نقش آبخیزداری در کاهش آثار مخرب سیل

چکیده نشست پژوهشی:

• رهبر معظم انقلاب مورخ 13 فروردین 1398در جلسه ویژه اقدامات و امدادرسانی به استان­های سیل زده کشور بر انجام اقدامات جامع و پیشگیرانه برای مدیریت سیلاب از جمله " آبخیزداری " و "حفظ مراتع و جنگل­ها" بعنوان موضوعات بسیار مهم تاکید فرمودند.
• در سال گذشته 200 میلیون دلار از صندوق توسعه ملی به دستور مقام معظم رهبری به مسئله آبخیزداری و آبخوان‌داری کشور اختصاص یافت.
• ارزیابی سیل ­های گذشته نشان می­ دهد در مناطقی که فعالیت­ های آبخیزداری و آبخوانداری بطور کامل انجام گرفته است در 33% موارد مانع از شکل گیری سیلاب و در 67% الباقی باعث کاهش چشمگیر سیلاب (کاهش دبی اوج، کاهش حجم سیلاب و تاخیر در زمان تمرکز سیلاب) گردیده است.
• طرح‎های آبخیزداری و آبخوانداری، بیش از 2 میلیارد مترمکعب از سیلاب­ های اخیر را کنترل و مهار کردند.
• انواع اقدامات مديريتي و حفاظتی، بيولوژيکي، بيومکانيکي و ميکانيکي از جمله راهها در زمينه آبخيزداري و آبخوانداري است.
• طبق برآورد پژوهشکده حفاظت خاک و آبخیزداری کشور تعداد 450 شهر و 8650 روستا و آبادی در معرض تهدید سیل و بیش از 1600 سیل در دهه اخیر (90) و متوسط خسارت هر سیل 400 میلیارد ریال بوده است.

پژوهش خبری صدا وسیما: کمبود انرژی انسان را برآن داشته که از منابع تجدید شونده موجود همچون آب و خاک و پوشش گیاهی حداکثر استفاده را بنماید. از طرف دیگر استفاده غیراصولی از این منابع باعث ایجاد سیلابهای مخرب، فرسایش­ های تشدید شونده و خسارات جبران ناپذیر به مراکز اقتصادی و پرشدن سدها خسارت به تأسیسات آبی، زمین ­های کشاورزی و ایجاد خسارت حتی برای نسل ­های فعلی و آینده گردیده است.

آبخیزداری و آبخوان‌داری یکی از اقدامات مؤثر در کنترل سیلاب است؛ که این مسئله در سال‌های اخیر مورد تأکید مقام معظم رهبری واقع شده بود و در سال گذشته 200 میلیون دلار از صندوق توسعه ملی به دستور مقام معظم رهبری به این مسئله اختصاص یافت. پیش‌بینی رهبر معظم انقلاب اسلامی برای انجام اقدامات آبخیزداری در کشور در مواقع خشکسالی و ترسالی نشان‌دهنده اهمیت مسئله آبخیزداری در کشور برای جلوگیری از وقوع سیلاب‌های ویرانگر در زمان ترسالی و ذخیره آب در زمان خشکسالی است. همچنین رهبر معظم انقلاب مورخ 13 فروردین 1398در جلسه ویژه اقدامات و امدادرسانی به استان­های سیل زده کشور بر انجام اقدامات جامع و پیشگیرانه برای مدیریت سیلاب از جمله " آبخیزداری " و "حفظ مراتع و جنگل­ها" بعنوان موضوعات بسیار مهم تاکید فرمودند.

بر اساس بررسی­ ها، بیش از ۲ میلیارد مترمکعب از سیلاب­ های اخیر با اجرای فعالیت ­های آبخیزداری و آبخوانداری کنترل و پس از تعدیل سیلاب به درون آبخوان­ ها هدایت شده است. چنانچه این حجم از سیلاب در سطح حوزه­ های آبخیز در مناطق بالادست کنترل نمی­ شد، ابعاد فاجعه سیل اخیر بسیار بیشتر بود.

در همين راستا، گروه اقتصاد پژوهش خبري در ادامه سلسله نشست­هاي کارشناسي خود به بررسی نقش آبخیزداری در کاهش آثار مخرب سیل، سیمای حوزه آبخیز کشور و چالش­ ها و مشکلات حوزه­ های آبخیز کشور، با حضور آقایان دکتر خسرو شهبازی، معاون آبخیزداری، امور مراتع و بیابان سازمان جنگل­ها، مراتع و آبخیزداری کشور و دکتر هوشنگ جزی، مدیرکل دفتر آبخیزداری و حفاظت خاک سازمان جنگل­ ها، مراتع و آبخیزداری کشور اختصاص داده است.

متن کامل این مطلب در اینجا قابل دریافت است.

پژوهش خبری // علی قنبری شیر سوار