری چنین همایش هایی می تواند به منزله کشیدن خط بطلانی بر این همه نقشه و برنامه ریزی دنیای سلطه باشد.
آقای "ایوبی"، "دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو" با اشاره به اهمیت برگزاری اجلاس راه ابریشم می گوید:"حضور نمایندگانی از کشورهای مختلف دنیا در شرایط سخت امروز نشان می دهد که حرفهای زیادی برای گفتن داریم و خیلی ها هم دوست دارند حرف های ما را بشنوند".
همچنین از آنجایی که آمریکا در برهه کنونی و پس از خروج از برجام قصد دارد ایران را در همه زمینه ها تحریم کند و مانع از ورود گردشگران و کالاهای کشورهای دیگر به ایران و بالعکس شود ، برگزاری چنین همایش هایی با حضور تعداد زیادی از مقامات و مسئولان فرهنگی و اقتصادی می تواند ایران را از بن بستی که آمریکا برایش تدارک دیده برهاند.
دیدن امنیت و فرهنگ و جاذبه های متنوع تاریخی و طبیعی و گردشگری ، میهمانان را به فکر فرو خواهد برد و انها را به مبلغانی برای ایران در کشورهای خود بدل خواهد کرد و تبلیغات دشمنان را نقش برآب می کند.

 

معرفی زمینه های مبادلات فرهنگی و گردشگری
برگزاری همایش بین‌المللی جاده ابریشم را می توان به عنوان فرصتی مناسب برای توسعه اقتصادی و گردشگری همدان دانست.حضور میهمانان و مسئولان فرهنگی کشورهای مختلف در ایران می تواند هر چه بیشتر آنها را با ظرفیت های گردشگری و اقتصادی استان همدان آشنا کند که همین امر می تواند انگیزه و شناخت میهمانان را برای ورود در عرصه گردشگری بالا ببرد.
وجود هزارو 800 اثر تاریخی طبیعی و گردشگری در استان همدان این استان را از جهات مختلف در کشور در حوزه گردشگری ممتاز کرده است به طوری که می تواند مقصد بسیاری از گردشگران و جهانگردان باشد.
حضور میهمانان این همایش در غار علصدر ، تپه و موزه هگمتانه و برخی نقاط تاریخی دیگر و اظهار شگفتی آنها از دیدن این آثار و آشنایی با فرهنگ و آداب و رسوم مردم و امنیت حاکم بر کشور و استان همدان خود گواهی بر این مدعاست.
آقای "شاهرخی"، استاندار همدان با اشاره به اهمیت این اجلاس می گوید:" میزبانی از این اجلاس همانند میزبانی از اجلاس کشورهای عضو سازمان همکاری آسیا و اجلاس سازمان جهانی گردشگری که در سال 2018 در همدان برگزار شد می‌تواند بیش از گذشته همدان را در کانون توجه کشورهای جهان به ویژه کشورهای آسیایی قرار دهد".
"نماینده مردم همدان و فامنین در مجلس شورای اسلامی" هم با اشاره به اینکه امروزه همدان به عنوان پایلوت فرهنگی در کشور و حتی جهان شناخته می‌شود، می گوید : "زیرساخت‌های گردشگری شهر همدان شرایط خوبی برای پذیرایی از گردشگران داخلی و خارجی فراهم کرده است".
آقای "حاجی بابایی" با اشاره به اینکه شهر همدان در سال‌های اخیر با میزبانی از چند اجلاس بین المللی آوازه خود را بیش از گذشته در دنیا طنین انداز کرده است می افزاید:" میزبانی از اجلاس جاده ابریشم نیز موجب می‌شود تا نگاه دنیا یکبار دیگر به همدان معطوف شود".
او با تاکید بر آن که همدان نتوانسته به حق خود در ثبت جهانی آثار تاریخی‌اش در یونسکو برسد ادامه می دهد : "از اجلاس جاده ابریشم که با حضور مسئولان یونسکو برگزار می‌شود باید بهترین بهره را ببریم".

ایجاد زمینه های مشترک برای همکاریهای اقتصادی
65 کشور در مسیر جاده ابریشم قرار دارند که حدود 60 درصد جمعیت دنیا و یک سوم تولید ناخالص داخلی دنیا را به خود اختصاص داده اند که نشان دهنده ظرفیت بالای این کشورها در قالب جاده ابریشم است.
برگزاری چنین همایش هایی می تواند کشورهای مختلف را برای سرمایه گذاری های اقتصادی در استان و کشور ترغیب کند.شناخت ظرفیت ها و امکاناتی که در استان وجود دارد در خلال اینگونه همایش ها و برگزاری تورهای جمعی با هدف معرفی پتانسیل های قابل سرمایه گذاری می تواند زمینه ساز جذب سرمایه گذاری های خارجی غیر نفتی باشد.
استان همدان با داشتن توانمندیهای زیادی که در بخش های مختلف صنعت و معدن ، سنگ های قیمتی و نیمه قیمتی ،صنایع دستی ، فرش، سفال و سرامیک و تولید برخی محصولات کشاورزی همچون گردو ، انگور، کشمش ،سیب زمینی و سیر دارد می تواند با این کشورها وارد معامله شود و مقصد مناسبی برای محصولات خود بیابد.
آقای "یامائوچا" ، استاد دانشگاه ژاپن که از میهمانان این همایش است معتقد است که صنایع دستی متنوع همدان و ایران می تواند بازار مناسبی در کشور ژاپن داشته باشد.
خانم "دایوا"،نایب رئیس کمیسیون همکاریهای میراث فرهنگی یونسکو در قزاقستان هم با اشاره به تنوع محصولات کشاورزی همدان ، ایجاد صنایع تبدیلی را زمینه مناسبی برای همکاری می داند.
خانم "نرگس"،"پژوهشگر میراث فرهنگی روسیه و میهمان همایش هم با اشاره به اینکه استان همدان و برخی استانهای ایران به علت سردسیر بودن می تواند با کشور روسیه در زمینه مبادلات محصول خز مبادله کنند.

آقای "صوفی" ، شهردار همدان هم در حاشیه این نشست از توافق اولیه برای ایجاد نمایشگاه صنایع دستی کشورهای مسیر جاده ابریشم خبر داد و گفت: "قرار است نمایشگاه بزرگ صنایع دستی کشورهای جاده ابریشم در همدان برگزار شود که در این صورت می توانیم در کنار مباحث فرهنگی ، توسعه اقتصادی را هم پیگیری کنیم".
فرصتی بکر برای ثبت آثار تاریخی در یونسکو
همایش جاده ابریشم در استان همدان می تواند فرصت مناسبی برای شناساندن بهتر و از نزدیک ظرفیت های تاریخی استان با هدف ثبت تاریخی این آثار در یونسکو باشد.
حضور مسئولان یونسکو در همدان و آشنایی آنان از نزدیک با جاذبه های تاریخی می تواند در مجاب کردن آنان به پیگیری ثبت تاریخی اینگونه آثار موثر باشد.در این همایش عنوان شد که قرار است 6 اثر از استان همدان در یونسکو به ثبت جهانی برسد.
آقای "طالبیان" ، معاون وزیر میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری کشور، در نشست آغازین همایش جهانی راه ابریشم با بیان اینکه راه ابریشم فرصتی برای انتقال فرهنگ ها، تمدن ها و توسعه روابط کشورهاست افزود :" ۶ اثر تاریخی استان همدان در فهرست موقت میراث جهانی قرار دارد" . او می گوید :" این آثار شامل "تپه هگمتانه" ، "غار علیصدر"، "تپه نوشیجان"، یک"قنات" و دو "کاروانسرا"ست".
ایجاد دفتر منطقه ای یونسکو و ثبت آثار طبیعی کشور در همدان
تاکنون یک دفتر منطقه ای یونسکو در کشور به ثبت رسیده است و آنهم در یزد مستقر شده است. "دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو" در گفتگوی ویژه خبری با مرکز همدان گفت : " حضور مسئولان این کمیسیون در استان همدان و دیدن جاذبه های تاریخی فراوان و جذاب در این شهر ، مسئولان کمیسیون ملی یونسکو را قانع کرد تا دومین دفتر منطقه ای ایران را بعد از یزد در این استان ایجاد کند".
آقای "ایوبی" می افزاید:" یکی دیگر از عواملی که موجب شد ما به چنین جمع بندی برسیم این بود که با حضور در این استان و در قالب اجلاس دیدیم که مردم و مسئولان استان همدان همگی به دنبال این هستند که این دفتر در همدان شکل بگیرد و ما هم با آن موافقت کردیم و قول می دهیم که آنرا به انجام برسانیم".

 

عضو شورای اسلامی شهر همدان با اشاره به اهمیت ایجاد دفتر منطقه ای در همدان می گوید:" یونسکو در ایران تنها در شهر یزد دفتر منطقه‌ای دارد که به ثبت آثار جهانی این شهر کمک شایانی کرده است".
"حمیدبادامی نجات" با اشاره به اینکه برگزاری همایش بین المللی جاده ابریشم به تاسیس دفتر یونسکو در همدان کمک می‌کند می افزاید : "در صورت موافقت یونسکو با تاسیس دفتر در همدان زیرساخت‌های اولیه از جمله فضا و ساختمانی مناسب برای این دفتر فراهم خواهد شد".
مشکل تبلیغات و اطلاع رسانی اندک
یکی از انتقاداتی که به اجلاس جهانی راه ابریشم وارد می شود به تبلیغات اندک و اطلاع رسانی نامناسب از این اجلاس باز می گردد.
به نظر می رسد اگرچه این اجلاس در سطح جهانی برگزار شد اما تبلیغات ان در حد جهانی و ملی نبود و فقط به برخی اطلاع رسانی های محدود بسنده شد.
آقای "نظری"، یکی از کارشناسان رسانه در این زمینه می گوید:" حتی در برخی از برنامه ها هم از رسانه ها کمک نگرفتند و آنها را بجز چند برنامه در جریان نگذاشتند".
او می گوید :" جاداشت که پیش از برگزاری مراسم با پخش تیزرهای فراملی و ملی در مورد این همایش اطلاع رسانی می شد و برنامه های آن از طریق رسانه ملی مورد رصد قرار می گرفت و در قالب گزارش و مستند در کانالهای مختلف پخش می شد".
آقای "عباسی" ، از دیگر کارشناسان رسانه نیز با تایید این موضوع می گوید:" متاسفانه حتی در سطح محلی هم تبلیغات زیادی برای این همایش صورت نگرفت و به نصب چند بنر محدود بسنده شد".

مشکل فراهم نبودن زیرساخت ها در ثبت آثار
در کنار برگزاری همایش هایی از این دست که در جای خودش نتایج مثبت زیادی در پی دارد اما باید زیر ساخت های مناسبی هم در کنار ظرفیت های تاریخی و طبیعی و گردشگری ایجاد کرد
در مورد ثبت آثار تاریخی در یونسکو باید برخی اقدامات را پیش از ارسال پرونده این آثار برای ثبت جهانی در نظر گرفت.به عبارت دیگر نمی توان به دنبال ثبت جهانی آثار تاریخی کشور در یونسکو بود ولی اقداماتی انجام داد که در منافات با مسیر ثبت جهانی آثار باشد.
یکی از عللی که مانع از ارسال پرونده تپه هگمتانه برای ثبت در سازمان یونسکو شده است نقایص و مشکلاتی است که در نگهداری آن وجود دارد. مسیر تردد، اجرا نشدن طرح تفصیلی، آزاد نشدن بخشی از حریم، مشکلاتی در سیما و منظر سایت تپه هگمتانه مانع از ارسال پرونده آن به یونسکو شده‌است. بخش عمده مشکلات به علت بی‌تدبیری در سطح شهر و ساخت و سازهای بی‌رویه صورت گرفته‌است البته این موضوع در زمینه عدم ثبت جهانی غار علیصدر هم مصداق دارد.
آقای "مونسان"، وزیر میراث فرهنگی صنایع دستی و گردشگری هم در همدان با بیان این مشکلات و اشاره به اینکه "تپه هگمتانه" فعلا در لیست موقت جهانی ما قرار دارد می گوید:" تپه هگمتانه معارضاتی دارد که باید همه کمک کنیم مشکل این معارضات رفع شود تا پرونده برای ثبت جهانی به یونسکو ارسال شود".
او تصریح می کند:"ما یک سهمیه در سال برای ثبت جهانی در یونسکو داریم که متعلق به کل ملت ایران است و حق نداریم پرونده‌ای را ارسال کنیم که برگشت بخورد و باید پرونده مطمئنی را ارسال کنیم".

مشکل دولتی بودن و هزینه کرد همایش
در ادامه به این نکته هم باید اشاره کرد که در مورد برگزاری چنین همایش هایی همیشه سوالات و انتقاداتی در خصوص بودجه هزینه شده در جامعه مطرح می شود که در جای خود قابل تامل است ، اینکه در شرایط موجود آیا چنین هزینه کردی به صرفه است یا خیر و اینکه این هزینه ها از کجا و چه محلی تامین می شود.
به نظر می رسد که خصوصی کردن برگزاری اینگونه همایش ها می تواند راه حل مناسبی برای اینگونه مسائل باشد.تجربه نشان داده که ورود بخش خصوصی به این قبیل موضوعات هم نتایج بهتری در بر خواهد داشت و هم هزینه ها کاهش خواهد یافت و هزینه های انجام شده از طریق اسپانسرها و از محل تبلیغات به دست خواهد آمد.
آقای "عراقی"، معاون استاندار همدان در این زمینه می گوید:" بخش خصوصی نظام یافته و فعال در همدان وجود ندارد و همایش ها به صورت دولتی برگزار می شوند این در حالیست که در کشورهای توسعه یافته همایش های بین المللی توسط بخش خصوصی برگزار می شوند و دولت فقط از آنها حمایت می کند اما در ایران دولت باید پاسخگوی تمام موارد باشد".
کلام آخر
در پایان باید به این نکته توجه داشته باشیم که برگزاری همایش هایی از این دست اگر با برنامه ریزی های از پیش تعیین شده صورت گیرد و اهداف همایش نزد برگزار کنندگان به صورت مشخص تعیین شود، می توان به نحو احسن از آنها در راستای منافع استان و کشور بهره گرفت. در غیر این صورت چه بسیار برنامه ها و همایش ها و اجلاس هایی که برگزار و برای آنها کلی هزینه می شود ولی متاسفانه خروجی عینی و مشخصی ندارد. لذا باید منافع ما در اینگونه برنامه ها کاملا مشخص و قابل دسترس و ملموس باشد.