تغذیه سالم ضروری برای سالمندان

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما مرکز خوزستان ، کارشناس گروه بهبود تغذیه معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی اهواز با تشریح نیاز‌های تغذیه‌ای سالمندان، داشتن یک رژیم غذایی سالم شامل غذای ساده و کم حجم را به این گروه سنی توصیه کرد.

آمنه مصیبی دهکردی اظهار داشت: نیاز افراد به مواد مغذی متاثر از داروها، بیماری‌ها و پدیده‌های بیولوژیکی در دوران میانسالی و سالمندی در افراد مختلف متفاوت است.

وی افزود: مهمترین توصیه تغذیه دوران سالمندی تهیه غذای ساده و کم حجم است که تمامی نیاز‌های سالمند را به مواد مغذی تامین کند بنابر این انتخاب نوع غذا در برنامه غذایی روزانه از اهمیت خاصی برخوردار است.

مصیبی دهکردی ادامه داد: نکته اساسی در برنامه غذایی سالمندان مصرف مواد غذایی پرفیبر، کم نمک، کم چرب و کم کلسترول مانند شیرو لبنیات کم چرب و کاهش مصرف روغن، کره و خامه است.

این کارشناس تغذیه گفت: مصرف روزانه ۶ تا هشت لیوان مایعات با اولویت آب برای افراد مسن برای پیشگیری از یبوست و کم آبی بدن توصیه می‌شود؛ از آنجایی که افراد مسن با وجود نیاز واقعی به مایعات کمتر احساس تشنگی می‌کنند به همین دلیل مستعد کم آبی بدن و یبوست هستند.

وی با اشاره به اینکه با افزایش سن نیازبه انرژی کاهش و در نتیجه نیازمتابولیسمی بدن به انرژی کمتر از سایر گروه‌های سنی است اظهار داشت: افراد مسن فعالیت بدنی کمتری دارند و نیازمند غذای کمتری برای ثابت نگه داشتن وزن خود هستند بنابراین برای محدود کردن دریافت انرژی در سالمندان توصیه می‌شود غذا‌های کم حجم و غنی از مواد مغذی بیشتر و مصرف مواد شیرین و چربی‌ها کاهش یابد.

مصیبی دهکردی اضافه کرد: پروتئین مورد نیاز در سالمندان باید از منابع با کیفیت بالا از جمله گوشت‌های کم چرب، مرغ، ماهی، سفیده تخم مرغ، فرآورده‌های لبنی بدون چربی یا کم چربی تامین شود غلات وحبوبات نیز از منابع گیاهی پروتئینی هستند و اگر با هم مصرف شوند تمام اسید آمینه‌های ضروری مورد نیاز بدن تامین می‌شود.

کارشناس تغذیه گروه بهبود تغذیه معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی اهواز به سالمندان توصیه کرد: نیمی از پروتئین مصرفی از نوع حیوانی و مصرف گوشت به صورت متعادل یعنی سه نوبت در هفته مصرف شود و مصرف چربی‌ها باید محدود باشد.

وی گفت: با افزایش سن مقدار توده چربی بدن سالمندان افزایش و در نتیجه احتمال ابتلا به چاقی و خطر ابتلا به بیماری‌هایی از جمله فشارخون، دیابت و بیماری قلبی نیز بیشتر می‌شود بنابراین کنترل شدید چربی خون برای سنین ۵۰ تا ۷۰ سال مفید است؛ به طور کلی میزان کلسترول مصرفی سالمندان باید کمتر از ۳۰ میلی گرم در روز باشد.

مصیبی دهکردی ادامه داد: جذب کلسیم و ویتامین دی بدن با افزایش سن کاهش می‌یابد پس با افزایش سن نیاز بدن به مصرف منابع غنی کلسیم مانند شیر و لبنیات و ویتامین دی بیشتر خواهد شد.

این کارشناس تغذیه بیان کرد: در این گروه سنی میزان تولید ویتامین دی در پوست از طریق نور آفتاب کاهش می‌یابد که در این راستا مصرف جگر و روغن کبد ماهی برای تامین ویتامین دی توصیه شده است.

وی توصیه کرد: تمام افراد بالای ۶۰ سال یک هزار تا یک هزار و ۵۰۰ میلی گرم در روز کلسیم دریافت کنند که این میزان از طریق مواد غذایی غنی از کلسیم و مکمل‌های دارویی تامین می‌شود.

مصیبی دهکردی اظهار داشت: با افزایش سن توانایی جذب ویتامین B ۱۲ بدن کاهش می‌یابد که مصرف گوشت قرمز، ماهی، شیر و تخم مرغ به عنوان منابع این ویتامین با در نظر گرفتن ملاحظات و بیماری‌های زمینه‌ای فرد سالمند مناسب است.

این کارشناس تغذیه ادامه داد: کمبود ویتامین B ۶ به علل مختلف در سالمندان شایع است، چون با بالا رفتن سن متابولیسم این ویتامین افزایش و جذب آن کاهش می‌یابد، در این گروه سنی به علت مصرف ناکافی گوشت دریافت این ویتامین کاهش می‌یابد بنابراین توصیه می‌شود به طور منظم منابع غنی این ویتامین ازجمله انواع گوشت، جگر، شیر، تخم مرغ، حبوبات وغلات کامل یعنی پوست نگرفته مصرف شود.

وی به کم خونی فقرآهن در سالمندان اشاره کرد و گفت: این نوع بیماری نسبت به افراد دیگر شیوع کمتری دارد، اما در افراد مصرف کننده غذا‌های کم انرژی یا مشکوک به سوء تغذیه شایع است و روزانه به طور متوسط هفت میلی گرم آهن برای زنان و مردان لازم است.

مصیبی دهکردی بیان کرد: زرده تخم مرغ، گوشت، ماهی، جگر حبوبات و سبزیجات برگ سبز تیره مانند جعفری، برگ چغندر، جعفری، گشنیز از منابع آهن هستند.

این کارشناس تغذیه اضافه کرد: مصرف عنصر روی نیز درسالمندان پایین است و ممکن است جذب کمتری داشته باشند که برخی از عوامل مانند مصرف مکمل‌های آهن و کلسیم می‌تواند جذب این عنصر را مختل و یا ترشح آن را در ادرار افزایش دهد که در این گونه شرایط مصرف مکمل روی تجویز می‌شود.

وی ادامه داد: علائم کمبود روی شبیه علائمی است که به طور طبیعی همزمان با سالمندی بروز می‌کند که کاهش حس چشایی و انواع التهابات پوستی از آن جمله است؛ جگر، گوشت، شیر، حبوبات و گندم از منابع غنی روی هستند.

مصیبی دهکردی گفت: منیزیم یکی از املاح موثر در استحکام و مقدار توده عضلانی بدن است کمبود این عنصر از مشکلات تغذیه‌ای دردوره سالمندی است و درافراد مبتلا به سوء تغذیه و سندرم‌های سوء جذب بیشتر مشاهده شده؛ آجیل، لوبیای سویا، دانه کامل ذرت، ادویه ها، اسفناج، نخود سبز، جگر و گوشت گاو از منابع منیزیم محسوب می‌شوند.

کارشناس تغذیه گروه بهبود تغذیه معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی اهواز در خصوص غربالگری سالمندان توضیح داد: با توجه به اهمیت تشخیص به موقع سوء تغذیه در سالمندان، یکی از خدمات مراکز جامع سلامت مراقبت از این گروه به ویژه غربالگری تغذیه‌ای است به گونه‌ای که وزن سالمند توسط مراقبین سلامت به شکل مستمر کنترل می‌شود و هر گونه کاهش وزنی علامت خطر سوء تغذیه به شمار می‌رود.

وی افزود: مراقبین سلامت براساس شاخص توده بدنی یا BMI سالمند بررسی‌های لازم را انجام می‌دهند به گونه‌ای که اگر توده بدنی ۲۱ و بالاتر و یا کمتر از ۲۱ باشد توصیه‌های لازم به آن‌ها ارایه می‌شود.

بیشتر بخوانید : دیابت؛ قاتل خاموش انسان

مصیبی دهکردی ادامه داد: تمام سالمندان برای مراقبت سالمندی و ارزیابی کلی از وضعیت تغذیه‌ای می‌توانند به نزدیکترین مرکز خدمات جامع سلامت مراجعه کنند.