شرایط طلاق در ایران و قوانین آن

به گزارش گروه وبگردی خبرگزاری صدا و سیما، بر اساس شرایط ذکر شده در قانون مدنی، مردان می‌توانند از همسر خود جدا شوند و اینکه زنان نیز می‌توانند در صورت وجود شرایطی که در قانون ذکر شده، از شوهر خود طلاق بگیرند.

در ادامه این راه‌ها را توضیح خواهیم داد:

راه‌های گرفتن طلاق از طرف مرد:

در گذشته طبق ماده‌ی ۱۱۳۳ قانون مدنی مرد هر زمان که می‌خواست می‌توانست زن خود را طلاق بدهد، امّا این قانون در سال ۹۱ با تغییر مواجه شد و طبق آن مرد با رعایت شرایطی که در این قانون بیان شده است، می‌تواند به دادگاه مراجعه کرده و تقاضای طلاق کند.

برای این کار و پس از دادخواست طلاق ابتدا قاضی پرونده با تشکیل جلسه سعی خواهد کرد تا میان زن و مرد سازش برقرار کند و اگر در این کار موفق نبود آن‌ها را مجبور خواهد کرد تا برای حل اختلاف برای خود داور معیّن کنند و داوران نیز با تشکیل حداقل دو جلسه در مدت مقرر از سوی دادگاه باید در جهت رفع اختلاف تلاش کنند.

در صورت به وجود نیامدن صلح و ممکن نبودن آن، بنا به تشخیص قاضی، گواهی عدم امکان سازش صادر خواهد شد و طلاق جاری می‌شود که آن هم باید طبق شرایط درج شده در قانون مدنی باشد، مثلا جاری شدن صیغه‌ی طلاق و حضور دو شاهد مرد عادل که در ماده‌ی ۱۱۳۴ قانون مدنی آمده است.

راه‌های گرفتن طلاق برای زنان:
طبق تبصره‌ی الحاقی ماده‌ی ۱۱۳۳ قانون مدنی، زنان نیز می‌توانند در صورت وجود شرایط بیان شده در مواد ۱۱۱۹، ۱۱۲۹ و ۱۱۳۰ همین قانون، به دادگاه مراجعه کرده و برای گرفتن طلاق اقدام کنند. البته پیش از اقدام توصیه می‌شود به مشاوره حقوقی در حوزه خانواده مراجعه کنید و یا از مشاوره حقوقی آنلاین استفاده کنید. مشاوره حقوقی آنلاین یک خدمت جدید است که توسط آن کاربران از راه دور و تنها با دسترسی به اینترنت می‌توانند اطلاعات خود را ثبت و نسبت به دریافت پاسخ اقدام نمایند. برای استفاده از خدمات مشاوره حقوقی آنلاین می‌توانید روی این صفحه کلیک کنید.

در ادامه‌ی بحث راه‌های گرفتن طلاق باید گفت که در ماده‌ی ۱۱۱۹ قانون مدنی مقرر شده است که اگر ضمن عقد ازدواج شرط شده باشد که مثلا اگر مرد زن دیگری بگیرد یا در مدت معیّنی غایب شود و... زن از طرف شوهر وکالت دارد که خود را طلاق بدهد؛ البته برای این کار شروط درج شده نباید با اصل ماهیّت عقد ازدواج مغایر باشند، هم چنین زن باید ابتدا تحقق پیدا کردنِ این شروط را در دادگاه اثبات کند و سپس از محکمه حکم جدایی بگیرد، پس اولین راه برای گرفتن طلاق از طرف زن، داشتن وکالت است.

دومین راه، در ماده‌ی ۱۱۲۹ قانون مدنی بیان شده است که طبق آن اگر شوهر از دادن نفقه به زن خودداری کند و امکان این نباشد که قانون او را مجبور به پرداخت کند یا اصلا شوهر توانایی پرداخت نفقه به زن را نداشته باشد، زن می‌تواند تقاضای طلاق بدهد و دادگاه مرد را به این کار مجبور خواهد کرد.

سومین راه از راه‌های گرفتن طلاق از طرف زن، در ماده‌ی ۱۱۳۰ همان قانون بیان شده است. طبق این قانون، اگر ادامه پیدا کردن زندگی زناشویی باعث عُسر و حَرَج زن شود، او می‌تواند با مراجعه به دادگاه تقاضای طلاق بدهد، اگر این شرایط در دادگاه ثابت شود، قاضی مرد را مجبور به طلاق خواهد کرد و اگر این کار ممکن نباشد، زن با اجازه‌ی محکمه طلاق داده می‌شود.

نکته:برخلاف باور عموم، برای طلاق توافقی نیازی نیست که زن حتما مهریه خود را ببخشد؛ بلکه در تمام امور مالی و غیر مالی باید به زبان مشترک برسند. این توافقات باید در حین جلسه دادرسی یا حتی پیش از آن (مراحل طلاق توافقی) به صورت سندی رسمی در دفاتر اسناد به ثبت برسد. توصیه می‌شود برای اطلاعات بیشتر در خصوص طلاق توافقی مطلب طلاق توافقی و مراحل آن را در https://etarazoo.com/ مطالعه کنید.

عُسر و حَرَج چیست؟
طبق تبصره‌ی همین ماده باید گفت که عسر و حرج یعنی اینکه شرایطی در زندگی به وجود بیاید که ادامه‌ی آن برای زن با سختی همراه بوده و تحمل آن دشوار باشد. این شرایط شامل ۵ مورد است که فعلا به بیان جزئیات آن نمی‌پردازیم.

طلاق توافقی
اشاره کردیم که علاوه بر راه‌های گرفتن طلاق از طرف زن یا مرد، روش سومی به نام طلاق توافقی وجود دارد، البته برای این کار هم زن و شوهر باید به دادگاه مراجعه کنند و حکم عدم سازش بگیرند، یعنی امکان ایجاد صلح بین آن‌ها از طریق مشاوره یا داوری و دادگاه وجود نداشته باشد.
علاوه بر این باید در مورد مسائلی مانند چگونگی حضانت فرزندان، زمان و مکان ملاقات با آنها، نفقه زن، اجرت المثل و پرداخت مهریه، به توافق رسیده باشند.