یک پا دارد؟! هر روز کوچکتر می‌شود

به گزارش خبرگزاری صداوسیما مرکز مازندران؛  بعد از پر کشیدن گوشت قرمز، ماهی، برنج و… این بار به لطف تدبیر نداشته مسئولان در کنترل و توزیع درست نهاده، نوبت به مرغ هم رسید که از سفر‌های مردم پر کشید تا به سفره از ما بهتران بنشیند.

مشهدی رجب کارگر روزمزد سر چهار راه است، از سیستان و بلوچستان برای زندگی بهتر، ترک وطن کرده و آمده در حاشیه شهر ساری به قول خودش آلونکی اجاره کرده و با سه فرزند و همسرش زندگانی را زندگی می‌کند.

او ماسک بر چهره دارد و با لهجه شیرین سیستانی از گرانی و کرونایی می‌گوید که در اوضاع بیکاری و گرانی، بلای جانشان شده است.

او می‌گوید: کرونا آمده، روزگارمان به سختی میگذرد و سفره مان کوچک بود حالا کوچکتر شده، خانواده ام رنگ یه گرم گوشت گوسفندی را یکسالی هست ندیده اند و حالا مرغ هم از سفره ما پر کشیده است.

او می‌گوید: غصه سه فرزند دلبند دانش آموزم را بخورم که با یک گوشی ذپرتی با قرض و قوله دست دوم خریداری کردم و دادم تا باسواد شوند یا جیب خالی و سفره خالی، در این دوره زمانه قامت یک مرد زیر اقتصاد نم گرفته کشور خم شده است،‌ای کاش یک روز آقایان جای طبقه ضعیف جامعه بودند، کاش یکماه به آنان می‌گفتند با یک میلیون سر کنند، کاش خودشان و فرزندانشان به جای پایتخت نشینی در مناطق دور افتاده کشور زندگانی می‌گذراندن تا ببینند زندگی از آنجا چگونه است؟ آیا کسی برای دستان پدران این سرزمین که از سختی کار آماسیده و ملتهب است کاری می‌تواند بکند؟‌

می‌دانستم با ایستادن مشهدی رجب سر چهار راه، با اجرای محدودیت‌های کرونایی سه هفته‌ای در شهر‌های قرمز حالا حالا‌ها کار گیرش نمی‌آید، به او گفتم:در روستا‌های اطراف فصل چیدن پرتقال و هرس باغ‌های هلو و شلیل است و کار برایش با دستمزد روزانه ۱۰۰ هزار تومان پیدا می‌شود.

با خیالی ناراحت از مشهدی رجب خداحافظی کردم و به چند مرکز فروش مرغ سری زدم، آنجا هم تعریفی نداشت، چند کارمند و بازنشسته ماسک بر صورت زده در صف مرغ ایستاده اند و از قیمت بالای مرغ ناراضی اند.

حاج علی که پنج سالی بازنشسته شده است از پایین آمدن قدرت خریدش گلایه می‌کند و می‌گوید: بوق و کرنا کردند یکسان سازی حقوق بازنشسته‌ها را انجام دادیم چه فایده؟ گرانی بیداد می‌کند؟ باز هم من قادر به خرید نیستم، سبد خریدمان هر روز کوچکتر می‌شود.

کارمندی دیگر شغلش معلمی بود می‌گوید: تو این شرایط کرونایی کارمان چندین برابر سخت‌تر شده است، نمی‌دانیم دغدغه معیشتمان را داشته باشیم یا دغدغه یادگیری دانش آموزان؟!

او می‌گوید: افزایش بی سابقه قیمت مرغ ۲۸ هزار و ۸۰۰ تومان در یکماه گذشته باعث شد تا قدرت خریدمان کم شود، اما ناچاریم خریداری کنیم.

خانم دیگری هم در صف ایستاده بود می‌گوید: مرغ را از دفعه قبل هشت هزار تومان گرانتر خریداری کرده است.

خرده فروشان استان هم از کم شدن مشتری هایشان گلایه داشتند.یکی از فروشنده‌ها هم می‌گوید: تابستان قیمت مرغ را کیلویی ۱۴ تا ۱۵ هزار تومان می‌فروختم، اما امروز نیمه آذر ماه، با ۲۹ هزار تومان به دست مشتری می‌دهم.

 

مرغ امروز کیلویی چند؟

امروز هم بیست و هفتم آذر است، همراه پدرم برای خرید مرغ به یکی از فروشگاه‌های عرضه گوشت سفید وقرمز رفتم، قیمت مرغ اندکی در سراشیبی قرار گرفته حدود ۲۰ هزار و ۴۰۰ تومان شده است.

آقا جواد که چندین سالی در عرضه مرغ گرم فعال است می‌گوید: نوسان ساعتی بازار مرغ کار را به جایی کشانده که در مغازه بنده با همان شرایط قبل و فقط با قیمت جدید در ۲روز شاید ۱۵۰ کیلوگرم مرغ به فروش برسد.

او می‌گوید: بر اساس دستور العمل اتحادیه فروشندگان مرغ، فروشنده اجازه دارد تا کیلویی ۷۰۰ تومان سود از فروش مرغ ببرد که کاهش تقاضا در بازار، سفره مرغ فروشان و افزایش قیمت مرغ، سفره مردم را کوچک کرده است.

 

 

چرا مرغ طاقچه بالا گذاشت و از سفره مردم پرید؟!

مازندران به عنوان قطب اصلی تولید محصولات کشاورزی از جایگاه مهمی در تامین زنجیره غذایی کشور برخوردار است. یکی از این صنایع، تولید سالانه ۳۰ درصد جوجه یکروزه و بیش از ۲۰۰ هزار تُن گوشت سفید در ۲ هزار و ۴۰۰ واحد مرغداری استان است. برای جویا شدن ماجرای" کِرک بَپِّرِس" و اینکه چرا مرغ طاقچه بالا گذاشته و از سفره‌های مردم پَرکشید؟ به سراغ تعدادی از تولیدکنندگان طیور استان رفتم.

یکی از مرغداران آملی می‌گوید:به دلیل شرایط کرونایی شرایط تولید بسیار سخت شده بطوریکه برخی از واحد‌های تولید مرغ از چرخه تولید حذف شدند.

او می‌گوید: ذرت‌هایی که از پشتیبانی گرفته، ۲۰ روز هم از زمان دریافتش نمی‌گذرد همه کپک زده است.

این مرغدار سویا در دستش گرفته است و می‌گوید: این سویا‌ها را هم آزمایش کردیم. استاندارد پروتئین برای طیور باید حداقل بالای ۴۰ و حلالیت بالای ۷۰ با شد در صورتی که سویایی که تحویل دادند میزان پروتین ۳۲ و حلالیت ۳۷ است.

 

مرغدار دیگری هم می‌گوید: مواد اولیه تولید را از بازار آزاد با چندین برابر قیمت دولتی ناچاریم خریداری کنیم در نتیجه، قیمت تمام شده مرغ، برای تولید کننده گران می‌افتد.

مرغداران هم، تامین نشدن نهاده‌ها و تاخیر در فرآیند تحویل را به عنوان یکی از مهمترین موانع تولید گوشت سفید در مازندران اعلام می‌کنند.

 

 

مازندران در تولید مرغ چندم است؟

نوسانات پی در پی صنعت مرغ در چند سال اخیر موجب شده تا مازندران نتواند به درستی از ظرفیت این صنعت استفاده کند. 

مهدی نژاد، دبیر تولید کنندگان مرغ گوشتی مازندران می‌گوید: حدود هزار تن تولید روزانه مرغ است که حدود ۶۰ درصد نیاز مازاد، عموما" به استان همجوار تهران صادر می‌شود تا قیمت این محصول استراتژیک در تهران و کشور به ثبات برسد.

مدیرکل جهاد کشاورزی مازندران هم می‌گوید:با ۱۳هزار تُن نهاده توانستیم در مدت ۱۵روز، روزانه ۵۰۰تُن مرغ به تهران ارسال کنیم تا قیمت مرغ گرم از ۳۵هزار تومان به ۲۵هزار تومان کاهش پیدا کند.

به گفته عزیزاله شهیدی‌فر؛ سازمان صمت وظیفه دارد نسبت به پایش قیمت در مراکز عرضه بازار استان اقدام کند و افرادی که با قیمت بالا اقدام به توزیع می‌کنند را به تعزیرات حکومتی معرفی کند.

معاون نظارت و بازرسی سازمان صمت مازندران هم می‌گوید: حدود ۲۰تا۲۵ درصد با قیمت مصوب مرغ در استان فاصله داریم که قیمت گوشت سفید باید به ۲۰هزار و ۴۰۰تومان برسد چراکه این قیمت ملاک ستاد تنظیم بازار کشور است.

حسین اصغرزاده می‌گوید: در همه حوزه‌های تولید، کشتار و توزیع ورود پیدا کردیم و هم قیمت مرغ زنده، قیمت کشتارگاه و قیمت توزیع کننده را رصد می‌کنیم و با متخلفان برخورد قانونی صورت می‌گیرد.

 

باز هم ردپای نهاده‌های دامی در گرانی مرغ

قائم مقام اتحادیه مرغداران گوشتی کشور  که مهمان برنامه گفتگوی ویژه خبری صداوسیمای مرکز مازندران بود ، می‌گوید: علت اصلی نوسان قیمت مرغ بحث نهاده‌ها است.

حسن زاده می‌گوید:یک بخش کمیت نهاده‌هاست که سهمیه نهاده‌هایی که دولت توزیع می‌کند یک ماه طول می‌کشد تا به دست تولید کننده برسد و آن‌ها را دچار چالش می‌کند.

او می‌گوید:تمام تلاش وزارتخانه این است که نهاده‌ها به آسانی به دست مصرف کننده برسد، اما تمام این اختیارات در دست وزارتخانه نبوده و مسائل مربوط به تامین و تخصیص ارز مربوط به بانک مرکزی است.

به گفته حسن زاده؛ بخشی از هزینه تمام شده ما مانند ارز نیمایی در واردات دارو و واکسن، ریز مغذی ها، خدمات و حمل و نقل امروزه بالا رفت که اجتناب ناپذیر است.

قائم مقام اتحادیه مرغداران گوشتی کشور می‌گوید:این توقع را نباید داشته باشیم وقتی مرغدار، سویا را ۱۶ هزار تومان و ذرت را ۴ هزار تومان می‌خرد مرغ را با هزینه ۱۶ هزار تومانی، ۱۲ هزار تومان به فروش برساند.

 

قیمت مرغ کاهش می‌یابد؛ اگر دولت بگذارد!

رئیس کمیسیون کشاورزی مجلس شورای اسلامی می‌گوید: به شدت با اختصاص ارز ترجیحی در نهاده‌های دائمی مخالفیم.
سید جواد ساداتی نژاد می‌گوید: اگر یارانه واردکننده‌ها حذف و نهاده وارد شود، با ارز ۲۵ هزار تومانی، قیمت مرغ ۳۵ هزار تومان می‌شود، ولی اگر نهاده به موقع تامین شود، رقابت سبب کاهش قیمت خواهد شد.

سود نوسان قیمت مرغ به جیب چه کسانی می‌رود؟

یکی از مهم‌ترین چالش‌هایی که صنعت مرغ با آن روبروست، قطب‌بندی کارخانه‌ها در دو قطب «انحصاری - پیشرفته» و «خرد - عقب‌مانده» است. این وضع، شرایطی را در بازار مرغ ایجاد می‌کند و باعث افزایش قیمت مرغ یا کاهش آن به نحو غیرمنطقی می‌شود. نتیجه این بحران‌ها از یک سو خالی شدن سفره مردم و از سوی دیگر برای انبوهی از تولیدکنندگان خُرد، فقط ضرر و ورشکستگی به بار می‌آورد و سود‌های فوق‌العاده یا برکت‌های فراوان به جیب شرکت‌های انحصاری مرغ (چندملیتی) سرازیر می‌شود.

اگر ارز لازم برای تامین نهاده‌ها جهت تولید مرغ تخصیص یابد و انحراف و امضای طلایی در توزیع نهاده‌های وارداتی با ارز ۴ هزار و ۲۰۰ در بازار سیاه نباشد قیمت مرغ کاهش می‌یابد.اما آنچه مسلم است، دود این بی‌ثباتی در نهایت به چشم تولیدکننده و مصرف‌کننده می‌رود.

آتنا رستمی آله خیلی

خبرنگار سرویس اقتصادی خبرگزاری صداوسیما