آشنایی با فیوز خودرو

به گزارش گروه وب گردی خبرگزاری صدا و سیما؛ تجهیزات الکترونیکی خودرو، امروزه یکی از تجهیزات گران قیمت و با ارزش می‌باشد که در صورت خراب شدن هر کدام از دستگاه‌های برقی خودرو، شاید امکان حرکت اتومبیل دیگر وجود نداشته باشد. در این میان فیوز‌ها قطعه‌های فداکاری هستند که برای محافظت از دستگاه‌های گران‌تر الکتریکی از اثرات مخرب جریان بیش از حد استفاده می‌شود وظیفه تنظیم برق ورودی به دستگاه مورد نظر در خودرو را داشته و در صورت ایجاد بار اضافی یا شوک الکتریکی، اتصال جریان برق را قطع کرده و باعث می‌شود دستگاه مصرف کننده، آسیب نبیند.

ساختار فنی فیوز خودرو
فیوز‌ها به بیان ساده دو پایه هستند که توسط یک سیم با جنس و ضخامت و مقاومت مشخص که به میزان ظرفیت فیوز بستگی دارد که میزان معینی از جریان الکتریکی را از خود عبور می‌دهد. وقتی جریان برق در خودرو بیش از حد مورد‌نظر شود فیوز که اتصال فلزی با آلیاژ خاصی است آب شده و مانع از انتقال این جریان به مصرف‌کننده می‌شود عنصر اصلی ساخت فیوز، یک نوار فلزی است که در یک محفظه غیر رسانا قرار دارد. با عبور جریان بیش از حدمجاز، نوار فلزی ذوب می‌شود و مدار الکتریکی قطع می‌شود و به بیان عامیانه فیوز می‌سوزد. در فیوز‌های با روکش شفاف به راحتی می‌تواند اتصال (سیم) را مشاهده نمود و اگر فیوز بسوزد به راحتی قطع اتصال قابل مشاهده می‌باشد. نوسانات جریان برق در خودرو می‌تواند آسیب زیادی به مصرف‌کننده‌ها و تجهیزات الکتریکی وارد کند. اما وجود فیوز سبب می‌شود تا این نوسانات با عبور از پلی به نام فیوز کنترل شوند.

جعبه فیوز

خودرو‌های سبک بین ۱۰ الی ۳۰ فیوز دارند.

تعداد فیوز‌های خودرو بین ۱۰ تا ۱۰۰ عدد متفاوت باشد. معمولا خودرو‌های سبک بین ۱۰ الی ۳۰ فیوز دارند و خودرو‌های سنگین تعداد بیشتری فیوز در جعبه فیوز آن‌ها موجود است. بر روی هر فیوز اطلاعاتی در رابطه با حداکثر از شدت جریان عبوری از فیوز وجود دارد. اکثر فیوز‌های به کار رفته در خودرو در بخشی به نام جعبه فیوز خودرو گردآوری گردیده است.
جعبه فیوز‌ها دربیشتر خودرو‌ها داخل کابین خودرو در داشبورد یا زیر فرمان تعبیه شده است البته در خودرو‌های معدودی جعبه فیوز در خارج از اتاق خودرو در محفظه موتور قرار دارد. در دفترچه خودرو مشخصات تمامی فیوز‌ها شامل نام، محل درج فیوز، جریان عبوری و عملکرد هر فیوز بصورت اختصاری برای هر فیوز ذکر شده است.

 

دلایل سوختن فیوز خودرو
سوختن فیوز خودرو می‌تواند ناشی از دلایل مختلفی باشد که در زیر برخی از علت‌های سوختن فیوز خودرو بیان می‌گردد:

اضافه کردن دستگاه و تجهیزات غیر استاندارد به خروجی فندکی خودرو مانند پمپ باد همراه، افزودن پروژکتور‌های پرتوان، استفاده از سیستم صوتی قدرتمندتر از استاندارد
اتصال مستقیم و غیر اصولی ادوات برقی خارجی به خودرو
اتصال در سیستم برق و سیم کشی خودرو (به دلیل برخورد ابزار در زمان تعمیر خودرو)
باتری به باتری کردن غیر اصولی
خرابی دینام و استفاده از قطعات غیر استاندارد

تعویض فیوز
خاموشی مقطعی بخش‌های مشخصی از خودرو باید بلافاصله شما را به سمت جعبه فیوز بکشاند.
مطمئن شوید که فیوز‌ها شل نبوده و بصورت صحیح در جعبه فیوز در جای خود قرار گرفته اند
مطمئن شوید جریان عبوری از هر فیوز مطابق آمپراژ مشخص شده در دفترچه خودرو می‌باشد.
با استفاده از گیره مخصوص فیوز‌ها که در خود جعبه فیوز تعبیه شده است فیوز را خارج می‌کنیم. فیوز‌های سوخته را شناسایی نمایید فیوز‌های سوخته معمولا کمی سیاه و دودی شده و پلاستیک فیوز اندکی آب می‌شود. از این رو می‌توانید با بیرون کشیدن فیوز مورد نظر صحت و سلامت سیم آن را چک کنید و پس از آن به صورت چشمی، از طریق شکاف بالای فیوز (در فیوز‌های با روکش مات) و یا از طریق مشاهده بدنه فیوز (در فیوز‌های با روکش شفاف) اتصال یا عدم اتصال دو سر پایه را به یکدیگر چک می‌کنیم. اگر اتصال قطع شده بود، فیوز سوخته است و باید آن را تعویض نمود
فیوز سوخته شده را با فیوز مشابه و جریان آمپر یکسان جایگزین کرد. قبل از تعویض فیوز سوخته، علت سوختن فیوز را شناسایی نموده و پس از رفع عیب، فیوز سالم با آمپراژ مشابه را جایگزین نمایید.

جایگزینی فیوز سوخته با فیروز‌های قوی‌تر می‌تواند باعث سوختن قطعات الکترونیکی اساسی خودرو شود.
درصورتی که فیوز سوخته از نمونه ۱۵ آمپر بود، باید آن را با فیوز مشابه ۱۵ آمپر جایگزین نمایید. در صورت استفاده از فیوز با آمپر کمتر (مثال ۱۰ آمپر) باعث می‌شود فیوز طی زمان کوتاهتر بسوزد. همچنین جایگزینی آن با فیروز‌های قوی‌تر (مثلا ۲۰ یا ۳۰ آمپر) می‌تواند باعث سوختن قطعات مهم تری، چون ECU، پمپ بنزین، سیستم صوتی و سایر قطعات الکترونیکی اساسی خودرو شود. همواره برای جایگزینی از فیوز‌های استاندارد و مناسب استفاده کنید.
استفاده از فیوز غیر استاندارد و نامناسب احتمال بروز آتش سوزی در جعبه فیوز و اتاق خودرو به شدت افزایش می‌یابد.

نکته مهم
همیشه تعدادی فیوز استاندارد و مناسب و رایج (مانند نمونه‌های ۵ تا ۳۰ آمپر) در خودرو خود همراه داشته باشید.