مسجد وکیل، یادگاری از کریم خان زند

به گزارش گروه وب گردی خبرگزاری صدا و سیما؛ از آنجایی که ویروس منحوس کرونا امکان سفر و بازدید آثار تاریخی را از همگان سلب کرده، با شما همراه می‌شویم تا در گردشگری مجازی، با زیبایی های تاریخی ایران زمین آشنا شویم. در این بخش مسجد وکیل شیراز را به شما معرفی می کنیم.

در غرب بازار وکیل و در انتهاى بخش شمشیرگرها، مسجد وسیع بسیار زیبایى احداث شده که به اسم مسجد سلطانى وکیل یا این که مسجد وکیل معروف است. مسجد وکیل یکی‌از قدیمی‌ترین مساجد شیراز است که در دوره‌ی کریم خان زند، با به کار گیری از بهترین مصالحی که در آن زمان دردسترس بوده ایجاد شده است. این مسجد زیبا که از حیث هنری و معماری حائز اهمیت است.

تاریخچه مسجد وکیل:
بسیاری از ما کریم خان زند را میشناسیم، پادشاهی که در زمان حکومت خویش، بنا‌های با ارزش و باشکوهی را در کشور‌ایران بنا نهاد و میراثی با ارزش از خویش بر جای گذاشت. شهر شیراز مرکز فرماندهی او بود و همواره در معرض توجه پادشاه قرار داشت. وی در حین حکومتش این شهر را به یکی‌از نقاط چشم نواز و آباد آن زمان تبدیل کرد و بنا‌هایی خیره کننده را در آن ساخت. مسجد وکیل، حمام وکیل و بازار وکیل عماراتی به جای مانده از همان زمان میباشند که به مجموعه وکیل شهرت دارند. مبنی بر اسناد، تاریخ ساخت مسجد به سال ۱۱۸۷ هجری قمری باز میگردد. اطلاعات نوشته‌های کهن ایران نشان میدهند که معماران و سازندگان مسجد وکیل، هم‌زمان با احداث ساختمان میدان و بازار به ایجاد این بنای مذهبی مشغول بوده اند. نقل قول‌ها و متون تاریخی حکایت از این دارند که مسجد وکیل به وسیله حسین علی میرزا فرمانفرما -پسر فتحعلی‌شاه قاجار- بازسازی شده‌است. بخشی از کاشی کاری‌های طاق‌ها هم بوسیله اداره حفاظت آثار باستانی مورد نوسازی قرار گرفته اند و پس از انقلاب هم بودجه‌هایی برای کف سازی و نوسازی آن اختصاص داده شده‌است.

معماری مسجد وکیل:
در سال ۱۱۸۷ هجری، همزمان با ساخت بازار وکیل این مسجد زیبا در فضایی با مساحت ۸،۶۶۰ مترمربع به دستور کریم خان زند در شیراز ساخته شد. مسجد وکیل یا مسجد سلطانی، مسجدی تاریخی مربوط به دوره زندیان است. این مسجد در غرب بازار وکیل و در انتهای راستهٔ شمشیرگر‌ها واقع شده‌است. مسجد وکیل دارای وسعتی بالغ بر ۸ هزار و۶۶۰ متر مربع می‌باشد. طرح این مسجد دو ایوانی بوده و دارای دو شبستان شرقی و جنوبی است. شبستان جنوبی با ستون‌های سنگی یکپارچه و مارپیچ از شاخصه‌های معماری ایرانی و از مناطق دیدنی این مسجد است که دارای ۴۸ ستون سنگی یکپارچه می‌باشد. وسعت این شبستان در حدود ۵ هزار متر مربع است و منبر ۱۴ پله‌ای یکپارچه از سنگ مرمر سبز، از زیبایی‌های قسمت شبستان می‌باشد. گفته می‌شود که این سنگ مرمر به دستور کریم خان از مراغه به شیراز آورده شد تا در شبستان این مسجد استفاده شود.
در بازدید از سمت شمالی مسجد، طاق بلندی را می‌بینید که همه آن را به نام طاق مروارید می‌شناسند، اگر به جزئیات دور این طاق دقت کنید خوشنویسی زیبایی از یکی از سوره‌های قرآن شما را با هنر هنرمندان آن زمان آشنا می‌کند. یکی از جلوه‌های مسجد که جذابیت زیادی به معماری اش داده است کاشی کاری‌ها صحن و ایوان‌های شمالی و جنوبی است که از انواع هفت رنگ و معرق هستند.
برای ورود به مسجد باید به سمت شمال آن بروید، اما قبل از اینکه به داخل صحن آن وارد شوید کاشی کاری‌ها و مقرنس‌های زیبایی که در دو طرف سردر ورودی قرار دارد توجه شما را به خود جلب می‌کنند. از این در ورودی به مسجد که رفتید دو راهرو به سمت چپ و راست شما را به داخل مسجد هدایت می‌کنند.

مسجد وکیل که بین بازار و حمام وکیل قرار دارد در گذشته محل برگزاری نماز جمعه بوده است و یکبار در زمان قاجاریه مرمت شد تا اینکه در تیرماه سال ۱۳۱۱ در لیست آثار ملی ایران قرار گرفت تا توسط این سازمان مورد مراقبت و حفاظت قرار گیرد. این مسجد در نزدیکی میدان پر رفت و آمد شهرداری قرار دارد و از میدان با چند دقیقه پیاده روی می‌توانید خودتان را به این مسجد معروف برسانید.