علائم و عوارض مزاج بلغم چیست؟

به گزارش گروه وب گردی خبرگزاری صدا و سیما؛ میزان بلغم در انسان سالم یک درصد است و چون سبک‌تر از سودا و دم است معمولاً فرد حجامت کننده در نخستین خونگیری از فرد بلغمی، شاهد خون شفاف و کم مایه‌ای است. بلغم مانند کشک یا سفیده تخم مرغ بوده و مربوط به سیستم لنفاوی یا سیستم ایمنی است و از جنس آب و سرد و‌ تر است، اشخاص بلغمی به دلیل سردی این مزاج، دارای رنگ پوستی روشن، بور و یا چه بسا پوست سفید و مو‌های بور یا سفید می‌باشند.

در طب سنتی به ترکیب سردی و تری، مزاج بلغمی گفته می‌شود

به طور کلی پوست و مو بهترین و راحت‌ترین راه برای شناخت مزاج اشخاص است و موی تیره و خشن علامت شخصی با مزاج گرم و موی روشن و نازک (لَخت) علامت شخصی با مزاج سرد است.

دم و صفرا گرم هستند، سودا و بلغم سرد هستند. اشخاص بلغمی علاوه بر پوست و موی روشن و شفاف، دچار چاقی شکمی و قدری هم چاقی از ناحیه پهلو می‌باشند که البته با تعدیل بلغم خود و روی آوردن به استفاده موادی که گرم و خشک هستند مانند خرما و زیره و اسپند و… می‌توانند از چاق شدن مفرط جلوگیری به عمل آورند و با استفاده ماده‌های مسهل و تخلیه روده و معده از چاقی خود بکاهند.

اشخاص بلغمی اغلب از نفخ معده و سردی سر دل رنج می‌برند که می‌توانند با کم کردن مصرف سردی‌ها و استفاده متعادل از گرمی‌جات به سلامت معده و بطور کلی سلامت جسم خود کمک کنند، زیرا به عقیده برخی حکمای طی یونانی، منشأ تمام بیماری‌ها در معده پنهان است و با تندرستی معده تمام امراضی از بدن دفع خواهد شد.

غلبه بلغم

زمانی که در فردی خلط بلغم بیشتر شود، زبان به رنگ سپیدی می‌گراید و فرد حس سرما می‌کند و در موقع غلبه بلغم تمامی یا برخی از حالات زیر هم در فرد دیده میشود:

ترشی دهان
سپیدی بدن
پوست شل و آبدار
زود سفید شدن مو‌ها
سردی دست و پا
دیر هضم شدن غذا (توقف زیاد غذا در معده و آروغ زدن ترش)
خواب آلودگی و زیاد خوابیدن
جاری شدن آب از دهان در خواب
رقیق بودن آب بینی (ترشح زیاد بینی)
کم حواسی
زیادی دفع ادرار
سستی و ضعف
ریزش مو زودتر از زمان معمول
درد معده
قولنج (درد کمر و گردن و شانه ها)
گرفتگی ماهیچه‌های پشت و گردن
بیماری پارکینسون
بیماری پیسی
نقرس (Gout)
تنگی نفس
تپش قلب (بالاخص در موقع بلند شدن از خواب)
سرفه زیاد

برخی از علایم فوق، سریع ظاهر شده و برخی دیگر در طولانی مدت بروز می‌کنند.

پزشکان سنتی برای اصلاح و درمان غلبه بلغم، خوردن گوشت گوسفند و شتر، ادویه‌جات و گرمی‌جات و استفاده نکردن زیاد از سردی‌جات را سفارش می‌کنند.

غذا‌های مضر برای بلغمی مزاج‌ها

لبنیات، سرکه، ترشی و لیته، شور، سیب زمینی، عدس، قارچ، گوشت گاو و گوساله، گوشت سفید (برای رماتیسمی‌ها بد بوده و درد را زیاد می‌کند)، چای، قهوه، نسکافه، میوه ترش و نرسیده، نارنگی، کیوی، خیار پوست کنده، لیمو شیرین، کره گیاهی، نوشابه، برنج، سوسیس و کالباس از جمله غذاهای تشدید کننده عوارض مضر در افراد بلغمی مزاج است.

غذا‌های مفید برای بلغمی مزاج‌ها

گوشت (شتر، گوسفند نر، کبوتر، گنجشک)، ادویه‌جات (مثل هل، دارچین، زنجبیل در حد متعادل, زیره، زعفران، زنیان، سیر، موسیر و خردل)، برخی سبزی‌ها (مثل کرفس، نعناع، ریحان، جعفری، ترخون و مرزه)، کلم، مارچوبه، نخود، گردوی هندی، قدومه شیرازی، کدو حلوایی، لیمو ترش و گندم کامل از جمله مواد غذایی مفید برای افرادی با این مزاج است.

زمستان فصل غلبه بلغم است و استفاده سردی‌ها مانند سالاد کاهو، الویه و ماست زیاد، زیان‌آور بوده و در صورت استفاده، مسلما باید با مصلح خورده شود.

زرشک پلو با مرغ، باقالی پلو با ماهی و ماکارونی نیز بلغم زا هستند و باید با ادویه‌جاتی مانند فلفل سیاه، زنجبیل، آویشن یا زعفران استفاده شوند.

تند غذا خوردن موجب تولید بلغم و سودای زیان‌آور می‌شود. همچنین خوابیدن بعد از غذا باعث افزایش بلغم می‌شود. خوابیدن بعد وعده ناهار نیز سبب افزایش بلغم می‌شود.

غلبه بلغم سبب سپیدی مو و موجب آرتروز و رماتیسم در اندام‌های تحتانی می‌شود، افراط در استفاده سردی‌ها موجب بروز چاقی، کند ذهنی و کاهش اعتماد به نفس و ترس در افراد می‌شود.

غلبه بلغم در اندام

در صورتی که بلغم داخل چشم تبدیل به بلور شود، کم بینایی به وجود میآید. درصورتی که بلغم در بینی زیاد شود، اختلال در بویایی پدید میاید. بلغم لزج اگر بر پوست بیافتد، ممکن است موجب بیماری برص شود.

غلبه بلغم سبب ایجاد عرق سرد می‌شود. پوست نرم، تعریق سرد زیاد، کف دست و پای مرطوب، خواب زیاد، پف اندام و صورت، خستگی زودرس، اذیت شدن در سرما و پنهان بودن رگ‌ها از دیگر علامت‌های غلبه بلغم است.

غلبه بلغم سبب درد عضلات می‌شود و گوش گاهی دچار درد‌های مقطعی می‌شود. گاهی کمردرد، گاهی پادرد، گاهی زانودرد. زیرا حضور بلغم مقطعی است و بلغم خلطی در جریان است.

در صورتی که بلغم در روده غلبه کند، موجب دفع بی‌اختیار می‌شود. حالتی که بیش‌تر در پیری پیش میاید. درصورتی که این سردی در مثانه باشد، بی‌اختیاری ادرار پدید میاید و فرد زیاد به دستشویی می‌رود.

آب بیش‌ترین جا را در بدن اشغال می‌کند و بیش‌تر بدن ما از آب است، در خاک رخنه می‌کند و حرکتی رو به پائین دارد. برای همین یک فرد بلغمی مزاج یا شخصی با غلبه بلغم دائم در خاطره‌های گذشته سیر می‌کند و از آنجایی که آب به جا‌های ریز هم نفوذ می‌کند، این فرد ریزبین هم است.

درصورتی که بلغم در مفصل‌ها بی اندازه جمع شود، ورم و در نتیجه آرتروز به وجود می‌آید. به عنوان مثال آرتروز گردن که با ورم همراه است و معمولا در سن ۳۵ سالگی بروز می‌کند.

درصورتی که در سیستم گوارش غلبه بلغم داشته باشیم، اشتها زیاد شده و شکم بزرگ می‌شود. در چنین مواردی درمان باید بسیار آهسته پیش برود. درصورتی که سردی در معده زیاد شود، نخست خود را به شکل آروغ زدن نشان می‌دهد، بعد دیر هضم کردن غذا، بعد نفخ شکم و نهایتا استفراغ. درصورتی که کودکی معده اش سرد شده باشد با عصاره انگور می‌توان معده اش را گرم کرد.

توصیه همیشگی جهت تشخیص نوع مزاج و طبعتان و اصلاح تغذیه و سبک زندگی بر اساس آن، مراجعه حضوری به طبیبی حاذق و مورد اطمینان است.