اثرات استرس و بیماری ها بر ریزش مو

به گزارش خبرگزاری صدا وسیما برنامه ضربان شبکه سلامت سیما در گفتگو با سعید کلباسی متخصص داخلی ،فوق تخصص غدد و متابولیسم و عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی در خصوص «علل هورمونی مو‌های زائد» به گفتگو پرداخت.

کارشناس برنامه در پاسخ به این سوال که چه زمانی میگوییم فرد مبتلا به ریزش مو است گفت: هر فرد به طور طبیعی در معرض پروسه فیزیولوژی طبیعی رشد و ریزش مو قرار دارد، از نظر علمی اگر ریزش مو بطور غیرطبیعی بیشتر از قبل شود و حداقل روزانه ۱۰۰ تار موی فرد بریزد، فرد دچار ریزش مو است.

وی گفت: ریزش مویی برای ما مهم است که قبلاً نبوده و اخیرا ایجاد شده است، پزشک با انجام تست Pulling (انگشتان دست را در موی فرد کرده و به شدت میکشیم) متوجه ریزش موی فرد می شود، اگر در انجام این تست بیش از ۱۰ عدد مو بریزد، ریزش غیر عادی و غیرفیزیولوژیک نامیده میشود.

کلباسی افزود: استرس از عوامل تاثیر گذار بر پروسه ریزش مو است که از طریق اثر بر هورمون‌های بدن ایجاد می شود همچنین به دنبال ابتلا به بیماری‌های عفونی مانند: آنفولانزا و کرونا، ریزش مو شدید می شود.

 متخصص غدد و متابولیسم، ریزش موی خانم‌ها بخصوص از جلوی سر را آندروژنیک دانست و گفت: در بدن خانم‌ها مقداری هورمون مردانه وجود دارد که از تخمدان‌ها و مختصری از غده فوق کلیوی ترشح می‌شود در خانم‌هایی که این هورمون به صورت بیماری زا افزایش می‌یابد، مو‌های جلوی سر به شدت می‌ریزد و به سرعت چرب می شود در این افراد باید به دنبال دلایل هورمونی بگردیم.

کارشناس برنامه در پاسخ به این سؤال که آیا مو‌های کرکی زیر چانه موی زائد محسوب میشوند؟ گفت: خیر این کرک‌ها موی زائد محسوب نمی‌شوند و بعد از بلوغ برطرف می شود.

این استاد دانشگاه هیرسوتیسم را رشد موی زمخت مردانه در بدن خانم‌ها دانست که در ۹ منطقه: زیر چانه، زیر گوش، روی سینه، روی لب فوقانی، بین دو کتف، قسمت داخلی بازو و داخل ران، زیر ناف، پشت کمر بالای باسن، دیده میشوند، در صورت بروز هیرسوتیسم در یک خانم بررسی‌های بیشتر لازم است.

کلباسی در پاسخ به این سوال که علل افزایش موی زائد در خانم‌ها چیست؟ گفت: ژنتیک، سندروم تخمدان پلی کیستیک، بیماری‌های فوق کلیوی و ایدیوپاتیک (بدون علت)، ۴ علت اصلی افزایش موی زائد در بانوان است.

کلباسی ادامه داد: غده فوق کلیوی دو غده کوچک مثلثی شکل بر روی کلیه‌ها هستند که انواعی از هورمون‌ها را ترشح می‌کنند (هورمون‌های مربوط به فشار خون، قند خون، آندروژن، کورتیزول و...)، همه از غده فوق کلیوی ترشح می‌شوند. اگر غده فوق کلیوی در ناحیه‌ای که هورمون مردانه ترشح می‌کند دچار پرکاری شود این علائم برای خانم‌ها ایجاد می شود.

وی افزود: وقتی خانمی با موی زائد مراجعه کند، ابتدا سابقه خانوادگی فرد مورد بررسی قرار می‌گیرد (ابتلاء در مادر، خواهر..) و از بیماری‌های تخمدان و فوق کلیوی سوال می‌شود (تنبلی تخمدان، دیابت و...) وی تاکید کرد: از موی زائدی که سریع به وجود بیاید (هیرسوتیسم پیشرونده و سریع) نگرانی داریم، زیرا احتمال دارد متعاقب تومور غده فوق کلیوی ایجاد شده باشد.
کارشناس برنامه در خصوص آزمایش‌های درخواستی از این بانوان گفت: در مرحله اول آزمایش هورمونی درخواست می شود: این آزمایش ۲ ساعت بعد از بیدار شدن از خواب و در شرایط کاملا آرام و همچنین در فاز فولیکولار انجام میشود (روز دوم تا پنجم قاعدگی)

عضو هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی زمان تجویز دارو‌ها را پس از تشخیص بیماری امکان پذیر دانست: در درجه‌ی اول دارو‌های ضد هورمون مردانه تجویز می‌شود مانند: اسپیرونولاکتون، بعد از آن دارو‌های هورمونی مانند: قرص‌های ضدبارداری از جمله سیپروترون کامپاند که هورمون مردانه را کنترل می کند، تجویز می شود. وی تأکید کرد: تشخیص و انتخاب دارو تنها با پزشک متخصص غدد و در نهایت با همکاری متخصص پوست انجام میشود.


وی یادآور شد: مصرف دارو‌های هورمونی در بانوان، با خطر توده‌ها و کیست‌های پستانی همراه است و تجویز آن‌ها به دقت و ملاحظات بیشتری نیازمند است. او به بانوان متاهل مصرف کننده از این دارو‌ها تاکید کرد: به محض عقب افتادن قاعدگی سریعاً دارو‌ها را قطع و برای آزمایش بارداری اقدام کنند (مصرف این دارو‌ها در بارداری باعث ایجاد اختلالاتی در جنین میشود)

کلباسی در پاسخ به این سوال که بانوان مبتلا به سندروم تخمدان پلی کیستیک (PCO) تا چه زمانی باید از دارو استفاده کنند؟ گفت: متاسفانه بیماری‌های هورمونی مانند PCO، بیماری‌های مزمنی هستند و دوره درمان طولانی دارند این افراد حتی تا زمان ازدواج و قبل بارداری، به درمان مستمر نیاز دارند و تنها در زمان بارداری این دارو‌ها قطع می شوند. 


فوق تخصص غدد و متابولیسم در پاسخ به این سوال که آیا لیزر به تنهایی می تواند در درمان مو‌های زائد موثر باشد گفت: درمان موی زائد کار تیمی متشکل از متخصص غدد و متخصص پوست است باید دارو‌های هورمونی و کار‌های پوستی در کنار هم انجام شوند و تاکیدکرد: لیزر در درمان مو‌های زائد کلفت، بهتر جواب می‌دهد و نازک‌تر شدن مو‌ها به دنبال مصرف دارو‌های هورمونی، با درمان ناقص لیزر همراه است.


کارشناس برنامه در پاسخ به این سوال که علت ریزش بیشتر مو در خانم‌های یائسه چیست؟ گفت: در دوران یائسگی به دلیل افت هورمون زنانه با افزایش ریزش مو مواجه هستیم، گرچه این خانم‌ها نیاز به درمان دارند، اما به دلیل خطر پوکی استخوان در دوران یائسگی، باید از تجویز دارو‌هایی که خطر پوکی استخوان و ریسک سرطان‌ها را بالا میبرند، پرهیز کرد.

برنامه ضربان همه روزه از شنبه تا پنجشنبه ساعت ۱۶ به صورت زنده از شبکه سلامت سیما پخش می‌شود.