گفتگوی خبری؛ منابع فولادی هرمزگان، دستاوردها و انتظارات

به گزارش خبرگزاری صدا وسیما مرکز خلیج فارس؛ برنامه دو مهمان از دو شرکت تولید فولاد استان هرمزگان (علیرضا رحیم مدیرعامل شرکت فولاد هرمزگان و داوود فروتن قائم مقام مدیرعامل شرکت کاوه جنوب کیش) در استودیو دارد و در ادامه برنامه دو مهمان ( احسان دشتیان عضو انجمن تولید کنندگان فولاد ایران و محمد رضا کریمی مدیرکل دفتر صنایع معدنی وزارت صمت ) نیز به صورت تلفنی با آن همراه می شوند.

مجری: به رغم تولید خوبی که فولاد در کشور دارد هنوز به تولید بر اساس آنچه برای ۱۴۰۴ در نظر گرفته شده بود، نرسیده‌ایم.
از ۵۵ میلیون تن ظرفیتی که برای ۱۴۰۴ در نظر گرفته شده بود هم اکنون حدود ۳۳ میلیون تن تولید داریم.
چالش‌هایی در این زمینه هست.
یکی از این چالش‌ها بحث ناترازی‌های انرژی است.
بحث خام فروشی هم از مطالب مهم است.
نکته دیگر این است که آیا صرف آوردن صنایع به کنار دریا کفایت 
می‌کند یا باید کار‌های مهم دیگر هم انجام بدیم؟
و موضوع مهم صادرات و اینکه اگر تمرکزمان را بر تکمیل زنجیره بگذاریم چقدر می‌توانیم ارزآوری داشته باشیم.

سئوال: وضعیت تولیدمان به چه صورتی است؟

رحیم مدیرعامل شرکت فولاد هرمزگان:  ظرفیت تولید فولاد در کشور ۵۵ میلیون تن است که تاکنون حدود ۳۰ میلیون تن آن عملیاتی شده یعنی حدود ۶۵ درصد ظرفیت ایجاد شده تولید می‌شود.

از ۳۰ میلیون تن تولیدی ۲۰ تن در کشور مصرف و ۱۰ میلیون تن صادر می‌شود.

ناترازی انرژی و تامین برق و گاز از مشکلات اساسی است.

ارز آوری نیز بین ۶ تا ۸ میلیون دلار در سال‌های گذشته متغیر بوده است.

دو شرکت فولاد فعال در هرمزگان بیش از ۳ میلیون تن معادل ۱۰ درصد ظرفیت کشور تولید دارند.

رحیم: ایجاد یک نیروگاه ۳۰۰ مگاواتی را در برنامه داریم. ولی خام فروشی یک بحث جدی مطرح در صنعت فولاد مطرح است.

در دنیا کشور‌های دارای معادن قوی، توسعه صنایع فولادی در مجاورت آن به ایجاد ارزش و کاهش قیمت نهایی منجر می‌شود.

فروتن قائم مقام مدیرعامل شرکت کاوه جنوب کیش: شرکت فولاد کاوه با بیش از ۱۴ هزار سهامدار تولید کننده شمش است.
این کارخانه دارای ۲ واحد احیای مستقیم با ظرفیت ۲ میلیون تن است و یک واحد هم در دست ساخت است.
از زمان راه اندازی کارخانه تاکنون ۲۰ میلیون تن آهن اسفنجی و ۱۲ میلیون تن شمش فولادی تولید شده است.
میزان برق مصرفی ما ۳۳۰ مگاوات است و ۵۵ هزار متر مکعب آب مصرفی در روز از طریق همجواری با دریا از این راه تامین می‌شود که موجب می‌شود هزینه تمام شده نسبت به سایر رقبا در نقاط مرکزی برتری داشته باشیم.
در زمینه تامین انرژی در ساخت یک واحد نیروگاهی در خرم آباد مشارکت داشتیم که ۲۷۳ مگاوات را از این طریق تامین می‌کنیم.

بیشتر بخوانید: درآمد ۲۲ هزار میلیارد تومانی فولاد هرمزگان

سئوال دیگر مجری به موضوع خام فروشی اختصاص داشت که مهمان دیگر برنامه احساس دشتیانی عضو انجمن تولید کنندگان فولاد ایران گفت:

در خام فروشی در یک سال و نیم گذشته که عوارض غیرپلکانی داشتیم در برنامه هفتم توسعه ایجاد هرگونه مانع برای صادرات ممنوع است مگر طبق بند پ ماده ۹۷ که می‌گوید برای ایجاد ارزش افزوده و جلوگیری از خام فروشی برای تشویق ارزش افزوده باشد.
پارسال به خاطر اختلاف افزایش نرخ ارز در تالار اول، دوم و بازار، بخش عمده صادرات توسط کارت‌های یکبار مصرف و واردکنندگانی که محصول خود را در بازار آزاد می‌فروختند و تعهدی به بازگشت ارز نداشتند موجب کاهش سود کلانی از شرکت‌های فولادی شده است.

 اگر عدد استهلاک با عدد واقعی ارزش سرمایه گذاری را محاسبه کنیم دچار ضرر زیادی شدند و سود وارد جیب واسطه‌ها شده است.
در یک سال و نیم گذشته با عوارض غیر پلکانی ماده اولیه‌ای داریم که عوارض آن کمتر از محصول بوده و تشویق به خام فروشی است.

با ادامه سیاست تک نرخی کردن ارز و اعمال عوارض سال ۱۴۰۴ تاکنون عوارض صادرات امسال اعمال نشده است.
وی با اشاره به فشار سنگینی برای اعمال نشدن عوارض پلکانی امسال گفت: این قول داده شده که موضوع در کمیسیون اقتصادی و دولت مطرح و عوارض پلکانی اعمال شود تا از خام فروشی جلوگیری و تشویق به ایجاد ارزش افزوده بالاتر شود.

مجری: آقای فروتن چرا برای مواد اولیه از ظرفیت‌های استان کمتر استفاده می‌شود؟ یا محصولی که تولید می شود به خارج استان می‌رود و دوباره به استان بر می‌گردد؟ چرا ظرفیت زنجیره در استان تامین نمی‌شود؟ 
فروتن قائم مقام مدیرعامل شرکت کاوه جنوب کیش: به دلیل اینکه ظرفیت‌های استان محدود است، سیاسیت‌های منطقه‌ای کردن ظرفیت‌های واحد‌های تولیدی امکان پذیر نیست.
همچنین از لحاظ تکنولوژی نیز محدود هستیم و برای تولید ۱۰ میلون تن نیازمند ۲۰ میلیون تن گندله هستیم که ظرفیت تولید معادن سنگ آهن استان به این مقدار نیست و سیاسیت گذاری‌های بیرونی هم مانع این فرآیند است.

رحیم مدیر عامل شرکت فولاد هرمزگان : ذخایر مگنتتی در استان هرمزگان به نسبت استان های دیگر بر اساس کاوش های فعلی غنی نیست.

حداکثر در استفاده از ذخایر هماتیتی استان می توان روی ظرفیت 30 درصد حساب کرد.

ما الان داریم ذخایر را از استان های دیگر ؛ سنگان و منطقه کرمان حمل می کنیم و به استان هرمزگان می آوریم.

و بعد محصول تولید شده را بر اساس تکالیف قانونی باید دوباره به داخل کشور منتقل کنیم.

این موضوع روی بحث حامل های انرژی، روی بحث استهلاک هایی که ایجاد میکنه و هزینه تمام شده ای که به همراه دارد، مساله جدی  است.

در زمینه کنسانتره سرمایه گذاری‌های خوبی صورت گرفته است.

از لحاظ آیین نامه‌ای باید صادرات شرکت‌های در جوار صنایع را ۱۰۰ درصد افزایش دهند که این موجب تشویق صنایع می‌شود.
سه واحد فولاد هرمزگان، فولاد کاوه و فولاد خوزستان ظرفیت صادرات ۴ میلیارد دلار دارند.

سوال از محمد رضا کریمی مدیرکل دفتر صنایع معدنی وزارت صمت به عنوان مهمان تلفنی: آقای کریمی. کارشناسان می‌گویند عوارض صادارت ابتدای زنجیره با انتهای زنجیره یکی است و خود مشوق خام فروشی است. نظر شما چیست؟
کریمی: در بحث عوارض صادراتی هیئت وزیران این موارد را اصلاح کرده است و تا هفته اول و دوم بهمن ابلاغ می‌شود.
کنسانتره ۵ درصد عوارض دارد که به ۱۵ درصد افزایش یافته است که بیش از حد معمول است.
 آهن اسفنجی ۲ درصد، گندله سازی ۴ درصد و شمش نیم درصد بصورت پلکانی افزایش یافته است.
 در ۹ ماهه امسال ۹ میلیون و ۱۵۶ هزار تن کنسانتره صادر شده است که نسبت به پارسال ۸۰ درصد افرایش صادرات داشته است.

 طبق قانون هیچ محدودیتی برای صادرات نداریم البته الان وزارتخانه محصولات مختلف را شروع کرده، صرفاً تولید کننده و یا بازرگان از طریق گواهی صادراتی بورس کالا می تواند نسبت به صادرات اقدام کند و این همان قسمتی است که دوستان روی آن نظر دارند.

البته تک نرخی شدن ارز این فاصله و اشتیاقی که خیلی‌ها به واسطه این ارز‌ها داشتند برای صادرات این تعهد نداشتن ارزی که اتفاق می‌افتاد با تک نرخی شدن تقریباً جبران می شود.

اما در کنار آن بحثی که ابلاغاتش روی بعضی محصولات هم خورده است به گمرکات اعلام شده است.
امسال تولید کننده و یا بازرگان از طریق رینگ صادراتی بورس می‌تواند صادرات داشته داشته باشد و هر دو باید دارای گواهی باشند.

مجری: از یکم اسفند این اتفاق می‌افتد؟
کریمی : به تدریج برای اینکه باید فرصتی داده شود که افراد بتوانند بار خود را از گمرکات خارج کنند و الان برای سیمانی‌ها این اتفاق افتاده و درحال خرید و فروش اند و تنها رینگ صادراتی دارند و این اثرات مثبتی روی موضوع داشته است.

مجری: کارشناسان مطرح می‌کنند که اگر نیاز به تغییرات بوده چرا اینقدر دیر؟
کریمی: بعضی از اینها در حوزه اختیارات وزارت صمت هم نیست یعنی از نظر وزارت صمت همه موارد و شرایط احصا و فرآیند صورت گرفته است.

مجری: کدام یک از دستگاه‌ها خارج از وزارت صمت مخالف بود و این اتفاق رخ نداد؟
کریمی: وزارت صمت نامه نگاری‌های لازم را انجام داده و موارد را اعلام کرده و البته روی هر بسته روی رینگ صادراتی باید موارد با هماهنگی گمرک صورت گیرد.
حتی برای کارت‌های بازرگانی هم وزارت اقتصاد نظارت دارد و باید هماهنگی بین دستگاهی و سپس اعتبار سنجی صورت گیرد.

مجری: با توجه به ناترازی انرژی ما می بینیم که مجوز‌هایی برای تاسیس صنایع صادر می‌شود. چه منطقی دارد؟
کریمی: در مورد شمش تاپایان امسال تقریباً به ۵۷ میلیون تن ظرفیت می‌رسیم که از این مقدار میزان تولید را برسانیم به ۳۴ میلیون تن یعنی حدود ۶۰ درصد ظرفیت کار می‌کنیم و بقیه خالیست.
از حدود ۴۲ ظرفیت خالی حدود ۱۵ تا ۲۰ درصد مربوط به کسری انرژی است.

مجموع مجوز‌های صادر شده برای سال ۴۰۳ و ۴۰۴ بسیار کم بوده است.

مجری: یعنی الان وزارتخانه با صدور مجوز در سیرجان یا جا‌های کویری مخالف است؟
کریمی: بله

مجری: آیا منتقل میشوند به مکان‌هایی مثل نوار ساحلی؟
کریمی: مجوز‌ها در ۱۰ رشته خاص مثل زنجیره فولاد است که باید از سوی وزارتخانه تاییداتی مثل آب، برق، انرژی، زیست محیطی و تامین مواد اولیه داشته باشد.

مجری خطاب به مهمانان حاضر در استودیو: یکی از گله هیای استانی موضوع مشارکت اجتماعی صنایع در استان هست. آقای فروتن شما سال 1403 میزان مشارکت اجتماعی تان چقدر بوده است؟

فروتن: عددی به خاطر ندارم.

مجری: آقای شما چقدر مشارکت اجتماعی داشته اید؟

رحیم: بیش از 150 میلیارد تومان ما امسال هزینه کرده ایم.

در حوزه ورزش تیم لیگ برتری داریم.