اعطای نخستین جایزه بانوی علم ایران در شیراز

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما مرکز فارس، جایزه بانوی علم ایران ازسوی معاونت پژوهش و فناوری دانشگاه شیراز با هدف تجلیل از بانوان پژوهشگری طراحی شده است که فراتر از وظایف شغلی، فعالیت‌های شاخص و ماندگاری در حوزه‌های علوم پایه، علوم انسانی، علوم زیستی و مهندسی داشته‌اند.

افسانه صفوی، مادر شیمی ایران در این مراسم با تأکید بر اینکه اهدای جایزه «بانوی علم» صرفاً یک تقدیر فردی نیست، گفت: این جایزه نشانه نگاهی آگاهانه و مسئولانه به نقش ریشه‌دار، اثرگذار و سرنوشت‌ساز زنان در پیشرفت علمی کشور است.

این استاد دانشگاه با تأکید بر اینکه نقش زنان در علم صرفاً افزایش آمار و ارقام نیست، بیان کرد: زنان نگاه متفاوتی به مسئله‌پردازی، آموزش و پژوهش وارد کرده‌اند؛ نگاهی که اغلب با دقت، مسئولیت‌پذیری اجتماعی، توجه به انسان و آینده و پیوند علم با نیازهای واقعی جامعه همراه است. علم بدون توجه به انسان ناقص است و زنان دانشمند ما در بسیاری از موارد این پیوند را به‌خوبی برقرار کرده‌اند.

صفوی خطاب به دانشجویان و پژوهشگران جوان گفت: مسیر علم، مسیر صبر و مداومت است؛ شاید گاه دشوار و ناامیدکننده، اما بی‌تردید شریف و ماندگار. به توانایی‌های خود ایمان داشته باشید و سقفی برای رؤیا‌های علمی خود قائل نشوید.

این بانوی علم ایران در پایان با قدردانی از برگزارکنندگان مراسم و جامعه دانشگاهی کشور گفت: امیدوارم «بانوی علم» نه فقط نام یک جایزه، بلکه نمادی از مسیری روشن باشد که در آن دانش، اخلاق، مسئولیت اجتماعی و برابری فرصت‌ها در کنار هم معنا پیدا می‌کنند.

معاون پژوهش و فناوری دانشگاه شیراز هم در این مراسم گفت: معیار اصلی دریافت این جایزه، فعالیت‌های علمی فاخر و اثرگذار بانوان پژوهشگر ایرانی در قید حیات با حداقل ۱۰ سال سابقه پژوهشی است که وابسته به یکی از مراکز علمی - پژوهشی ایران باشند و دارای حسن شهرت باشند.

بهرام همتی‌نژاد در تشریح اهداف عمیق این رویداد، اظهار کرد: اهدای این جایزه ارزشمند که مزین به نام پروفسور افسانه صفوی، دانشمند بزرگ شیرازی و قله بین‌المللی دانش است؛ یک هدف بنیادین دارد: ایجاد انگیزه تصاعدی در میان بانوان برای تعمیق نقش‌آفرینی‌شان در مسیر علم و همچنین نهادینه‌سازی و فرهنگسازی ارزش و جایگاه والای مادران علمی کشور.

وی افزود: ما با طراحی این جایزه، به دنبال الگوسازی قوی از شخصیت‌های علمی موفق برای بانوان نخبه‌ای هستیم که در ابتدای مسیر قرار دارند. هدف دیگر، تجلیل مؤثر از توانمندی‌ها و تلاش‌های مضاعف زنان در عرصه علم است تا شاهد اثربخشی دوچندان آنان در تحقق اهداف توسعه‌ای کشور باشیم. در نهایت، این رویداد بستری است برای معرفی ظرفیت‌های برجسته جامعه علمی زنان، تشویق فعالان این حوزه و برجسته‌سازی عمق تأثیرگذاری فعالیت‌های علمی بانوان در تمامی رشته‌های تخصصی.

به‌گفته وی، کمیته علمی برای انتخاب برنده، متقاضیان را براساس حداقل سه شرط از هشت شرط زیر ارزیابی می‌کند که نشان‌دهنده سطح بالای انتظارات از برندگان است شامل: ۱. صاحب نظریه، تئوری یا اکتشاف جدید (با تأیید مراجع ملی و جهانی)؛ ۲. کسب جوایز شاخص ملی و بین‌المللی؛ ۳. کسب عنوان استاد نمونه کشوری، پژوهشگر برگزیده کشوری یا استاد ممتاز دانشگاهی؛ ۴. قرار گرفتن در فهرست محققان پراستناد ۱درصد و ۲درصد در رشته مربوطه؛ ۵. سردبیری یا عضویت در گروه دبیران نشریات معتبر ملی یا بین‌المللی؛ ۶. دریافت گرنت یا بورس معتبر بین‌المللی؛ ۷. عضویت در فرهنگستان‌های ملی یا بین‌المللی و ۸. عضویت در هیأت مدیره انجمن‌های علمی ملی یا بین‌المللی.

همتی‌نژاد گفت: علاوه‌براین، فعالیت‌هایی فراتر از شغل در حوزه‌هایی مانند ایجاد رشته‌های جدید، طراحی برنامه‌های آموزشی مؤثر، جذب اعتبار پژوهشی، اعتلای نام ایران در جهان، و نقش‌آفرینی در ترویج علم و توسعه پایدار نیز در ارزیابی‌ها لحاظ می‌شود.

معاون پژوهشی دانشگاه شیراز بیان کرد: جایزه این دوره با حمایت مالی موقوفه دکتر کاظمی لاری (از خیرین آموزش عالی) و شرکت فراسان اعطا شده است.

در این مراسم، هیئت داوران نتایج اولین دوره جایزه بانوی علم ایران را اعلام کرد که آزاده تجردی، استاد شیمی دانشگاه علم و صنعت، به‌عنوان منتخب اصلی این دوره نخستین شناخته شد.

همچنین مهشید خرازی‌های اصفهانی، عضو هیئت‌علمی دانشکده مهندسی مواد دانشگاه صنعتی اصفهان، به‌عنوان منتخب جوان این دوره شایسته تقدیر قرار گرفت.

پروفسور افسانه صفوی، ملقب به مادر شیمی ایران و استاد پیشکسوت دانشگاه شیراز، از نوابغ شیمی و چهره ماندگار ایران‌زمین (زاده ۱۳۳۴ در شیراز) است. وی موفق شد در رشته شیمی تجزیه به گستره وسیعی از پژوهش‌های پایه پرداخته و جوایز متعدد ملی و بین‌المللی را کسب کند.

وی در تربیت بسیاری از متخصصین رشته شیمی که هم‌اکنون از استادان دانشگاه‌های بنام بوده یا در بخش صنعت عهده‌دار پیشرفت کشور هستند، نقشی ارزنده ایفا کرده است.

دریافت جایزه Medal Lecture از آکادمی علوم جهان سوم TWAS؛ جایزه علمی بین‌المللی پروفسورعبدالسلام؛ دریافت بورس Humboldt از کشور آلمان، احراز نشان دانش، صاحب کرسی پژوهشی علامه طباطبایی، دریافت جوایز ملی متعدد همانند جشنواره خوارزمی، مهندس افضلی‌پور، شیمیدان برجسته کشوری، زنان در علم، کسب عنوان استاد و پژوهشگر نمونه کشوری و حضور در لیست دانشمندان ۱% و ۲% جهان از افتخارات این بانوی دانشمند و فرهیخته است. معاونت پژوهش و فناوری دانشگاه شیراز در سال ۱۴۰۳، از جایزه بانوی علم ایران به نام (پروفسور افسانه صفوی) با هدف تکریم و الگوسازی این چهره ماندگار رونمایی کرد.