سهم ۱۰ درصدی صنایع غذایی در اقتصاد صنعتی کشور

به گزارش خبرنگار گروه علمی فرهنگی هنری خبرگزاری صدا و سیما، آقای دکتر علیرضا زالی در مراسم افتتاح مرحله سوم مرکز رشد و نوآوری انستیتو تحقیقات تغذیه‌ای و صنایع غذایی افزود: ۱۰ درصد اقتصاد صنعتی، ۱۵ درصد وجه اشتغالی و ۱۲ تا ۱۵ درصد ارزش افزوده استحصالی، سهم صنعت غذایی کشور است. همچنین ۲ هزار و ۵۰۰ کارگاه از مجموع ۱۳ هزار کارگاه متوسط تولیدی، در همین حوزه فعالیت می‌کنند.
وی با اشاره به اینکه مرکز رشد و نوآوری می‌تواند حلقه وصل صنایع غذایی و بخش خصوصی و کریدوری برای پردازش ایده‌های فناورانه و سرمایه گذاران باشد، گفت: راه اندازی مرکز رشد در انستیتو تحقیقات تغذیه‌ای و صنایع غذایی کشور، به پیشنهاد و حمایت معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری صورت گرفت.
دکتر زالی در خصوص آسیب‌های این صنعت تصریح کرد: استفاده بهینه از ظرفیت تولید ۵۰ میلیون تنی در داخل کشور صورت نمی‌گیرد و نیاز به توسعه کمی و کیفی در این زمینه به شدت حس می‌شود. همچنین باید از فرصت صادرات جهانی که ناشی از بروز چالش بحران کرونا و تحریم‌ها ایجاد شده، استفاده کرد.
رئیس دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی ادامه داد: پیش بینی می‌شود در سال آینده برنج، غلات و حبوبات سهم گرانتری در بازار جهانی داشته باشد. در سال اخیر راهبرد اقتصادی کشور چین مبتنی بر ذخیره این محصولات بوده است تا نیاز آینده کشور‌ها را تامین کند. اگرچه در طول سالیان اخیر صادرات مواد غذایی در کشور رشد شتابانی را تجربه کرده است، اما این رشد در تناظر با تمام استعداد‌های بالقوه و بالفعل داخلی، به ویژه با توجه به شرایط اقلیمی حاکم در کشور نیست.
دکتر زالی اضافه کرد: استفاده از فناوری‌های نوین در صنعت غذایی که بن مایه اصلی شکل گیری مرکز رشد و نوآوری است، بسیار اهمیت دارد. این مهم با هدف بالابردن کمیت و کیفیت تولید، توجه به فرآیند‌های تولید و پردازش با رویکرد حفظ کیفیت و افزایش ماندگاری مواد غذایی باید حاصل شود.
وی صنایع غذایی را یکی از پررقابت‌ترین عرصه‌های صنعتی در کشور دانست و افزود: وجه غالب کشور‌های صنعتی در این زمینه، امتزاج فناوری‌های نوین با صنعت غذاست؛ بهره گیری از فناوری‌هایی همچون نانو، لیپوزوم ها، پلاسمای سرد و پالس‌های الکتریکی.
رییس دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی اضافه کرد: از فرآیند تولید تا بسته بندی باید در مراکز رشد صنایع غذایی مورد توجه قرار گیرد. نکته بسیار مهم این است که بخش عمده دورریز محصولات غذایی، پیش از رسیدن به دست مصرف کننده صورت می‌گیرد. در حالی که در کشور‌های توسعه یافته، این‌گونه نیست و محصولات پس از رسیدن به دست مصرف کننده، دورریز دارند.
وی ادامه داد: سازمان خواروبار و کشاورزی ملل متحد (فائو) بار‌ها اعلام کرده است هر شهروند ایرانی، بالغ بر ۱۳۴ کیلوکالری در روز، محصولات غذایی را هدر می‌دهد. اگر فرض کنیم از ۹۰ میلیارد متر مکعب مصرف سالیانه آب، ۸۰ میلیارد متر مکعب سهم صنعت کشاورزی است، میزان اهمیت این هدررفت را درک می‌کنیم. این آمار با کیفیت مواد غذایی ارتباطی مستقیم دارد.
دکتر زالی، دورریز مواد غذایی در ایران را هفت برابر فرانسه اعلام کرد و گفت: دورریز مواد غذایی در مجموع ۲۷ کشور اروپایی، ۹۰ میلیون تن در سال گزارش شده که این آمار در کشور ما ۳۵ میلیون تن در سال، یعنی معادل ۵۰ تا ۶۰ درصد صادرات مواد نفتی است. استفاده بهینه از فناوری‌های نوین در مراکز رشد می‌تواند در این حوزه بسیار کمک کننده باشد.
به گفته رییس دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، باید به سهم صنایع غذایی در صادرات، اشتغال زایی، تحریم زدایی و تجلی اقتصاد مقاومتی و لزوم ایجاد شرایط تسهیل یافته برای وجود تنوع غذایی توجه ویژه شود.
دکتر زالی با اشاره به لزوم حمایت از نسل جوان دانشجویی و نگاه‌های مبتکرانه و خلاقانه در مرکز، اضافه کرد: مرکز رشد محل تجلی تمام خلاقیت‌های صنعت غذایی است. توجه به بازار داخلی و خارجی، توجه به سبد غذایی مطلوب و مورد تقاضای ایرانیان، توجه به ریزمغذی‌ها، استفاده از سبد غذایی متنوع در پاسخ به رژیم‌های غذایی متداول در کشور، افزایش سطح ایمنی در مواد غذایی و حرکت به سمت تولید مواد غذایی فراسودمند باید اولویت مرکز رشد قرار گیرد.
وی افزود: انستیتو تحقیقات تغذیه‌ای و صنایع غذایی کشور باید برای تبدیل این مرکز رشد به کریدوری مطمئن برای ایده پردازی و تجاری سازی تلاش کند. بی شک فعالیت در سایه همکاری‌های معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری، مسئولیت اجتماعی این انستیتو را چندین برابر خواهد کرد.