علت زرد شدن رنگ پوست

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما، ابوالفضل نمازی، فوق تخصص گوارش و کبد و عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی ایران در برنامه ضربان شبکه سلامت در خصوص زردی افزود: در مسمومیت‌های دارویی، زردی به یک باره اتفاق می‌افتد که گاهی منجر به پیوند کبدی اورژانس می‌شود.

وی گفت: حساس‌ترین عضو در مقابل افزایش بیلی روبین خون، سفیدی چشم (صلبیه) است. پس از چشم، پوست و مخاط زرد می‌شوند.

نمازی افزود: در افرادی که پوست تیره دارند، تشخیص زردی، سخت‌تر است. بیلی روبین از تجزیه و شکست گلبول‌های قرمز حاصل می‌شود. طول عمر گلبول قرمز ۱۲۰ روز است. اگر این تعادل به هم بخورد، یعنی تولید بالا برود و یا دفع آن با اختلال مواجه شود، میزان بیلی روبین در خون بالا می‌رود و در مخاط‌ها و پوست رسوب پیدا می‌کند.

یک عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی ایران، التهاب کبد را به سه دسته قبل کبدی، کبدی و بعد کبدی، تقسیم بندی کرد و افزود: بیماری‌های خونی متعددی هستند که تجزیه هموگلوبین را بیش از حد بالا می‌برند و باعث زردی می‌شوند. هر بیماری که سلول‌های کبد را تحت تاثیر قرار دهد، مانند هپاتیت A، B، C، D، E و هپاتیت خود ایمنی، انواع و اقسام دارو‌های شیمیایی و گیاهی، همچنین طیف وسیعی از سرطان‌ها (سرطان کبد، مجاری صفراوی، لوزالمعده، اثنی عشر و...) که باعث انسداد در مسیر خون کبدی و مجرای صفراوی شوند، ایجاد زردی می‌کنند.

این کارشناس یادآوری کرد: شرح حال دقیق بیمار، همراه با انجام آزمایشات و تصویربرداری‌های مختلف، تشخیص بیماری اصلی را میسر می‌کند.

نمازی در پاسخ به این سوال که آیا مسکن‌ها می‌توانند باعث ایجاد زردی شوند، گفت: بله، شایع‌ترین مسکنی که مصرف زیاد آن، باعث مسمومیت کبدی می‌شود، استامینوفن است. در مسمومیت‌های دارویی، زردی به یک باره اتفاق می‌افتد که گاهی منجر به پیوند کبدی اورژانسی منجر می‌شود.

این کارشناس برنامه در پاسخ به این سوال که سرطان‌ها چه زمانی خود را با بروز زردی نشان می‌دهند، گفت: این زمان، بستگی به محل سرطان دارد. اگر سرطان در ابتدای لوزالمعده قرار داشته باشد، چون مجاور خروجی صفرا است، زردی زودتر اتفاق می‌افتد و یا سرطان مجاری صفراوی که سریعاً باعث بروز زردی می‌شود.

این فوق تخصص گوارش و کبد یادآور شد: بعضی از غذا‌ها که حاوی رنگدانه‌ای به نام کاروتن هستند (کاروتن در سبزیجاتی مانند هویج، نارنگی، پرتقال، کدو حلوایی و.) باعث افزایش زردی در پوست می‌شوند؛ اما، چون میزان بیلی روبین خون را بالا نمی‌برند، موجب نگرانی نیست.

وی متذکر شد: بعضی از دارو‌های گیاهی که به صورت فله خریداری می‌شوند و خلوص بالایی ندارند، ممکن است با اختلالات عملکرد کبد همراه باشند. مانند مصرف بیش از حد چای سبز که به خصوص اگر خالص نباشد، باعث ایجاد زردی در پوست می‌شود.

وی متذکر شد: مصرف دارو‌ها و عرقیات گیاهی را تنها تحت نظر پزشکان متخصص طب سنتی، مصرف کنید. در صورت مواجهه با زردی، با مراجعه به پزشک و انجام معاینات بالینی و آزمایش خون، از سلامت خود اطمینان حاصل کنید.

نمازی در پاسخ به این سوال که آیا شن ریزه‌های داخل کیسه صفرا می‌توانند باعث زردی پوست شوند، گفت: به طور معمول خیر، تنها در صورتی این شن ریزه‌ها می‌توانند باعث زردی شوند که از کیسه صفرا به سمت مجرای صفرا حرکت کرده باشند و باعث انسداد مسیر و افزایش بیلی روبین خون شوند.

این کارشناس برنامه در پاسخ به این سوال که آیا سیگار می‌تواند باعث زردی پوست شود، گفت: سیگار با این که غلظت خون را بالا می‌برد و باعث تیرگی رنگ لب‌ها و همچنین، تغییر رنگ موضعی دندان‌ها می‌شود، باعث زردی پوست نمی‌شود.

عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی ایران افزود: بیماری‌های خونی که با شکست گلبول‌های قرمز (همولیز) همراه هستند، مانند کم خونی داسی شکل، فاویسم (حساسیت به باقلا)، تالاسمی ماژور و...، باعث زردی پوست می‌شوند.

وی یادآورشد: کم خونی ناشی از فقر آهن، در مواقعی که شدید نباشد، باعث زردی پوست نمی‌شود؛ اما کمبود ویتامین ب ۱۲ و اسید فولیک، اگر شدید باشد، می‌تواند باعث زردی پوست شود.

این کارشناس برنامه در پاسخ به این سوال که آیا قهوه برای کبد خوب است، گفت: ثابت شده است که قهوه اثر حفاظتی بر سلول‌های کبدی دارد و برای مبتلایان به کبد چرب توصیه می‌شود؛ اما مانند هر دارویی تیغ دولبه و ممکن است به خاطر وجود کافئین، عوارض دیگری نیز به دنبال داشته باشد.