پیشگامی بوئینگ بر ایرباس در برجام

پژوهش خبری صدا و سیما: تحلیل و جمع‌بندی مهم‌ترین اظهارات و اقدامات مقامات جمهوری اسلامی ایران، آمریکا، اروپا و آژانس بین المللی انرژی اتمی پس از برجام؛ «تاکید آمانو بر پایبندی ایران به تعهدات برجامی خود و واکنش سفیر و نماینده دائم ایران در آژانس به این گزارش ، همکاری نفتی رویال داچ شل و شرکت ملی نفت ایران، عدم توافق نمایندگان آمریکایی برای تحریم های بیشتر علیه ایران ، مذاکرات شرکت بوئینگ و ایران در خصوص خرید هواپیما ، جلسه سه جانبه ایران ، چین و آمریکا درباره بازطراحی رآکتور آب سنگین اراک و گزارش برجامی ظریف به مجلس » از جمله مهم ترین موضوعاتی هستند که در بازه زمانی 17/ 03/ 95 تا 23 /03/ 95 در خصوص برجام رسانه ­ای شدند.

« عدم توافق نمایندگان آمریکایی برای تحریم ­های بیشتر علیه ایران » از دیگر خبرهای برجامیِ مهم هفته گذشته البته در حوزه ­ی تحریمی است. بر این اساس خبرگزاری­ ها اعلام کردند:بن کاردین عضو کمیته روابط خارجی سنای آمریکا اعلام کرد : نمایندگان آمریکایی هنوز در خصوص یک طرح پیشنهادی برای اعمال تحریم ­های جدید علیه ایران و تمدید قانون تحریم ­ها علیه تهران، متحد نشده ­اند تا بتوان این طرح را به قانون تبدیل کرد. این خبر از جهات مختلفی با اهمیت است. اولا؛ از ناکامی جناح تندرو و لابی صهیونیستی در آمریکا (هر چند محدود به مقطع خاصی)حکایت دارد. ثانیا؛ نشان از دشمنی پایان ناپذیر آمریکا در خصومت با ایران دارد.ثالثا؛ دشمن دائمی را اعتماد نشاید! و اینجاست که «درستی و تیزبینانه بودن هشدارهای رهبر معظم انقلاب در خصوص خوی استکباری غرب» دو صد چندان تایید می­ شود.

و اما «مذاکرات شرکت بوئینگ و ایران در خصوص خرید هواپیما» دیگر خبرِ برجامی اقتصادی این هفته بود. جالب است که پس از خبرهای منفی چند ماه گذشته مبنی بر ناممکن بودن همکاری بوئینگ با ایران به دلایل مختلف حال مقامات این شرکت از دریافت مجوز از واشنگتن برای این همکاری خبر داده ­اند . به گزارش خبرگزاری­ فارس : شرکت آمریکایی بوئینگ با تائید آغاز مذاکرات با ایران، گفت این شرکت در حال بررسی نیازهای خطوط هوایی ایران است و در این زمینه از دولت آمریکا مجوز دریافت کرده است. این در حالی است که «جان لی های» مدیر فروش ایرباس در سخنانی در هفته گذشته با اشاره به نگرانی بانک از تامین اعتبار قراردادهای این شرکت و ایران گفت: بانک‌ها می‌ترسند خرید ۱۱۸ هواپیمای ایران را تأمین مالی کنند و اگر ایران فکری برای بندهای مالی قرارداد خود نکند، فروش هواپیما لغو خواهد شد. البته نکته جالبتر که این هفته تداوم آن را دیدم این است که همزمان با این خبر رسانه­ ها خبرِدیگری که حائز اهمیت زیادی است بازتاب بخشیدند البته تداوم خط خبری یاد شده در روزهای شکاف جدی در ساختار تحریم ­ها و آغاز افول قدرت تحریمی آمریکا را نوید می­ دهد.

و اما آخرین مطلب مهم برجامی این هفته اختصاص دارد به خبرِ « جلسه سه جانبه ایران ، چین و آمریکا درباره بازطراحی رآکتور آب سنگین اراک».. البته این خبر، ادامه خط خبری هفته گذشته مبنی بر در راه آمریکا بودن محموله آب سنگین اراک» است . خبرگزاری الف در این خصوص گزارش کرد: بهروز کمالوندی سخنگوی سازمان انرژی اتمی از برگزاری نشست سه جانبه ایران، چین و آمریکا با محوریت بازطراحی رآکتور آب سنگین اراک در وین خبر داد و گفت: بر این اساس، به آنها(آمریکایی ­ها) گفته‌ایم که ما یکسری تضمین‌های عینی، شفاف و مشخص می‌خواهیم و تضمین‌ها نباید در قالب ضمانت‌های قراردادی باشد.. ناگفته نماند که تلاش تیم مذاکراتی برای احتیاط بیشتر و گرفتن تضمین­ های بیشتر همگی در راستای الزامات نُه­ گانه رهبر معظم انقلاب است و بدین ترتیب امید می ­رود صرفه و صلاح منافع ملی بیشتر مراعات شود.

حال سئوال مهمی که به ذهن می رسد این است که اساسا آیا امکان این معامله با توجه به مصوبه ممنوعیت مجلس نمایندگان آمریکا برای دولت اوباما وجود دارد؟ به نظر می ­رسد پاسخ این باشد که « زمان عقدِ قرارداد فروش آبِ سنگین پیش از مصوبه مجلس نمایندگان آمریکا بوده» و مصوبه اخیر ناظر به قراردادهای پس از آن است..

متن کامل این مطلب در اینجا قابل دریافت است.

پژوهش خبری // مرتضی هوشیار