گران‌ترین شئ جهان چیست؟

به گفته‌ ناسا، ممکن است همان‌طور که یک سیاره‌ اولیه در حال شکل‌گیری بوده، از سوی جرم دیگری در منظومه‌ شمسی مورد اصابت قرار گرفته، گوشته و پوسته خود را از دست داده و اکنون تنها هسته‌ این سیارک باقی مانده است.

 

 

 

 

از این رو، جدا از ارزش مادی آن، از لحاظ علمی نیز به شدت خاص و حائز اهمیت بسیار بالا‌ است؛ چرا که به ما درباره مطالعه هسته‌ سیاره‌ها، از جمله سیاره‌ خودمان، کمک بسیار زیادی می‌کند.

 

اخترشناسان با داده‌های جدید تلسکوپ هابل تخمین زدند که سیارک سایکی ۱۶ (۱۶ Psyche) انباشته از فلزاتی به ارزش ۱۰ هزار کوادریلیون دلار است!

 

تصور می‌شود ارزش فلزاتی که در سایکی ۱۶ انباشته شده‌اند، ده هزار کوادریلیون دلار برسد؛ (۱۹^۱۰ دلار) این در حالی است که ارزش کل اقتصاد جهان در سال گذشته حدود ۱۴۲ تریلیون دلار بود.

 

سایکی ۱۶ یکی از بزرگ‌ترین سیارک‌های سرگردان در منظومه شمسی است که قطر آن به ۲۲۶ کیلومتر می‌رسد. این سیارک که با جرم حدود ۳۰ تریلیون کیلوگرم در فاصله ۳۷۰ میلیون کیلومتری زمین قرار گرفته، در حد فاصل مدار مریخ و مشتری در حال چرخش به دور خورشید است.

 

سطح سایکی ۱۶ بر خلاف دیگر سیارک‌ها که معمولاً سنگلاخی یا یخی است، صاف و صیقلی و از جنس فلز به‌نظر می‌رسد. اخترشناسان با توجه به چگالی و میزان تراکم این سیارک تصور می‌کنند که سایکی ۱۶ هسته باقیمانده سیاره‌ای باشد که در نهایت نتوانسته است شکل بگیرد.

 

تریسی بکر، دانشمند مؤسسه تحقیقاتی ساوت‌وست آمریکا، می‌گوید: «ما شهاب‌سنگ‌هایی را دیده‌ایم که بیشتر از فلز ساخته شده‌اند، اما سایکی ۱۶ از این نظر می‌تواند منحصر‌به‌فرد باشد؛ به این معنی که همه آن از آهن و نیکل ساخته شده است.»

 

آهن و نیکل، بیشتر در شهاب‌سنگ‌های فلزی و در هسته‌های متراکم سیاره‌ها یافت می‌شوند. سیاره ما زمین نیز از این قاعده مستثنی نیست و از یک هسته فلزی به‌علاوه گوشته و پوسته تشکیل شده است.

 

تلسکوپ هابل با تمرکز روی دو طرف سطح این سیارک داده‌هایی ارسال کرده که نشان از وجود نوار‌های جذب فرابنفش اکسید آهن است. بکر در این‌باره می‌گوید: «این موضوع نشان می‌دهد در سیارک مذکور واکنش اکسید شدن در حال انجام است که می‌تواند نتیجه برخورد باد‌های خورشیدی به سطح آن باشد.»

 

اخترشناسان احتمال می‌دهند سطح سیارک به‌طور یکدست پوشیده از آهن باشد، هرچند ۱۰ درصد آهن نیز برای ایجاد نوار‌های جذب فرابنفش اکسید آهن مشاهده‌ شده کافی است. در هر صورت تا زمانی که پژوهشگران نتوانند سطح سیارک را از نزدیک بررسی کنند، نخواهند توانست با قطعیت درباره جنس آلیاژ آن نظر دهند.

 

به همین منظور ناسا قصد دارد در سال ۲۰۲۲ فضاپیمایی را برای مطالعه سطح سایکی ۱۶ به فضا پرتاب کند. اگر همه چیز مطابق برنامه پیش برود، این مدارگرد در سال ۲۰۲۲ به فضا پرتاب می‌شود و در ژانویه ۲۰۲۶ به نزدیکی سایکی ۱۶ خواهد رسید و قرار است حداقل ۲۱ ماه به تحقیق و مطالعۀ این سیارک بپردازد.

 

طبق گفته ناسا، آن‌چه این سیارک را منحصر به فرد می‌کند، این است که به نظر می‌رسد داشتن هسته - آهن نیکل آن به عنوان یک سیاره اولیه است.

 

به گفته‌ یکی از دانشمندان ناسا، آن‌چه باعث جذابیت این سیارک و دیگر سیارک‌ها می‌شود، این است که آن‌ها عناصر سازنده منظومه شمسی محسوب می‌شوند. درک این که چه چیزی واقعاً یک سیاره را تشکیل می‌دهد و دیدن درون یک سیاره واقعا جذاب است. به محض رسیدن به این سیارک ما خواهیم فهمید که آیا دانش ما درباره‌ هسته سیاره‌های اولیه درست است یا خیر. حتی اگر جواب منفی نیز باشد، همان‌قدر شگفت‌آور و هیجان‌انگیز است.

 

ناسا قصد ندارد این سیارک بزرگ را به خانه بیاورد. به علاوه هنوز فناوری لازم جهت استخراج فلزات ارزشمند این سیارک را ندارد. محققان در سال ۲۰۱۷ به CBS News گفته‌اند که آنها قصد استفاده از ارزش ترکیب سیارک را ندارند.

 

کارول پولانسکی، یکی از دانشمندان ارشد ناسا به خبرگزاری CBS گفته است: ما قصد داریم درباره شکل گیری سیاره‌ها یاد بگیریم، اما قصد نداریم هیچ یک از این مواد را به زمین بیاوریم و از آن‌ها برای صنعت استفاده کنیم.

 

 

 

 

 

بِکِر در مطالعه‌ خود به وسیله تلسکوپ فضایی هابل از دو نقطه‌ مشخص، این سیارک را رصد کرد تا بتواند هر دو سمت سایکی ۱۶ را ببیند. همچنین این سیارک را در طول موج فرابنفش بررسی کرد تا بتواند جزییات بیشتری درباره‌ سطح آن کشف کند.

 

بکر گفت: «ما توانستیم برای نخستین بار روی سیارک‌ها آن‌چه را که فکر می‌کنیم نوار جذبی فرابنفش آهن‌اکسید است، شناسایی کنیم. این نشان می‌دهد که اکسیداسیون در این سیارک رخ می‌دهد که می‌تواند نتیجه‌ برخورد باد‌های خورشیدی باشد.»

 

باد خورشیدی، جریانی از ذرات باردار است که از جو داغ بیرونی خورشید به نام تاج (Corona) خورشید منتشر می‌شود. این باد، بیشتر با نام آب ‌و هوای فضایی شناخته می‌شود و همان چیزی است که باعث ایجاد شفق‌های قطبی در جو زمین شده است و در سایکی ۱۶ می‌تواند اثرات بیشتری داشته باشد.

 

 

 

 

بکر، در رصد‌های خود دریافت که بیشتر سطح سیارک می‌تواند از آهن خالص باشد. گرچه خاطرنشان کرد که وجود حتی مقدار کمی آهن می‌تواند بر مشاهدات فرابنفش چیره شود و در عمل ممکن است ۱۰ درصد سطح، از جنس آهن باشد.

 

با این وجود، هنگام مشاهده‌ سایکی ۱۶ این سیارک به طور فزاینده‌ای، در طول موج‌های فرابنفش بازتاب می‌کند. بکر گفت: «این چیزی است که ما باید بیشتر مطالعه کنیم. این می‌تواند نشانه‌ قرار گرفتن آن در فضا برای طولانی ‌مدت باشد. این نوع روشنایی، بیشتر به معرض آب ‌و هوای فضایی بودن، نسبت داده می‌شود.»

 

آن‌چه مقاله‌ بکر به طور واضح بیان می‌کند، این است که گرچه کمّی کردن مقدار آهن موجود در سایکی ۱۶ می‌تواند دشوار باشد، اما این یک جرم منحصر به‌فرد است و دانشمندان نمی‌توانند آن را با چیز دیگری مقایسه کنند.