قرآن ترجمه ناپذیر است تفسیر ناپذیر نیست

به گزارش خبرنگار خبرگزاری صدا و سیما؛ حجت‌الاسلام و المسلمین مصطفی بروجردی در مراسم رونمایی از تفسیر ۱۰ جلدی قرآن کریمش با عنوان «شمس» گفت:​ ما هر چقدر بکوشیم نمی‌توانیم ظرفیت آیه‌های قرآن را در واژگان جا بدهیم بیش از ۵۷ ترجمه داشته‌ایم که دلپذیر نیستند و بنده معتقدم قرآن ترجمه‌ناپذیر است، اما تفسیرناپذیر نیست و ما باید راز قرآن را در تفسیر‌ها جست و جو کنیم و قرآن انسان را به تدبر و تأمل دائمی توصیه کرده است.

وی در ادامه این مراسم با تشکر ویژه از میهمانان و به ویژه آیت‌الله محقق داماد و پیام دکتر محمد جواد ظریف، افزود: خود را لایق تفاسیر شایسته نمی‌دانم و خوشحالم که توانستم بخشی از عمر خود را در راستای تفسیر قرآن به کار گیرم و تفسیری ارائه دهم که شاید ضعف‌ها و کاستی‌هایی نیز داشته باشم که با کمک بزرگان این نواقص نیز رفع می‌شود.

این مفسر و پژوهشگر تفسیر قرآن کریم در ادامه گفت:​ برخی شاید بگویند چرا ترجمه آیات در این قرآن ارائه نشده است و دلیل این‌که معنا را به مفهوم ترجمه در این کتاب نیاورده‌ام این است که معتقدم قرآن ترجمه‌ناپذیر است، اما تفسیرناپذیر نیست.

حجت‌الاسلام و المسلمین بروجردی افزود:​ ما باید راز قرآن را در تفسیر جست و جو کنیم آن هم با تأمل؛ تدبر توصیه دائمی قرآن کریم است و تدبر یعنی در وادی قرآن حرکت‌کردن و قرآن را پیامبر خود قراردادن است.

وی گفت: دلیل این همه مشکلات در جامعه این است که ما می‌خواهیم از قرآن جلو بزنیم و چیز‌هایی را وارد قرآن می‌کنیم که جزو قرآن نیست، اگر اجازه بدهیم قرآن جلوی ما باشد بیشتر از آن بهره خواهیم برد.

حجت‌الاسلام و المسلمین بروجردی با اشاره به سخنان آیت الله محقق داماد افزود: جناب محقق داماد در سخنان خود به این موضوع اشاره کردند که بنده از شعر در کتاب استفاده نکرده‌ام، بله این امر به طور کامل درست است، زیرا معتقدم شعر تفسیربردار نیست، شاید در کل تفسیر این ۱۰ جلد به عدد انگشتان دست در این کتاب شعر پیدا نکنیم.

این مفسر و پژوهشگر تفسیر قرآن کریم گفت: برخی شاید بگویند چرا ترجمه آیات در این قرآن ارائه نشده است و دلیل این‌که معنا را به مفهوم ترجمه در این کتاب نیاورده‌ام این است که معتقدم قرآن ترجمه ناپذیر است، اما تفسیر ناپذیر نیست.

وی افزود: ​ما هرچقدر بکوشیم نمی‌توانیم معانی آیات را فقط در واژگان بیان کنیم، بیش از ۵۷ ترجمه تاکنون صورت گرفته است که هیچ یک از آن‌ها دلنشین نیستند، حتی برای ترجمه بسم‌الله‌الرحمن‌الرحیم نیز قلمی به اندازه فلک می‌خواهیم.

حجت‌الاسلام و المسلمین بروجردی با تأکید بر اینکه تفسیر ۱۰ جلدی شمس حاصل ۱۰ سال سکوت متأملانه در واژه واژه قرآن است، گفت:​ ما باید راز قرآن را در تفسیر جست و جو کنیم آن هم با تأمل. تدبر توصیه دائمی قرآن کریم است و تدبر یعنی در وادی قرآن حرکت‌کردن و قرآن را پیامبر خود قراردادن است.

وی افزود: دلیل این همه مشکلات در جامعه این است که ما می‌خواهیم از قرآن جلو بزنیم و چیز‌هایی را وارد قرآن می‌کنیم که جزو قرآن نیست، اگر اجازه بدهیم قرآن جلوی ما باشد بیشتر از آن بهره خواهیم برد.

در این مراسم، معاون فرهنگی جهاد دانشگاهی نیز با تبریک سالروز ولادت امام حسن عسگری (ع) و با تشریح فعالیت‌های جهاد دانشگاهی در عرصه امور قرآنی، گفت: فعالیت‌های فرهنگی جهاد دانشگاهی بر مبنای قرآن شروع شده است و فعالیت‌هایی را در حوزه و دانشگاه داشته است، همچنین با راه‌اندازی خبرگزاری قرآنی ایکنا به فعالیت‌های قرآنی در عرصه خبر پرداخته است.

عیسی علیزاده افزود:​ در حوزه پژوهش و آموزش نیز کارآفرینی‌هایی داشته‌ایم، ​ خبر‌های خبرگزاری ایکنا به ۱۹ زبان ترجمه می‌شود و بنده از مؤسسه بوستان کتاب به دلیل همکاری‌هایی که با ما داشته‌اند قدردانی و تشکر می‌کنم.

معاون سیاسی وزیر خارجه نیز در این مراسم گفت: ​دلیل حضور بنده در اینجا ادای دینی بود از طرف خود و همکارانم در وزارت امور خارجه به دکتر بروجردی. ایشان از سفرای موفق ما در واتیکان و دیگر کشور‌ها بوده و اکنون در تونس مشغول فعالیت است.

سید عباس عراقچی افزود:​ ایشان همواره از نهایت وقت خود بهترین استفاده را داشته و در بیش از ۱۰ سال موفق شده که این اثر ارزشمند را ارائه دهد؛ اثری که از همان روز‌های اول به زعم بنده و جناب دکتر ظریف در جریان تحقیق و پژوهش آن بودیم و آقای ظریف پیش از این ابراز علاقه برای ترجمه این اثر به زبان انگلیسی کرده بود به دلیل مشغله کاری موفق به این امر نشد.

معاون وزیر خارجه گفت: دکتر بروجردی در این تفسیر یک نگاه جهانی دارد و تفسیر ایشان به زبان ساده و روز برای همگان قابل فهم است، زیرا وی با زبانی که برگرفته از علم و دانش است مفاهیم ارزشمند روز را برای همگان بیان کرده است.

در ادامه، معاون فرهنگی سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی با بیان دو نکته درباره حضور خود در این مراسم، گفت: این یک افتخاری برای نظام مقدس جمهوری اسلامی است که یک دیپلمات و سفیر اندیشمند توانسته است مجموعه تفسیر شمس را پدید آورد، ​ این تفسیر امروز در سطح بین‌الملل قابل قبول است و این ۱۰ جلد به جهانیان نشان می‌دهد که سفرای ما تا چه اندازه به ترویج فرهنگ اصیل اسلام اهمیت می‌دهند.

سید محمد حسین هاشمی افزود: سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی به دنبال چنین فرصت‌هایی است که از اینگونه اثر‌های ارزشمند حمایت کند و ما درصددیم این اثر را زبان عربی، انگلیسی و فرانسه ترجمه کنیم و در سطح بین‌الملل آن را ارائه دهیم.

نگارش تفسیر شمس که به شرح معارف سوره‌های قرآن می‌پردازد، سال‌ها پیش توسط مصطفی بروجردی شروع شد و اکنون پس از ۱۱ سال نگارش در قالب یک دوره ۱۰ جلدی منتشر شده است. مؤسسه انتشاراتی «بوستان کتاب» قم این تفسیر را منتشر کرده است.

مخاطبان می‌توانند نسخه اندروید و IOS آن را در گوشی‌های خود داشته باشند.