پخش زنده
امروز: -
هشدار کارشناس ارتباطات در خصوص آلودگی اطلاعات و اخبار جعلی
مدرس دانشگاه وکارشناس فضای مجازی و سواد رسانهای با تشریح مصادیق دستکاری اطلاعات و اخبار جعلی در کشورهای مختلف هشدار داد اخبار جعلی می تواند به لحاظ سیاسی، اجتماعی و فرهنگی جوامع را تهدید کند .
به گزارش خبرگزاری صدا وسیما ، دکترهادی البرزی دکترای ارتباطات و کارشناس فضای 
مجازی و سواد رسانهای در برنامه گفته ناگفتهها رادیو تبیین درباره دستکاری اطلاعات و اخبار جعلی گفتگو کرد .
سوال: آقای دکتر سلسله گفتارهای شما خیلی خیلی مورد توجه دوستانمان قرار گرفته و سئوالاتی را هم مطرح میکنند دیشب پس از پایان گفتگو با شما پیامکها که نگاه میکردم دیدم دوستان گفته بودند که وقتی که آقای دکتر گفته اند که ما در دادن اطلاعات باید همراه مخاطب باشیم یعنی ما منظورشان رسانه است یا منظورشان منبع است که دارد اطلاعات را منتقل میکند این چگونه باشد چگونه همدلی کنیم با مخاطب شما توجه به سرعت و دقت در فضای مجازی، توجه به منبع اول شدن در دادن اطلاعات، توجه به موثر بودن حرف روی مخاطب، تکنیک اقناع و همچنین ماساژ پیام را حالا ابتدا اگر موافق هستید به این سوال شنونده ما پاسخ بدهید و بعد هم بحث امشب را آغاز کنیم موافق هستید؟
دکتر البرزی: بله در خدمتم
سوال: دوستان گفته بودند که چطور در دادن اطلاعات ما همراه مخاطبانمان باشیم شاید هر کدام از شنوندههای ما بتوانند یک مخاطب فرضی داشته باشند و یا یک مخاطب عام داشته باشند که اونها را جذب کند برای روشنگری و رسیدن به افق روشن؟
دکتر البرزی: ببینید در واقع بحثمان درخصوص این موضوع که در دادن اطلاعات باید با مخاطب همراهی کنیم در فضای انتقال پیامهای رسانهای از منبع به مخاطب ممکن است پارازیتهایی وجود داشته باشد حالا بخشی از این پارازیتها طبیعی است و بعضی ممکن است مصنوعی ایجاد شده باشد که روی پیام تاثیر بگذارد بنابراین ما باید مراقب باشیم از زمان ارسال پیام تا زمانی که مخاطب اون را میگیرد و درکش میکند پیام را واقعاً در ارزیابی خودمان به این برسیم که این پیام رفته در دل مخاطب نشسته و درست گرفته پیام را یعنی در زمان انتقال دچار آلودگی اطلاعات نشده مخاطب و پیام درست بهش رسیده شما بارها دیدید که مثلاً ما در رسانهها در واقع وقتی پیام را فرستادیم بصورت تبلیغ عمل کرده و درست نتوانستیم پیام را برای مخاطب باز کنیم اگر بخواهیم در واقع همراهی کنیم مخاطب را ما نیاز به رصد محیط نیاز به کارهایی داریم که بعد از انتقال پیام باید صورت بگیرد و در واقع شما دیدید که برخی نظرسنجیها، برخی اثرسنجیها میتوانند کمک کنند که ما بتوانیم به این نکته برسیم که چقدر توانستیم پیام را با موفقیت در واقع به مخاطب انتقال بدهیم و اون تاثیرگذاری و اثرگذاری را روی مخاطب داشته باشیم در واقع اگر بخواهیم جمع بندی بکنیم این است که همراهی مخاطب برای رسیدن پیام و درک آن در دنیای فعلی که این همه پیام منتشر میشود روزانه و مخاطب غرق پیامهای انبوه است در واقع خیلی مهم است یعنی ما در روزانه ممکن است مخاطب ازچندین منبع بهش پیام برسد و روی ذهنش تاثیرخودش را بگذارد ما باید بررسی محیطی و اثرسنجی طبیعی سنجی میتوانیم بفهیم که اون تاثیری که ما در انتظارش بودیم آیا به خوبی منتقل شده یا نه
سوال: خیلی جمله خوبی گفتید با بررسی محیطی متوجه میشویم و حتی تغییر رفتار مخاطبمان متوجه میشویم که آیا پیام به دست مخاطب به درستی رسیده یا نه خیلی متشکرم از شما آقای دکتر البرزی خوب برسیم به بحث امشب
دکتر البرزی: من همین بحث تغییر رفتار که گفتید میخواهم از همین استفاده کنم ببینید ما در انتقال پیام به مخاطب در واقع از ابتدا روی نگرش مخاطب تاثیر میگذاریم و بعد به تغییر رفتار منجر میشود یعنی شما اگر بخواهید تغییر رفتار را در مخاطب ببینید ابتدا باید نگرش مخاطب را تحت تاثیر بگذارید که بعداً بتوانید اون را در تغییر رفتارش ببینید، اما در مورد بحث امشب در واقع من میخواهم موضوع دستکاری اطلاعات و اخبار جعلی را به عنوان یک موضوع در واقع بهش بپردازیم ببینید از سال ۲۰۱۶ به این طرف یک کلمهای در دیکشنریهای آکسفورد و سایر دیکشنریهای بین المللی درواقع به نام اخبار جعلی یا فیک نیوزها به عنوان کلمه سال شناخته شده اون سال دلیل آن این بود که در انتخابات آمریکا در واقع اخبار جعلی توانسته بود نقش اساسی داشته باشد یعنی هر دو نامزد و یکی از نامزدها که خیلی از اخبار جعلی استفاده کرد آقای ترامپ بود یعنی آمد با استفاده از اخبار جعلی توانست روی رقیب خودش تاثیر بگذارد و با ایجاد نگرش منفی در شهروندان و مردم آمریکا بتواند در انتخابات برنده بشود این در واقع اخبار جعلی که الان کشورهای مختلف باهاش روبرو هستند و در دوره کرونا هم آقای تدروس رئیس بهداشت جهانی معتقد بود که علاوه بر کرونا در اون پاندومی ما با یک اینفودمی هم روبرو هستیم با یک آلودگی اطلاعاتی هم روبرو هستیم که میگفت این حتی خطرناکتر از خود کرونا است، چون اوایل کرونا اگر شاهد باشید ما روزانه به ویژه دوره اول کرونا که هنوز این ویروس ناشناخته بود چقدر اخبار جعلی روزانه تولید شد در سطح جهان از راههای پیشگیری بگیرد تا راههای درمان و نوع این ویروس که ما شاهد بودیم که چقدر اذیت میکردند این اخبار جعلی جامعههای مختلف جهان را یعنی همه جوامع از آن متاثر شده بودند به خاطر این سازمان بهداشت جهانی میگفت خود کرونا خطرش کمتر از این آلودگی اطلاعاتی است که در سطح جهان وجود دارد ما برای اینکه روزانه با خبرهای جعلی متفاوتی روبرو هستیم برخی از اینها میتواند در واقع اخباری باشد که ممکن است ما به لحاظ مالی ضرر کنیم ممکن است در واقع برای ما لینکهایی بیاد و در پایان روز پولی از حساب ما کم بشود بدون اینکه خود ما متوجه بشویم برای بخش مالی اش برای بخش معنوی اش ممکن است از این هم خطرناکتر باشد یعنی در واقع ممکن است به لحاظ سیاسی، اجتماعی و فرهنگی هم ما را مورد تاثیر قرار بدهد حالا این مبحث اخبار جعلی و راههای مقابله با آن که چه کار باید بکنیم که تحت تاثیر قرار نگیریم موضوعی است که خودش در چندین جلسه میتواند مورد بحث قرار بگیرد.
پایان
سوال: آقای دکتر سلسله گفتارهای شما خیلی خیلی مورد توجه دوستانمان قرار گرفته و سئوالاتی را هم مطرح میکنند دیشب پس از پایان گفتگو با شما پیامکها که نگاه میکردم دیدم دوستان گفته بودند که وقتی که آقای دکتر گفته اند که ما در دادن اطلاعات باید همراه مخاطب باشیم یعنی ما منظورشان رسانه است یا منظورشان منبع است که دارد اطلاعات را منتقل میکند این چگونه باشد چگونه همدلی کنیم با مخاطب شما توجه به سرعت و دقت در فضای مجازی، توجه به منبع اول شدن در دادن اطلاعات، توجه به موثر بودن حرف روی مخاطب، تکنیک اقناع و همچنین ماساژ پیام را حالا ابتدا اگر موافق هستید به این سوال شنونده ما پاسخ بدهید و بعد هم بحث امشب را آغاز کنیم موافق هستید؟
دکتر البرزی: بله در خدمتم
سوال: دوستان گفته بودند که چطور در دادن اطلاعات ما همراه مخاطبانمان باشیم شاید هر کدام از شنوندههای ما بتوانند یک مخاطب فرضی داشته باشند و یا یک مخاطب عام داشته باشند که اونها را جذب کند برای روشنگری و رسیدن به افق روشن؟
دکتر البرزی: ببینید در واقع بحثمان درخصوص این موضوع که در دادن اطلاعات باید با مخاطب همراهی کنیم در فضای انتقال پیامهای رسانهای از منبع به مخاطب ممکن است پارازیتهایی وجود داشته باشد حالا بخشی از این پارازیتها طبیعی است و بعضی ممکن است مصنوعی ایجاد شده باشد که روی پیام تاثیر بگذارد بنابراین ما باید مراقب باشیم از زمان ارسال پیام تا زمانی که مخاطب اون را میگیرد و درکش میکند پیام را واقعاً در ارزیابی خودمان به این برسیم که این پیام رفته در دل مخاطب نشسته و درست گرفته پیام را یعنی در زمان انتقال دچار آلودگی اطلاعات نشده مخاطب و پیام درست بهش رسیده شما بارها دیدید که مثلاً ما در رسانهها در واقع وقتی پیام را فرستادیم بصورت تبلیغ عمل کرده و درست نتوانستیم پیام را برای مخاطب باز کنیم اگر بخواهیم در واقع همراهی کنیم مخاطب را ما نیاز به رصد محیط نیاز به کارهایی داریم که بعد از انتقال پیام باید صورت بگیرد و در واقع شما دیدید که برخی نظرسنجیها، برخی اثرسنجیها میتوانند کمک کنند که ما بتوانیم به این نکته برسیم که چقدر توانستیم پیام را با موفقیت در واقع به مخاطب انتقال بدهیم و اون تاثیرگذاری و اثرگذاری را روی مخاطب داشته باشیم در واقع اگر بخواهیم جمع بندی بکنیم این است که همراهی مخاطب برای رسیدن پیام و درک آن در دنیای فعلی که این همه پیام منتشر میشود روزانه و مخاطب غرق پیامهای انبوه است در واقع خیلی مهم است یعنی ما در روزانه ممکن است مخاطب ازچندین منبع بهش پیام برسد و روی ذهنش تاثیرخودش را بگذارد ما باید بررسی محیطی و اثرسنجی طبیعی سنجی میتوانیم بفهیم که اون تاثیری که ما در انتظارش بودیم آیا به خوبی منتقل شده یا نه
سوال: خیلی جمله خوبی گفتید با بررسی محیطی متوجه میشویم و حتی تغییر رفتار مخاطبمان متوجه میشویم که آیا پیام به دست مخاطب به درستی رسیده یا نه خیلی متشکرم از شما آقای دکتر البرزی خوب برسیم به بحث امشب
دکتر البرزی: من همین بحث تغییر رفتار که گفتید میخواهم از همین استفاده کنم ببینید ما در انتقال پیام به مخاطب در واقع از ابتدا روی نگرش مخاطب تاثیر میگذاریم و بعد به تغییر رفتار منجر میشود یعنی شما اگر بخواهید تغییر رفتار را در مخاطب ببینید ابتدا باید نگرش مخاطب را تحت تاثیر بگذارید که بعداً بتوانید اون را در تغییر رفتارش ببینید، اما در مورد بحث امشب در واقع من میخواهم موضوع دستکاری اطلاعات و اخبار جعلی را به عنوان یک موضوع در واقع بهش بپردازیم ببینید از سال ۲۰۱۶ به این طرف یک کلمهای در دیکشنریهای آکسفورد و سایر دیکشنریهای بین المللی درواقع به نام اخبار جعلی یا فیک نیوزها به عنوان کلمه سال شناخته شده اون سال دلیل آن این بود که در انتخابات آمریکا در واقع اخبار جعلی توانسته بود نقش اساسی داشته باشد یعنی هر دو نامزد و یکی از نامزدها که خیلی از اخبار جعلی استفاده کرد آقای ترامپ بود یعنی آمد با استفاده از اخبار جعلی توانست روی رقیب خودش تاثیر بگذارد و با ایجاد نگرش منفی در شهروندان و مردم آمریکا بتواند در انتخابات برنده بشود این در واقع اخبار جعلی که الان کشورهای مختلف باهاش روبرو هستند و در دوره کرونا هم آقای تدروس رئیس بهداشت جهانی معتقد بود که علاوه بر کرونا در اون پاندومی ما با یک اینفودمی هم روبرو هستیم با یک آلودگی اطلاعاتی هم روبرو هستیم که میگفت این حتی خطرناکتر از خود کرونا است، چون اوایل کرونا اگر شاهد باشید ما روزانه به ویژه دوره اول کرونا که هنوز این ویروس ناشناخته بود چقدر اخبار جعلی روزانه تولید شد در سطح جهان از راههای پیشگیری بگیرد تا راههای درمان و نوع این ویروس که ما شاهد بودیم که چقدر اذیت میکردند این اخبار جعلی جامعههای مختلف جهان را یعنی همه جوامع از آن متاثر شده بودند به خاطر این سازمان بهداشت جهانی میگفت خود کرونا خطرش کمتر از این آلودگی اطلاعاتی است که در سطح جهان وجود دارد ما برای اینکه روزانه با خبرهای جعلی متفاوتی روبرو هستیم برخی از اینها میتواند در واقع اخباری باشد که ممکن است ما به لحاظ مالی ضرر کنیم ممکن است در واقع برای ما لینکهایی بیاد و در پایان روز پولی از حساب ما کم بشود بدون اینکه خود ما متوجه بشویم برای بخش مالی اش برای بخش معنوی اش ممکن است از این هم خطرناکتر باشد یعنی در واقع ممکن است به لحاظ سیاسی، اجتماعی و فرهنگی هم ما را مورد تاثیر قرار بدهد حالا این مبحث اخبار جعلی و راههای مقابله با آن که چه کار باید بکنیم که تحت تاثیر قرار نگیریم موضوعی است که خودش در چندین جلسه میتواند مورد بحث قرار بگیرد.
پایان
نظر شما